Postanowienie NSA z 13 listopada 2014 r., I OZ 997/14

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 13 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 24 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Po 1266/13 odmawiające W. B. przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej

Sprawa

w sprawie ze skargi W. B. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość postanawia oddalić zażalenie

Skład

Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk przewodniczący

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 24 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Po 1266/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił W.B. przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi W. B. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 25 czerwca 2014 r. (sygn. akt II SA/Po 1266/13) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę kasacyjną W. B. od wyroku WSA w Poznaniu z dnia 3 kwietnia 2014 r. W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, iż skarga kasacyjna została przesłana przez stronę bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego i w związku z powyższym jako termin wniesienia skargi kasacyjnej należy uznać dzień jej przekazania (nadania) przez NSA do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Nastąpiło to w dniu 12 czerwca 2014 r., a więc po terminie do dokonania tej czynności, który to upłynął z dniem 10 czerwca 2014 r.

Odpis postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej został doręczony pełnomocnikowi W. B. w dniu 10 lipca 2014 r.

W dniu 17 lipca 2014 r. W. B. wniósł osobiście wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Poznaniu z dnia 3 kwietnia 2014 r. (sygn. II SA/Po 1266/13) podnosząc, iż uzgodnił ze swoim pełnomocnikiem adw. M.B., że to on osobiście prześle skargę kasacyjną sporządzoną przez jego pełnomocnika. Na skutek błędu spowodowanego chorobą przesłał skargę kasacyjną z dnia 5 czerwca 2014 r. bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, co skutkowało uchybieniem terminu do jej wniesienia. Skarżący wyjaśnił, iż od ponad roku leczy guza przysadki mózgowej. Choroba powoduje, iż miewa okresowo problemy m.in. z koncentracją. Taki atak choroby miał miejsce w momencie adresowania przesyłki zawierającej skargę kasacyjną, co skutkowało błędnym jej przesłaniem do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmawiając przywrócenia terminu powołał się na treść art. 86 § 1 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) i podał, że do okoliczności usprawiedliwiających uchybienie terminowi do dokonania czynności nie zalicza się długotrwałej choroby, bowiem osoba chora od długiego czasu i świadoma swojego stanu zdrowia, powinna zadbać o odpowiednią reprezentację w prowadzonym postępowaniu, tak aby uniknąć negatywnych konsekwencji ewentualnego uchybienia terminu. Skarżący wskazał, iż choruje już ponad rok i jego choroba objawia się sporadycznymi zaburzeniami koncentracji. Ponadto z akt spraw wynika, iż pełnomocnictwem z dnia 5 czerwca 2014 r. skarżący umocował adw. M. B. do prowadzenia jego sprawy w zakresie skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 3 kwietnia 2014 r. o sygn. II SA/Po 1266/13, a więc również do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej. W takiej sytuacji Sąd I instancji nie uznał braku winy po stronie skarżącego i stwierdził, że mając świadomość swojej choroby, posiadając profesjonalnego pełnomocnika i decydując się na złożenie osobiście skargi kasacyjnej nie zabezpieczył należycie swoich interesów.

W zażaleniu W. B. wskazał, że w przypadku jego choroby objawy występują sporadycznie i incydentalnie a w związku z tym nie mógł przewidzieć, kiedy będzie potrzebował pomocy. Zdawało mu się, że będzie w stanie wysłać skargę kasacyjną. Zarzucił Sądowi, że wyznaczył w niniejszej sprawie zbyt wysoki poziom przewidywalności i staranności. Wskazał, że skargę kasacyjną nadał trzy dni przed upływem terminu, która powinna była zgodnie z przewidywaniami Poczty wpłynąć w dniu 9 czerwca 2014 r. W związku z tym, że przesyłka została dostarczona później, Sąd nie był w stanie przekazać jej na czas. Skarżący wniósł o uwzględnienie zażalenia i rozpoznanie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści przepisu art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu.

Intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma zatem ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy.

Przy ocenie braku winy w uchybieniu terminu przyjąć należy pewien obiektywny miernik staranności, co oznacza, że tylko stwierdzenie, że strona danej przeszkody nie była w stanie przewidzieć, uzasadnia uwzględnienie wniosku. Chodzi więc o okoliczności od strony całkowicie niezależne i nieprzewidywalne. Innymi słowy, do przywrócenia terminu może dojść, jeśli strona nie dokonała czynności procesowej z uwagi na okoliczności nie do przezwyciężenia, nagłe i niespodziewane. Do okoliczności takich nie zalicza się długotrwałej choroby, bowiem osoba chora od długiego czasu i świadoma swojego stanu zdrowia, powinna zadbać o odpowiednią reprezentację w prowadzonym postępowaniu, tak aby uniknąć negatywnych konsekwencji ewentualnego uchybienia terminu. Bez względu na częstotliwość jej objawów skarżący niewątpliwie cierpi na długotrwałą chorobę. Skoro, jak zasadnie wskazał Sąd I instancji, w zakresie sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej skarżący był reprezentowany w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika, to podejmując decyzję o osobistym złożeniu sporządzonej przez pełnomocnika skargi kasacyjnej i będąc świadom swojej choroby i rodzaju jej przebiegu - godził się z ryzykiem poniesienia negatywnych konsekwencji uchybienia terminowi do dokonania tej czynności. Z tych też przyczyn nie można było uznać, że do uchybienia terminu doszło bez winy skarżącego. Skarżący nie wskazał także na żadne obiektywne okoliczności uniemożliwiające jego pełnomocnikowi złożenia skargi kasacyjnej.

W zaistniałych okolicznościach prawidłowo Sąd I instancji na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

Odnosząc się do samego terminu wniesienia skargi kasacyjnej zasadnie też wskazał Sąd I instancji, że skarga kasacyjna została przesłana przez stronę bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego a w związku z tym jako termin jej wniesienia należało uznać dzień jej przekazania - nadania przez NSA do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, która to okoliczność nastąpiła w niniejszej sprawie po terminie, tj. w dniu 12 czerwca 2014 r. (termin upłynął w dniu 10 czerwca 2014 r.).

Z powyższych względów, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny postanowił oddalić zażalenie.