Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2014 r., II FPP 5/14, Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę S. P. o stwierdzenie, ze nastąpiła przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 697/13 w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 25 kwietnia 2013 r. w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2013 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż skarga na przewlekłość postępowania podlegała odrzuceniu bowiem nie spełnia wymagań przewidzianych w ustawie z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2004 r., nr 179, poz. 1843 ze zm.), powoływanej dalej jako: "ustawa", bowiem nie zawiera ani żądania stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie (art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy), ani nie przytacza okoliczności uzasadniających to żądanie (art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy).
Pismem z dnia 25 sierpnia 2014 r. S. P. wniósł skargę o stwierdzenie, że nastąpiła przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt II FPP 5/14. W uzasadnieniu skarżący wskazał, iż Naczelny Sąd Administracyjny nie zawiadomił strony o dniu rozprawy, zatuszował rejestr gruntów Starostwa Powiatowego w T., nadużył stanowisk czyniąc z mocy prawa wyżej wymienione postanowienie nieważne oraz naruszył prawo strony uregulowane w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z dyspozycją art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki skargę tę wnosi się w toku postępowania w sprawie. W oparciu o utrwalona linię orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazać należy, iż skarga na przewlekłość postępowania przed sądem administracyjnym wniesiona po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu (por. postanowienie NSA z dnia 9 lipca 2009 r., sygn. akt I OPP 40/09; z dnia 17 grudnia 2010 r., sygn. akt I OPP 66/10; z dnia 15 marca 2011 r., sygn. akt II FPP 2/11). Celem skargi nie jest bowiem stwierdzenie faktu przewlekłości tylko zapobieżenie i usunięcie skutków opieszałości sądów w rozpoznawaniu sprawy.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania po prawomocnym zakończeniu sprawy toczącej się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Zatem postępowanie sądowoadministracyjne w dacie wniesienia skargi nie było w toku, a co za tym idzie skarga o stwierdzenie przewlekłości złożona po prawomocnym zakończeniu postępowania, którego dotyczy jest niedopuszczalna. Nie spełnienie wymogu określonego w art. 5 ust. 1 cyt. ustawy uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu merytoryczne rozpoznanie skargi, gdyż jako niedopuszczalna podlega ona odrzuceniu. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 stycznia 2012 r., I OPP 84/11 (LEX nr 1103980), przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki są środkiem egzekwowania konstytucyjnego prawa każdego do rozpoznania jego sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, prawa do osądzenia tej sprawy, którą wniesie pod sąd.
Tak więc nie mogą służyć jako swoisty środek odwoławczy, którym strona będzie mogła zainicjować bądź też wszcząć postępowanie w sprawie. Skarga na przewlekłość postępowania stanowi doraźną interwencję przeciwdziałającą niezasadnie przedłużającemu się postępowaniu sądowemu. Jest zatem środkiem prawnym egzekwującym rozpoznanie sprawy przez sąd - jej funkcją jest przede wszystkim wymuszenie nadania sprawie odpowiedniego biegu (por. postanowienie NSA z dnia 21 lipca 2011 r., I OPP 50/11, LEX nr 852830). Skarga na przewlekłość postępowania ma zapewnić szybką reakcję na trwającą zwłokę w czynnościach sądu, a więc spełni swoją rolę jedynie wtedy, gdy zostanie wniesiona w toku postępowania.
Dodatkowo podnieść należy, iż zgodnie z art. 6 ust. 1 i 2 wyżej powołanej ustawy, skarga powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a ponadto zawierać żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy oraz przytoczenie okoliczności uzasadniających to żądanie. Skarżący powinien zatem w uzasadnieniu skargi szczegółowo wskazać, w czym dopatruje się nieuzasadnionej zwłoki w rozpoznaniu jego sprawy. Jego obowiązkiem jest precyzyjnie wskazać na konkretne działania bądź zaniechania sądu rozpoznającego sprawę, które w konsekwencji doprowadziły do zwłoki (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 czerwca 2008 r. sygn. akt II OPP 19/08, Lex nr 494357). Skargę niespełniającą tego wymagania Sąd odrzuca bez wzywania do uzupełnienia braków (art. 9 ust. 1 ustawy). W rozpoznawanej sprawie należy stwierdzić, iż skarga S. P. z dnia 25 sierpnia 2014 r. na przewlekłość postępowania, co prawda, spełnia wymagania pisma procesowego, ale nie przytoczono w niej okoliczności uzasadniających żądanie (art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy).
Brak w tym piśmie konkretnych przykładów czynności procesowych, których Naczelny Sąd Administracyjny nie podjął lub dokonał wadliwie, a które w ocenie skarżącego mogłyby świadczyć o nieuzasadnionej zwłoce w postępowaniu sądowym. Skarżący zwrócił jedynie uwagę na zatuszowanie przez Naczelny Sąd Administracyjny rejestru gruntów Starostwa Powiatowego w T. czy nadużycie stanowisk przez sędziów. Ogólnikowe sformułowanie kwestionujące prawidłowość rozstrzygnięcia Sądu z pewnością nie mogą być uznane za przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie o jakich mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy.
Jeżeli bowiem Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrujący skargę na przewlekłość postępowania ma w szczególności ocenić terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez Sąd pierwszej instancji lub przez Naczelny Sąd Administracyjny z uwzględnieniem charakteru sprawy, stopnia faktycznej i prawnej jej zawiłości oraz znaczenia dla strony wnoszącej skargę rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowania się stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania (art. 2 ust. 2 ustawy), to skarga ta powinna wyraźnie wskazywać, w którym miejscu postępowania doszło do uchybienia przez sąd orzekający terminowości bądź prawidłowości podjętych czynności sądowych. Brak zatem sprecyzowania okoliczności uzasadniających żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania uniemożliwia ocenę czynności wymienionych w art. 2 ust. 2 ustawy.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 5 ust. 1, art. 8 ust. 2 i art. 9 ust. 1 powołanej o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki odrzucił skargę na przewlekłość postępowania.
Na podstawie art. 222 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") mając na względzie okoliczność, że z samej treści skargi wynika, że podlega ona odrzuceniu, odstąpiono od żądania wpisu od skargi.