Uzasadnienie
W skardze kasacyjnej z 10 grudnia 2009 r. Skarżący J. i R. M. zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania w całości decyzji Prezydenta Miasta S. na podstawie art. 61 ust. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a."). Zdaniem Skarżących w razie egzekwowania tej decyzji dojdzie do powstania olbrzymiego uszczerbku w bardzo skromnym budżecie domowym, który zachwieje podstawą ich i tak skromnej egzystencji oraz doprowadzi ich do krawędzi ubóstwa. Skarżący dodali, że z niewysokich przychodów z pracy najemnej od wielu lat wegetują na bardzo minimalnym poziomie. Posiadają na utrzymaniu dwoje uczących się dzieci. Skarżący podnieśli też, iż gdyby organ podatkowy dał wiarę ich wyjaśnieniom nie doszłoby do wadliwego rozstrzygnięcia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W punkcie wyjścia zauważyć należy, że powołany jako podstawa wniosku przepis art. 61 p.p.s.a. składa się z paragrafów, a nie – jak wskazali Skarżący – z ustępów. Wada ta nie ma jednak wpływu na możliwość rozpoznania wniosku.
Wniosek Skarżących nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie został on wystarczająco uzasadniony z punktu widzenia przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. W myśl tego przepisu po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zarówno aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jak też aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W orzecznictwie sądowym wskazuje się, iż uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Przeciwnie, powołując się na powyższe okoliczności, strona musi je uprawdopodobnić (por. postanowienie NSA z 26 stycznia 2010 r., II GZ 8/10 – dostępne na stronie internetowej NSA).
Tymczasem uzasadnienie wniosku Skarżących sprowadza się do ogólnikowych twierdzeń o trudnej sytuacji finansowej, którą – wykonanie decyzji organu I instancji – jeszcze pogorszy, doprowadzając Skarżących do skrajnego ubóstwa. Wskazując na powyższe Skarżący nie zawarli żadnych konkretnych wyliczeń, z których jednoznacznie wynikałoby, że faktycznie może dojść do zachwiania podstaw ich egzystencji. Sąd nie ma natomiast obowiązku wyręczania Skarżących w zakresie wykazywania, że owe negatywne konsekwencje mogą nastąpić.
Skarżący wskazali ponadto, że z niewysokich przychodów od wielu lat wegetują na bardzo minimalnym poziomie. Nie podali jednak, o jakie dokładnie kwoty przychodów chodzi. Dodatkowo twierdzeń swoich nie zobrazowali dokumentami źródłowymi, szczególnie dotyczącymi sytuacji finansowej. Takie dokumenty nie zostały dołączone do wniosku. Sąd próżno ich także poszukiwał w aktach sprawy.
Końcowo należy zauważyć, że Skarżący nie wskazali również, na czym konkretnie miałyby polegać ewentualnie wyrządzona im szkoda czy trudne do odwrócenia skutki. Ograniczyli się w tym względzie do stwierdzeń "olbrzymi uszczerbek", "krawędź ubóstwa", "pozbawienie (...) wszystkich i tak niewystarczających środków utrzymania".
Na marginesie zauważyć należy, iż każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Zwłaszcza gdy – tak jak w niniejszej sprawie – strona jest zobowiązana do uregulowania podatku określonego pięcioma decyzjami. Nie jest to więc sytuacja, która sama w sobie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Należy jednocześnie wskazać Skarżącym, że postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności sąd może zmienić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności, o czym stanowi art. 61 § 4 p.p.s.a. To jednak w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na wystąpienie w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie zawartych we wniosku twierdzeń stosownymi dokumentami. Sąd musi mieć bowiem wiedzę o okolicznościach przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu lub czynności, jak również możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek Skarżących na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 193 p.p.s.a.