Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 16 listopada 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a.), odrzucił skargę R. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. w przedmiocie obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że do skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego konieczne jest zachowanie trzydziestodniowego terminu od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia administracyjnego (art. 53 § 1 P.p.s.a.). Sąd I instancji uznał, że zaskarżona decyzja została doręczone skarżącemu zgodnie z art. 44 K.p.a. - w dniu 2 stycznia 2018 r. Przesyłka została skierowana na właściwy adres, a Poczta Polska dokonała prawidłowej awizacji przesyłki. Termin do wniesienia skargi na przedmiotową decyzję upłynął w dniu 1 lutego 2018 r. Skarga została złożona osobiście w organie w dniu 14 sierpnia 2018 r., a zatem z uchybieniem terminu do jej wniesienia. Sąd I instancji stwierdził jednocześnie brak podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 9 sierpnia 2018 r. Przekazanie skarżącemu w tym dniu, kopii decyzji, uznał jedynie za poinformowanie strony o treści aktu, które nie miało wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący podniósł, że Sąd I instancji nie rozpatrzył meritum sprawy, a jedynie terminowość wniesienia skargi, której nie miał możliwości sporządzić z powodu niedostarczenia mu przez urząd pocztowy żadnej awizacji oczekiwanych pism urzędowych. Na potwierdzenie powyższego skarżący załączył skierowane do Naczelnika Urzędu Pocztowego [...] pismo - "wniosek o wystawienie zaświadczenia" - z dnia 27 listopada 2018 r. wraz z dowodem jego nadania w dniu 7 grudnia 2018 r. Wskazał, że urząd ten jest odpowiedzialny za niedostarczenie mu w przedmiotowym okresie czasu zarówno przesyłek, jak i potwierdzeń o awizowaniu tych przesyłek. Skarżący zaznaczył, że w tym czasie miała miejsce zmiana właściwego dla jego rejonu urzędu pocztowego. Oświadczył, że dowody potwierdzające powyższe uzupełni z odpowiedzi urzędu pocztowego, niezwłocznie po jej uzyskaniu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 53 § 1 P.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Konsekwencją uchybienia terminu do wniesienia skargi jest jej odrzucenie – art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Zarzuty zażalenia sprowadzają się do twierdzenia, że w niniejszej sprawie Sąd I instancji nie miał podstaw do przyjęcia, iż zaskarżona decyzja została skarżącemu skutecznie doręczona w tzw. trybie awizo.
W postępowaniu administracyjnym tryb doręczania przesyłek regulują między innymi art. 43 i 44 K.p.a. W przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania (art. 43 K.p.a.). Natomiast - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie - w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wyżej wskazany, operator pocztowy przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej (art. 44 § 1 pkt 1 K.p.a.). Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 K.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 K.p.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 K.p.a.).
W warunkach rozpoznawanej sprawy uwzględnić należało wynikające z akt sprawy okoliczności faktyczne związane z próbami doręczenia skarżącemu przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję. Zasadnie Sąd I instancji przyjął, że nie zostały skutecznie podważone ustalenia dwukrotnego awizowania przesyłki skierowanej na prawidłowy adres skarżącego. Adnotacje poczynione na kopercie potwierdzają, że awizo pozostawiono w dniach 19 i 27 grudnia 2017 r., przesyłkę zaś zwrócono do nadawcy 3 stycznia 2018 r. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki jest również odpowiednia adnotacja o umieszczeniu zawiadomienia (awiza) w skrzynce listowej. Przedstawione okoliczności nie wskazują na jakiekolwiek uchybienie w procedurze doręczenia skarżącemu przedmiotowej korespondencji. Fikcji dokonanego na tej podstawie doręczenia zaskarżonej decyzji R. G. nie obalił argumentacją, że nie dotarło do niego ani jedno, ani drugie awizo. I chociaż zrozumiałe jest, że opisane w zażaleniu uchybienia w działaniu poczty się zdarzają, to jednak skarżący nie potwierdził zgłoszonych twierdzeń żadnym dokumentem (do dnia dzisiejszego nie przedłożył odpowiedzi UP na wystąpienie z dnia 27 listopada 2018 r.), dlatego wymykają się one ocenie sądu kasacyjnego. Uznanie, że do obalenia domniemania z art. 44 § 4 K.p.a. wystarczy oświadczenie, iż listonosz nie umieścił w skrzynce pocztowej zawiadomienia, prowadziłoby bowiem do niemożności przyjęcia doręczenia zastępczego, a zatem nieskuteczności art. 44 K.p.a. Oświadczenie strony w tym względzie, niepoparte żadnymi dowodami, nie może więc samo z siebie skutkować podważeniem skuteczności powyższego doręczenia.
W przedstawionych okolicznościach Sąd I instancji, zgodnie z art. 44 § 4 K.p.a., uznał, że decyzja została doręczona w trybie doręczenia zastępczego w dniu 2 stycznia 2018 r., co odpowiadało upływowi 14 dni od dnia pozostawienia pierwszego zawiadomienia o możliwości odbioru przesyłki z placówki pocztowej (19 grudnia 2017 r.). Tym samym złożenie skargi w dniu 14 sierpnia 2018 r. nastąpiło po upływie terminu z art. 53 § 1 P.p.s.a. i w związku z tym podlegała ona odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Należy przy tym podkreślić, iż bez znaczenia pozostaje fakt przekazania skarżącemu kopii decyzji w dniu 9 sierpnia 2018 r., ponieważ jedynie pierwsze, prawidłowe doręczenie wywołało skutki prawne.
Z tych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.