Postanowienie NSA z 16 maja 2017 r., I OZ 869/17

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 16 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K.J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lutego 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1102/16 o odrzuceniu zażalenia K.J.

Od orzeczenia

od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1102/16

Skład

Sędzia NSA Małgorzata Borowiec przewodniczący

Sprawa

w sprawie ze skargi K.J. na niewykonanie przez Komendanta Głównego Policji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2015 r. sygn. akt II SAB/Wa 571/15 postanawia oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 11 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1102/16, po rozpoznaniu sprawy ze skargi K.J. na niewykonanie przez Komendanta Głównego Policji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2015 r. sygn. akt II SAB/Wa 571/15, wymierzył Komendantowi Głównemu Policji grzywnę w wysokości 300 zł (pkt 1); stwierdził, że bezczynność Komendanta Głównego Policji w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2); oddalił skargę w pozostałym zakresie (pkt 3).

Odpis w/w wyroku, wraz z uzasadnieniem, został doręczony skarżącemu w dniu 24 stycznia 2017 r., wraz z pouczeniem o przysługującym od niego środku zaskarżenia w postaci skargi kasacyjnej oraz o terminie i sposobie jej wniesienia.

Pismem z dnia 27 stycznia 2017 r. (data stempla pocztowego) K.J., powołując się na art. 194 § 1 pkt 10 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej w skrócie "P.p.s.a."), wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie od w/w wyroku – w części dotyczącej wymierzenia organowi grzywny, nie zgadzając się z jej wysokością.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 20 lutego 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1102/16 odrzucił zażalenie. W uzasadnieniu postanowienia podał, że zgodnie z art. 173 § 1 P.p.s.a., od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 2-4, art. 161 § 1 oraz art. 220 § 3, przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podkreślił, że w niniejszym postępowaniu Sąd, po rozpoznaniu na rozprawie sprawy ze skargi K.J. na niewykonanie przez Komendanta Głównego Policji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2015 r. sygn. akt II SAB/Wa 571/15 – w pkt 1 wyroku wymierzył organowi grzywnę w wysokości 300 zł. Orzekając w w/w zakresie działał na podstawie art. 154 § 6 P.p.s.a., zgodnie z którym grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Z kolei w świetle art. 154 § 1 P.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.

Sąd pierwszej instancji wskazał, że właściwym środkiem zaskarżenia przysługującym od wyroku z dnia 11 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1102/16 jest – zgodnie z art. 173 § 1 P.p.s.a. – skarga kasacyjna, o czym skarżący został pouczony w piśmie Sądu, przy którym doręczono mu odpis tego wyroku wraz z uzasadnieniem. Wniesienie przez skarżącego w rozpoznawanej sprawie niewłaściwego środka zaskarżenia w/w wyroku w postaci zażalenia, prowadzi zatem do odrzucenia zażalenia.

Sąd wyjaśnił ponadto, że powołany przez skarżącego przepis art. 194 § 1 pkt 10 P.p.s.a. ma zastosowanie jedynie w przypadku grzywny wymierzonej na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. oraz art. 112 P.p.s.a.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Powyższe postanowienie stało się przedmiotem zażalenia K.J. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym wyraził niezadowolenie z zajętego przez Sąd pierwszej instancji stanowiska i wniósł o jego uchylenie w całości. Podkreślił, iż przedmiotem zaskarżenia uczynił wyłącznie postanowienie o wymierzeniu grzywny zawarte w wyroku z dnia 11 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1102/16, na które w jego ocenie przysługuje zażalenie w oparciu o art. 194 § 1 pkt 10 P.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 178 P.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Powyższy przepis, na mocy art. 197 § 2 P.p.s.a., znajduje odpowiednie zastosowanie do postępowania toczącego się na skutek zażalenia.

