Postanowienie NSA z 3 grudnia 2007 r., I OZ 905/07

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 3 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2007r., sygn. akt IV SA/Wa 752/07 o odmowie przyznania prawa pomocy

Sprawa

w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia oddalić zażalenie.

Skład

Sędzia NSA Marek Stojanowski przewodniczący

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2007r., sygn. akt IV SA/Wa 752/07, oddalił skargę J. P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...], Nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania.

J. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienie adwokata w celu sporządzenia skargi kasacyjnej, wskazując, że żaden z pełnomocników do których się zwracał, nie podjął się sporządzenia skargi kasacyjnej od powyższego wyroku.

W złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazał, że prowadzi samodzielnie, jednoosobowe gospodarstwo domowe, mieszkając z żoną i dwójką dzieci, podając jednocześnie, że łączny miesięczny dochód brutto rodziny to [...] zł, z czego [...] zł stawi dochody skarżącego.

Postanowieniem z dnia 27 września 2007r., referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pismem z dnia 9 października 2007r. skarżący wniósł sprzeciw przeciwko temu postanowieniu, wobec czego, w myśl art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) postanowienie to straciło moc, a sprawa z wniosku o przyznanie prawa pomocy została ponownie rozpoznana.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 23 października 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy, w uzasadnieniu podając, że nie wykazał on, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy.

Sąd wskazał ponadto, że w sprzeciwie od postanowienia referendarza skarżący podał, że jest w stanie opłacić wynagrodzenie ustanowionego pełnomocnika.

Zatem Sąd uznał, że skarżący składając wniosek o przyznanie prawa pomocy chciał po prostu skorzystać z drogi odwoławczej, gdyż, jak sam przyznał, pełnomocnicy, do których się zwracał, odmawiali sporządzenia skargi kasacyjnej.

Sąd pokreślił, że obowiązujące przepisy nie nakładają na Sąd obowiązku imiennego wyznaczania pełnomocnika i zobowiązania go do sporządzenia środka odwoławczego w imieniu skarżącego.

Na to postanowienie skarżący złożył zażalenie, wnosząc o jego uchylenie i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w celu sporządzenia skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, która ma na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego, a tym samym realizację uprawnień wynikających z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 roku (Dz. U. z 1993roku, nr 61, poz. 284 ze zm.).

Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, o czym stanowi art. 245 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Prawo pomocy w zakresie częściowym, o którego przyznanie wnosił skarżący w niniejszej sprawie, obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części, albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.

W myśl art. 246 § 1 pkt 2 wskazanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Jednak ograniczona ilość funduszy publicznych dostępna na udzielanie pomocy prawnej sprawia, że koniecznością systemu wymiaru sprawiedliwości jest przyjęcie procedury selekcji, a sposób, w jaki ta procedura funkcjonuje w poszczególnych sprawach, winien być pozbawiony arbitralności lub dysproporcjonalności i nie powinien rzutować na istotę prawa dostępu do sądu.

Obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy obciąża wnioskodawcę. Oznacza to, iż powinien on przedstawić dane dotyczące sytuacji rodzinnej i majątkowej, przemawiającej za przyznaniem prawa pomocy. Informację składaną Sądowi należy podać w sposób pełny i rzetelny.

W myśl art. 252 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie słusznie uznał, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów opłacenia profesjonalnego pełnomocnika, co zresztą przyznał sam skarżący.

W związku z powyższym, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, nie narusza obowiązującego prawa, zatem Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w postanowieniu.