Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 6 kwietnia 2020 r., sygn. akt II FSK 115/20

Uzasadnienie

1. 1. Wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2019 r., sygn. akt VIII SA/Wa 528/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S. P. i A. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 17 maja 2019 r. w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania podatkowego. Treść uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia dostępna jest na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/ (dalej zwana: "CBOSA")
2. 2.1. Od powyższego orzeczenia pełnomocnik skarżących wywiódł skargę kasacyjną i zrzekając się przeprowadzenia w sprawie rozprawy, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej zwana: "p.p.s.a.") zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz art. 200 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm. dalej zwana: "Ordynacja podatkowa"), poprzez niezastosowanie i przyjęcie, że sprawa dotycząca określenia wysokości podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od grudnia 2011 r. do grudnia 2014 r. wobec skarżącego nie stanowi zagadnienia wstępnego, od którego zależy wydanie decyzji w sprawie niniejszej (w przedmiocie prawidłowości rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych), w sytuacji gdy wcześniejsze prawomocne usług przez skarżącego w sprawie zawisłej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 894/18 ma bezpośredni związek w zakresie prawidłowości rozliczania podatku dochodowego przez skarżących w przedmiotowej sprawie i w istotny sposób wpłynie na końcowe jej rozstrzygnięcie.
3. 2.2. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

1. 3.1. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

1. 3.2. W pierwszej kolejności należy wskazać, że skarżący kasacyjnie zrzekł się rozprawy, a pozostałe strony - w tym przypadku organ - w terminie czternastu dni od doręczenia odpisu skargi kasacyjnej, nie zażądał przeprowadzenia rozprawy. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z treścią art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a., rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.

1. 3.3. Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do przesądzenia prawidłowości rozstrzygnięcia Sądu I instancji w kwestii nieuznania przedstawionych przez skarżących okoliczności za spełniające przesłanki zawieszenia postępowania podatkowego w rozpatrywanej sprawie. W skardze kasacyjnej wskazano jako naruszony w postępowaniu podatkowym przepis art. 200 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, co uznać należy za oczywistą omyłkę pisarską, gdyż sprawa dotyczyła możliwości zastosowania w sprawie unormowania z art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, czego dotyczy także uzasadnienie skargi kasacyjnej, gdzie przepis ten zamiennie jest powołany z art. 200 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Poza tym art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej nie dzieli się na dalsze jednostki redakcyjne. W ocenie skarżących toczące się postępowanie na etapie sądu administracyjnego w zakresie decyzji określającej skarżącemu zobowiązanie w podatku od towarów i usług za okresy od grudnia 2011 r. do grudnia 2014 r. obligowały organy podatkowe do zawieszenia postępowania podatkowego w sprawie określenia podatnikom zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zgodnie z utrwalonymi poglądami judykatury unormowanie to dotyczy wyjątku od zasady szybkości i ciągłości postępowania, a określone nim zagadnienie wstępne ma charakter materialnoprawny. Wobec tego przedmiotem takiego zagadnienia nie mogą być jakiekolwiek ustalenia faktyczne (por. np. wyroki NSA: z 21 stycznia 2016 r., sygn. akt II FSK 3042/13; z 20 czerwca 2017 r., sygn. akt II FSK 1267/17; z 12 czerwca 2018 r., sygn. akt I FSK 117/18; publ. CBOSA).

1. 3.4. Skoro przedmiotem zagadnienia wstępnego nie mogą być ustalenia faktyczne, to istotą prowadzonego postępowania w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. powinno być ustalenie prawidłowej podstawy opodatkowania w tym podatku. Z tego względu, że opierać się ono będzie na ustaleniach faktycznych, a nie prawnych, to inne postępowanie dotyczące innego podatku nie może być traktowane jako zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Z tego, że określone zdarzenia gospodarcze dotyczące działalności gospodarczej skarżącego jako podatnika oparte zostały na danych z postępowania karnego, czy też decyzji i wyników kontroli wobec kontrahentów nie oznacza, że nie będą one mogły zostać również wykorzystane jako podstawa ustaleń faktycznych w zakresie podatku dochodowego. W tej sytuacji określenie podatku od towarów i usług oraz podatku dochodowego za poszczególne lata odbywają się w odrębnych postępowaniach, a w każdym z nich organ podatkowy zobowiązany jest do ustalenia istnienia i wielkości podstawy opodatkowania. Nawet jeżeli stan faktyczny związany z transakcjami z kontrahentami skarżącego w ramach działalności gospodarczej byłby identyczny w obu tych podatkach, to w odrębnie prowadzonych postępowaniach dotyczących obu tych podatków organ podatkowy zobowiązany będzie do dokonania odrębnie ustaleń w tym zakresie. Ponadto podkreślenia wymaga, że wiarygodność poszczególnych dowodów nie stanowi zagadnienia o charakterze prawnym, do rozstrzygnięcia którego prejudycjalnie władne są organy podatkowe prowadzące postępowanie w jednym z podatków obciążających osobę prowadzącą działalność gospodarczą. Ustalenia takie mają element ocenny ze sfery ustaleń faktycznych dokonywanych samodzielnie przez organ w toku postępowania podatkowego. Jak trafnie wskazano w orzecznictwie, z uwagi na zasadę swobodnej oceny dowodów, wynikającą także z przepisów Ordynacji podatkowej, organ podatkowy nie musi oczekiwać na wynik innego postępowania, aby jakąś okoliczność uznać za udowodnioną bądź nieudowodnioną, gdyż ma w tym zakresie własne kompetencje (por. cytowany już powyżej wyrok NSA w sprawie I FSK 117/18). Do sfery uprawnień procesowych strony należą także podnoszone w skardze kasacyjnej zagadnienia dotyczące udostępnienia stronie poszczególnych dowodów przeprowadzonych przez organ podatkowy, które również odrębnie i samodzielnie mogą zostać poddane kontroli sądowoadministracyjnej w poszczególnych postępowaniach, dotyczących odrębnych decyzji podatkowych.

1. 3.5. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej, na podstawie art. 184 p.p.s.a.