Postanowienie NSA z 24 stycznia 2017 r., I OZ 94/17

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 24 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [..]spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka Komandytowo-Akcyjna z siedzibą w [..] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 października 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 2796/14 o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym

Sprawa

w sprawie ze skargi Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta Krakowa na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 24 lipca 2014 r., nr [..] w przedmiocie wyjaśnienia treści decyzji postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Skład

Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek przewodniczący

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 6 października 2016 r. odmówił dopuszczenia [..]spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka Komandytowo-Akcyjna z siedzibą w [..]do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta Krakowa na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 24 lipca 2014 r., nr [..] w przedmiocie wyjaśnienia treści decyzji.

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że pismem z dnia 18 kwietnia 2016 r. [..]spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka Komandytowo-Akcyjna z/s w [..]wniosła o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania.

Uzasadniła, że nabyła prawo własności lokalu nr [..], położonego w [..]przy ul. [..]. Nadto stała się współużytkownikiem wieczystym nieruchomości, na której znajduje się budynek z przedmiotowym lokalem, co do której powołana decyzja z 1992 r. ustanawiała prawo użytkowania wieczystego.

Do wniosku załączyła odpis zwykły księgi wieczystej [..]założonej dla lokalu [..], zgodnie z którą właścicielem ww. nieruchomości jest [..]Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością oraz akt notarialny ustanowienia odrębnej własności tego lokalu.

Zarządzeniem z dnia 21 lipca 2016 r. Sąd wystąpił do [..]spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka Komandytowo-Akcyjna z/s w [..]o nadesłanie, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy dopuszczenia ww. spółko do udziału w sprawie dokumentu, z którego wynikałoby prawo własności lokalu nr [..]położonego w [..]przy ul. [..]. Ponadto Sąd poinformował, że z nadesłanych dokumentów wynika, iż właścicielem lokalu jest [..]Spółka z ograniczoną odpowiedzialności z/s w [..].

Wezwanie powyższe zostało doręczone wnioskodawcy w dniu 11 sierpnia 2016 r.

Sąd I instancji wskazał, że wnosząca o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania spółka nie wykonała zarządzenia Sądu i w zakreślonym terminie, tj. do dnia 18 sierpnia 2016 r., nie nadesłała dokumentów wskazujących, że posiada jakikolwiek tytuł rzeczowy do przedmiotowej nieruchomości, na który się powołała we wniosku.

Zdaniem Sądu, strona nie przedstawiła dokumentów potwierdzających, że dysponuje prawem rzeczowym do objętej postępowaniem nieruchomości, tj. do lokalu [..], położonego w [..]przy ul. [..]. Skarżąca przedłożyła jedynie dokumenty, z których wynika, że właścicielem przedmiotowego lokalu pozostaje spółka [..] z o.o. Wnioskodawca nie wykazał zatem, że posiada interes prawny do udziału w sprawie, a w konsekwencji, że spełnia przesłanki, o których mowa w przepisie art. 33 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła [..]spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka Komandytowo-Akcyjna z siedzibą w [..], zaskarżając je w całości zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 33 § 2 P.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy wynik niniejszego postępowania dotyczy interesu prawnego [..]spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [..].

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że na mocy przepisu art. 1 pkt 9 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658, dalej zwana "ustawa zmieniająca") dokonano zmiany obowiązującego dotychczas brzemienia przepisu art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej zwanej "P.p.s.a.") w ten sposób, iż dopuszczono wydanie przez sąd postanowienia w przedmiocie dopuszczenia do udziału w charakterze uczestnika postępowania na posiedzeniu niejawnym. Stosownie zaś do art. 16 § 2 P.p.s.a. sąd administracyjny na posiedzeniu niejawnym orzeka w składzie jednego sędziego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Powyższa zmiana, stosownie do art. 2 ustawy zmieniającej, nie ma zastosowania do postępowań wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r., tj. 15 sierpnia 2015 r.

Biorąc zatem pod uwagę, że postępowanie w niniejszej sprawie dotyczące kontroli legalności postanowienia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 24 lipca 2014 r. zostało zainicjowane skargą Skarbu Państwa- Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 29 sierpnia 2014 r., zastosowanie winien znaleźć art. 33 § 2 P.p.s.a. w dotychczasowym brzemieniu. Przepis ten nie przewidział dla wniosku dotyczącego dopuszczenia podmiotu, który nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym, w charakterze uczestnika, do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym, możliwości orzekania na posiedzeniu niejawnym.

Zgodnie z treścią art. 90 § 1 P.p.s.a. jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, posiedzenia sądowe są jawne, a sąd orzekający rozpoznaje sprawy na rozprawie. "Posiedzenie sądowe" obejmuje swoim zakresem posiedzenia jawne i posiedzenia niejawne. Przepis art. 90 § P.p.s.a. stanowi konkretyzację konstytucyjnej zasady jawności. W przepisach szczególnych ustawy P.p.s.a. dopuszczono jednak możliwość rozpoznania sprawy lub jej części na posiedzeniu niejawnym.

Oznacza to, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym jest możliwe tylko wówczas, gdy tak stanowi przepis szczególny np.: art. 30, art. 55 § 1, art. 58 § 3, art. 61 § 5, art. 86 § 1, art. 88 oraz art. 89 P.p.s.a. Do wejścia w życie ustawy nowelizującej, która w tej sprawie i w odniesieniu do wniosku Spółki o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, nie ma zastosowania, ustawodawca nie przewidział dla wniosku, o jakim mowa w art. 33 § 2 P.p.s.a. możliwości orzekania na posiedzeniu niejawnym. Oznacza to, że wniosek Spółki powinien być rozpoznany na posiedzeniu jawnym, w składzie trzyosobowym.

Zważywszy na fakt, że w rozpoznawanej sprawie wydanie kontrolowanego postanowienia nastąpiło na posiedzeniu niejawnym w składzie jednoosobowym z naruszeniem przepisów dotyczących ustalenia składu orzekającego (art. 16 § 1 P.p.s.a.), w sytuacji gdy prawidłowe było wydanie go na posiedzeniu jawnym w składzie trzyosobowym, doszło do nieważności postępowania, zgodnie z art. 183 § 2 pkt 4 P.p.s.a., którą to okoliczność Naczelny Sąd Administracyjny był zobowiązany uwzględnić z urzędu na podstawie art. 183 § 1 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a.

W związku z tego rodzaju podstawą uwzględnienia zażalenia Naczelny Sąd Administracyjny nie miał możliwości odniesienia się do kwestii zasadności dopuszczenia Spółki do udziału w postępowaniu.

Z tych względów i na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. art. 183 § 2 pkt 4, a także w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.