Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z 29 czerwca 2018 r., II SAB/Sz 113/17, odrzucił skargę kasacyjną A. M. od postanowienia tego Sądu z 27 marca 2018 r. o odrzuceniu skargi A. M. na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. w przedmiocie braku złożenia propozycji służby. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że zgodnie z art. 176 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom formalnym przewidzianym dla pisma strony w postępowaniu sądowym, określonym w art. 46 i art. 47 p.p.s.a. oraz zawierać wniosek o jej rozpoznanie na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy.
Natomiast w myśl art. 178 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącej, mimo prawidłowego wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej wraz z pouczeniem o konsekwencjach prawnych niewykonania zobowiązania, nie podpisał skargi kasacyjnej z 10 maja 2018 r. oraz nie nadesłał jednego egzemplarza odpisu skargi kasacyjnej lub jej uwierzytelnionej kopii.
Zażalenie na powyższe postanowienie wywiodła A. M., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżając je w całości, wnosząc o jego zmianę w trybie autokontroli bądź o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 177a p.p.s.a., art. 178 p.p.s.a. w związku z art. 53 § 1 p.p.s.a. przez jego zastosowanie i odrzucenie skargi kasacyjnej, w sytuacji gdy skarga kasacyjna została skutecznie uzupełniona zgodnie z wezwaniem, co w konsekwencji doprowadziło do odrzucenia skargi wniesionej w terminie i naruszenia konstytucyjnej gwarancji prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 176 § 2 p.p.s.a. poza wymaganiami, o których mowa w § 1, skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma strony oraz zawierać wniosek o jej rozpoznanie na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy. Przez "czynienie zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma strony" należy rozumieć dochowanie warunków formalnych każdego pisma procesowego składanego do sądu administracyjnego, określonych w art. 46 i art. 47 p.p.s.a. Natomiast zgodnie z art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, zaś stosownie do art. 47 § 1 p.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Braki formalne skargi kasacyjnej podlegają sanacji – jeżeli skarga kasacyjna nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem jej odrzucenia (art. 177a p.p.s.a.).
Stosownie zaś do art. 178 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Na postanowienie WSA o odrzuceniu skargi kasacyjnej przysługuje – w myśl art. 194 § 1 pkt 7 p.p.s.a. – zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Wskazać należy, że brakiem uniemożliwiającym nadanie dalszego biegu pismu jakim jest skarga kasacyjna, jest m.in. niedołączenie do skargi kasacyjnej jej odpisów dla każdej ze stron oraz brak podpisu pełnomocnika, bowiem dopiero jego złożenie sankcjonuje wolę strony do dokonywania wszystkich czynności związanych z postępowaniem przed Sądem, a także potwierdza wszystkie tezy i wnioski zawarte w piśmie procesowym, czego akurat tutejszy Sąd nie powinien tłumaczyć profesjonalnemu pełnomocnikowi jakim niewątpliwie jest adwokat.
Ponadto, zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2013 r., I OPS 13/13, niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd. W uzasadnieniu uchwały stwierdzono w szczególności, że ustawodawca nie przewidział prawnych możliwości uzupełniania braków formalnych żadnych pism procesowych przez sąd, ani nie dokonał rozróżnienia na braki "istotne" i "nieistotne", a jedynie wskazał na braki, które uniemożliwiają nadanie pismu prawidłowego biegu, co przemawia za przyjęciem ścisłej wykładni omawianych przepisów. Rolą Sądu nie jest zastępowanie strony w dokonywaniu czynności procesowych, leżących w jej interesie i stanowiących jej ustawowy obowiązek.
Nie ma żadnych przeszkód prawnych by powyższą interpretację wymienionego w uchwale art. 47 § 1 oraz art. 49 § 1 p.p.s.a., stosować także do braków pisma jakim jest skarga kasacyjna. Tym samym stwierdzić należy, że brak odpisów skargi kasacyjnej dla pozostałych uczestników postępowania jest istotnym brakiem formalnym, którego nieuzupełnienie uniemożliwia nadanie tej skardze prawidłowego biegu. Konsekwencją niewykonania żądania Sądu wzywającego do usunięcia w terminie 7 dni braków skargi kasacyjnej, pod rygorem jej odrzucenia, musi być zatem jej odrzucenie.
W niniejszej sprawie pełnomocnik strony skarżącej został prawidłowo wezwany do usunięcia zaistniałych braków formalnych skargi kasacyjnej przez jej podpisanie lub nadesłanie podpisanego odpisu oraz nadesłanie 1 egzemplarza odpisu skargi kasacyjnej lub jej uwierzytelnionej kopii, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Powyższe wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi 24 maja 2018 r. Pismem z 30 maja 2018 r. (nadanym 4 czerwca 2018 r. – k.61 akt sąd.) zatytułowanym "Odpowiedź na zarządzenie" pełnomocnik przesłał jedynie potwierdzenie uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej datowane na 31 maja 2018 r. Nie uzupełnił natomiast pozostałych braków formalnych skargi kasacyjnej. Tym samym, Sąd I instancji zasadnie, na podstawie art. 178 p.p.s.a., odrzucił skargę kasacyjną.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.