Zgodnie z ogólną zasadą wynikającą z art. 132 P.p.s.a. sąd rozstrzyga sprawę wyrokiem. Merytoryczne rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, o jakich mowa w art. 145-152, art. 154 oraz art. 157 § 3 P.p.s.a., zapadają zatem w formie wyroku. Od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku, stosownie do art. 173 § 1 P.p.s.a., przysługuje natomiast skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 11 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1102/16, po rozpoznaniu sprawy ze skargi K.J. na niewykonanie przez Komendanta Głównego Policji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2015 r. sygn. akt II SAB/Wa 571/15, wymierzył Komendantowi Głównemu Policji grzywnę w wysokości 300 zł (pkt 1); stwierdził, że bezczynność Komendanta Głównego Policji w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2); oddalił skargę w pozostałym zakresie (pkt 3). Powyższy wyrok został wydany na podstawie art. 154 P.p.s.a. W zakresie wymierzenia grzywny, Sąd pierwszej instancji orzekł na podstawie art. 154 § 6 P.p.s.a.

W piśmie, przy którym doręczono K.J. odpis w/w wyroku wraz z uzasadnieniem, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo zatem pouczył skarżącego, że od tego wyroku przysługuje mu wniesienie skargi kasacyjnej.

Wbrew twierdzeniom skarżącego podniesionym w zażaleniu, przepis art. 194 § 1 pkt 10 P.p.s.a. nie mógł mieć w tej sytuacji zastosowania i stanowić podstawy do wniesienia zażalenia, bowiem – jak zasadnie stwierdził Sąd pierwszej instancji – odnosi się on jedynie do dwóch instytucji uregulowanych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Pierwszą z nich przewiduje art. 112 P.p.s.a., stosownie do którego w razie uchylania się organu od zastosowania się do postanowienia sądu lub zarządzenia przewodniczącego podjętych w toku postępowania i w związku z rozpoznaniem sprawy, sąd może orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Drugą jest natomiast wydanie postanowienia w przedmiocie grzywny za niezastosowanie się przez organ administracji publicznej do obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 P.p.s.a., a więc przekazania skargi sądowi wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę w terminie 30 dni od dnia jej wniesienia (art. 55 § 1 P.p.s.a.). Wskazać przy tym należy, że w doktrynie utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym na postanowienie sądu, którego przedmiotem jest ukaranie grzywną, przysługuje stronie zażalenie w oparciu o art. 194 § 1 pkt 10 P.p.s.a., chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Takim przepisem szczególnym jest art. 173 § 1 in principio P.p.s.a. w związku z art. 154 § 1-3 P.p.s.a. i art. 132 P.p.s.a. Sprawa wymierzenia grzywny za niewykonanie wyroku stanowi bowiem odrębną sprawę uruchamianą skargą (w przeciwieństwie do wniosku wszczynającego postępowanie w trybie art. 55 § 1 P.p.s.a.), której rozstrzygnięcie zapada w formie wyroku (por. P. Brzozowski, glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 sierpnia 2006 r., sygn. akt I OSK 683/06, teza 1, LEX/el. 2008).

Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo uznał, że wniesienie niewłaściwego środka zaskarżenia od wyroku z dnia 11 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1102/16, w części dotyczącej wymierzenia grzywny, prowadzi do jego odrzucenia. Skarga, w której strona żąda wymierzenia organowi grzywny w razie niewykonania wyroku, jest bowiem – jak już wskazano – odrębną skargą wniesioną przez uprawniony podmiot – inną od skargi, w wyniku rozpoznania której został wydany wyrok sądu niewykonany przez organ. Orzeczenie wydane w tym trybie zapada w formie wyroku, zaś ustawa nie przewiduje tutaj możliwości wydania postanowienia. Od wyroku wydanego na podstawie tego przepisu przysługuje stronom skarga kasacyjna (por. B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, 2009, str. 411).

Ubocznie wyjaśnić należy, że nawet w przypadku osobistego wniesienia przez K.J. skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 11 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1102/16, również ten środek zaskarżenia podlegałby odrzuceniu, gdyż stosownie do art. 175 § 1 P.p.s.a. skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego (przymus adwokacko – radcowski).

W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.