Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 12 czerwca 2018 r. sygn. akt III SA/Łd 360/18 na podstawie art. 61 § 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2017, poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) odmówił spółce [...] Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi tej spółki na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na przebudowę zjazdów publicznych na czas nieokreślony.
W ocenie Sądu I instancji skarżąca spółka nie wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki, ponieważ wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji zawarty w skardze nie został dostatecznie uzasadniony. Sąd wskazał, że podniesione we wniosku argumenty dotyczące możliwości wyrządzenia znacznej szkody poprzez spowodowanie dodatkowego zagrożenia na drodze publicznej oraz dewastację zjazdu należącego do wnioskującej spółki nie mogły odnieść zamierzonego skutku gdyż odnoszą się wprost do zasadności kwestionowanej skargą decyzji.
Sąd podkreślił również, że kwestionowana decyzja zawiera w pkt 6 zobowiązanie inwestora do uzyskania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego w celu prowadzenia robót w trybie art. 40 ust. 1, 2, pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1440 t.j. ze zm.), co oznacza, że zarządca drogi w zezwoleniu określi sposób zajęcia pasa drogowego przy jednoczesnym zapewnieniu bezpieczeństwa ruchu drogowego.
Zażalenie na to postanowienie złożyła spółka [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. (dalej: K.), zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. polegające na błędnym przyjęciu, że w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki z tego przepisu, a w konsekwencji uznanie, że zachodzą okoliczności uzasadniające odmowę wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji. W oparciu o tak sformułowany zarzut wniesiono o uchylenie tego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a ponadto zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że rozpoczęcie przebudowy nieistniejącego zjazdu, stanowiące w istocie nieobjętą uprzednim wnioskiem inwestora budowę zjazdu, będzie wiązało się z niebezpieczeństwem zarówno dla skarżącej, jak i dla innych uczestników ruchu. Zajęcie pasa drogi oraz wszelkie inne utrudnienia, jak również zagrożenia powstałe na etapie realizacji inwestycji mogą skutkować stratami lub nadmiernymi kosztami skarżącej lub innych podmiotów, w tym dostawców i kontrahentów współpracujących z przedsiębiorcami działającymi na ulicy przylegającej do spornego zjazdu. Podniesiono, że krzyżowanie się toru ruchu pojazdów korzystających z de facto jednego zjazdu wychodzącego z dwóch różnych nieruchomości pociąga ze sobą znaczne ryzyko kolizji drogowych.
Ponadto zaznaczono, że w razie niewstrzymania zaskarżonej decyzji, po następczej jej eliminacji i zakończeniu inwestycji, może powstać odpowiedzialność cywilna Skarbu Państwa w trybie art. 417 k.c. oraz konieczność zwrotu na rzecz wnioskodawcy poniesionych środków z tytułu budowy i przebudowy zjazdu, jak i utraconych korzyści skarżącej spółki.
W odpowiedzi na zażalenie uczestnik postępowania spółka [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa z siedzibą w Ł. wniosła o jego oddalenie jako bezzasadnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018, poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji możliwe jest wówczas, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Zaznaczyć przy tym należy, że przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od ogólnej reguły, wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.
Należy podkreślić, że ciężar dowodu w zakresie wykazania wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, spoczywa na wnioskodawcy. Do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Powinno wskazywać na konkretne okoliczności powodujące, że wykonanie aktu lub czynności będącej przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej spowoduje w stosunku do wnioskodawcy wystąpienie jednej lub obu przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. – znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowo Sąd I instancji odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji, bowiem skarżąca spółka nie przedstawiła okoliczności, które wskazywałyby, że wykonanie tej decyzji mogłoby wyrządzić jej znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Zawarty w skardze wniosek został uzasadniony w sposób ogólnikowy, w szczególności nie podano, jakie nadmierne koszty po stronie skarżącej spółki spowoduje zajęcie pasa drogi powstałe na etapie realizacji inwestycji i czym są one spowodowane. Nie wyjaśniono też, jakie nadmierne trudności poniesie spółka Kondor w razie ewentualnej konieczności eliminacji nowopowstałego zjazdu. Odpowiedzi na te pytania nie zawiera również obecnie rozpoznawane zażalenie. To uniemożliwiało merytoryczną ocenę wniosku.
Należy zauważyć, że chociaż w art. 61 § 3 p.p.s.a. mowa jest jedynie o uprawdopodobnieniu okoliczności wymienionych w tym przepisie, nie oznacza to, że samo przekonanie strony skarżącej, iż wykonanie decyzji wywoła szczególnie niekorzystne konsekwencje, jest wystarczające do tego, aby wniosek został uwzględniony.
Zgodzić należy się też z Sądem I instancji co do tego, że argumenty dotyczące możliwości spowodowania wyrządzenia znacznej szkody poprzez spowodowanie dodatkowego zagrożenia na drodze publicznej nie mogły odnieść zamierzonego rezultatu, gdyż odnoszą się wprost do zasadności kwestionowanej skargą decyzji. Kwestia ewentualnych zagrożeń w ruchu drogowym mogących powstać wskutek przebudowy spornych zjazdów wiąże się z merytoryczną oceną zaskarżonej decyzji i tym samym wykracza poza zakres rozpatrywania w postępowaniu wywołanym wnioskiem o wstrzymanie.
Odnosząc się do argumentacji dotyczącej nadmiernych trudności, które mieliby ponieść inni przedsiębiorcy działający na ulicy przylegającej do spornego zjazdu (oraz ich kontrahenci i dostawcy), wyjaśnić należy, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków ma zagrażać wnioskodawcy, a nie osobie trzeciej, w dodatku niebędącej nawet uczestnikiem postępowania (por. np. postanowienie NSA z dnia 23 marca 2007 roku sygn. akt I OZ 682/08, a także: M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] R. Hauser (red.), M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2015, s. 379-380).
W konsekwencji powyższego zażalenie podlegało oddaleniu na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.