Postanowienie NSA z 16 października 2013 r., I OZ 901/13

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 16 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia [...] w likwidacji na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1982/12 o oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym

Sprawa

w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] w likwidacji w przedmiocie przetwarzania danych osobowych postanawia oddalić zażalenie.

Skład

Sędzia NSA Małgorzata Borowiec przewodniczący

Uzasadnienie

Stowarzyszenie [...] w likwidacji, reprezentowane przez jego likwidatora R.K., złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 7 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1982/12 oddalił w/w wniosek. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał, że zgodnie z art. 243 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej w skrócie P.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy może zostać przyznane jedynie podmiotowi, który jest stroną postępowania. Wskazał, iż z dokumentów złożonych w niniejszej sprawie, a także na podstawie analizy innych rozstrzygnięć dotyczących strony skarżącej oraz na podstawie wiadomości znanych Sądowi pierwszej instancji z urzędu wynika, że postanowieniem Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. sygn. akt [...] Stowarzyszenie [...] zostało rozwiązane i zarządzono jego likwidację. Sąd Okręgowy [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. sygn. akt [...] oddalił apelację od w/w postanowienia, wobec czego stało się ono prawomocne.

Sąd pierwszej instancji podkreślił, że rozwiązanie stowarzyszenia przez sąd oznacza zakończenie wszelkiej jego działalności. W okresie likwidacji stowarzyszenie już nie istnieje, choć jego wykreślenie z rejestru stowarzyszeń jeszcze nie nastąpiło (art. 37 ust. 2 pkt 3 ustawy – Prawo o stowarzyszeniach oraz P. Sarnecki, Prawo o stowarzyszeniach. Komentarz, Kraków 2000, s. 77, postanowienie NSA z dnia 10 lipca 2012 r. sygn. akt II OZ 263/12, postanowienie NSA z dnia 11 lipca 2012 r. sygn. akt II OZ 592/12 oraz postanowienie NSA z dnia 14 lutego 2013 r. II OSK 231/13). W konsekwencji likwidator, który przeprowadza likwidację stowarzyszenia, nie działa w imieniu stowarzyszenia, ale w imieniu własnym, wypełniając pewną funkcję publiczną jako osoba zaufania publicznego, a jego działalność rozciąga się jedynie na sprawy majątkowe, a nie na statutową działalność rozwiązanego stowarzyszenia. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że Stowarzyszenie [...] w likwidacji nie jest stroną niniejszego postępowania, a zatem wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega oddaleniu.

Powyższe postanowienie Stowarzyszenie [...] w likwidacji uczyniło przedmiotem zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, iż rozwiązanie stowarzyszenia przez sąd, a z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, oznacza zakończenie wszelkiej jego działalności. W takim przypadku pozostać może jedynie majątek stowarzyszenia, w tym wierzytelności, a także roszczenia wobec niego, dlatego też przeprowadza się likwidację stowarzyszenia, którą zajmuje się likwidator. Podkreślić jednak należy, że działalność likwidatora rozciąga się jedynie na sprawy majątkowe, a nie na statutową działalność rozwiązanego stowarzyszenia. Tym samym uznać należy, że rozwiązanie Stowarzyszenia [...] skutkowało tym, że utraciło ono zdolność do występowania przed sądem administracyjnym (zdolność sądowa). Podkreślić należy, iż stowarzyszenie będące w likwidacji nie może prowadzić działalności, dla której zostało utworzone, czyli działalności statutowej. W konsekwencji Sąd pierwszej instancji trafnie uznał, że skoro Stowarzyszenie [...] w likwidacji nie posiada zdolności sądowej w postępowaniu przed sądem administracyjnym, to brak jest podstaw do merytorycznej oceny jej wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2013 r. sygn. akt II OZ 542/13, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu.