Uzasadnienie
Postanowieniem z 10 grudnia 2004 r. I SA/Sz 687/04, podjętym na podstawie art. 220 par. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę Grzegorza S, na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z 19 lipca 2004 r. (...) w przedmiocie umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego. Z uzasadnienia postanowienia wynikało, że pismem z 5 października 2004 r. doręczonym 18 października 2 trybie art. 73 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi z pouczeniem, że nieuczynienie zadość wezwaniu w terminie 7 dni od jego doręczenia, spowoduje odrzucenie skargi. Termin - zdaniem WSA - upłynął 25 października. Skarżący wpisu nie uiścił.
W skardze kasacyjnej od postanowienia Grzegorz S. wniósł o jego uchylenie i przeprowadzenie dowodu z dołączonych do skargi odpisów z książeczki żeglarskiej oraz świadczeń Pawła S, i Elżbiety S. Postanowieniu zarzucił obrazę art. 67, art. 72-73 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez ich niewłaściwe zastosowanie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał, iż WSA nie uwzględnił okoliczności, iż skarżący nie przebywał w czasie doręczenia wezwania w miejscu zamieszkania, bowiem z zawodu jest rybakiem dalekomorskim i oczywistym jest, że wykonywana przez niego praca zawodowa polega na przebywaniu na morzu.
Od 1998 r. wskutek orzeczenia sądu, istnieje rozdzielność majątkowa z żoną i Grzegorz S. pozostaje od wielu lat w faktycznej separacji. W mieszkaniu mieszka pełnoletni syn Paweł S. Przesyłka była awizowana w czasie, kiedy Grzegorz S. przebywał w pracy na statku i z tego powodu na pocztę udał się jego syn Paweł S. Na poczcie odmówiono mu wydania jako domownikowi przesyłki poleconej, a nawet nie udzielono informacji, z jakiego sądu jest to przesyłka. Z tego powodu na pocztę udała się w drugiej kolejności żona Grzegorza S. - Elżbieta S. Jej również nie wydano przesyłki sądowej ani nie udzielono informacji, z jakiego sądu nadesłano tę przesyłkę.
Zgodnie z art. 67 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, doręczenie winno być dokonane stronie osobiście. Wobec braku możliwości osobistego doręczenia przesyłki, mogła zostać ona doręczona dorosłemu domownikowi, tj. synowi Pawłowi S. lub żonie Elżbiecie S. Poczta nie tylko nie wykorzystała tej możliwości, lecz wprost odmówiła doręczenia przesyłki zgodnie z art. 72 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto poczta mogła pod nieobecność adresata doręczyć pismo administracji domu lub dozorcy, zgodnie z postanowienia art. 72 cyt. ustawy. W aktach sprawy brak jest dowodu na to, iż dokonano w tymże trybie doręczenia, a skarżący wprost wykazał, iż poczta odmówiła dokonania doręczenia w trybie art. 72 cyt. ustawy.
Doręczenie zastępcze, przewidziane w art. 73 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może być dokonane tylko i wyłącznie wówczas, gdy nie można dokonać doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. poprzedzających, a więc m.in. w art.
- 72. Skoro nie podjęto próby doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 72, to tym samym niemożliwe było dokonanie doręczenia zastępczego, przewidzianego w art.
- 73. ustalenie Sądu, iż dokonano doręczenia zastępczego, zapadło z obrazą art. 67, art. 72-73 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Niezależnie od powyższego brak było dowodu, iż przesyłka była przechowywana przez 2 tygodnie na poczcie i dokonywano kilkakrotnie jej awiza. Art. 73 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje, iż pismo składa się na okres 7 dni w placówce pocztowej. Analogiczny przepis, obowiązujący w procedurze cywilnej, został uznany za sprzeczny z Konstytucją! uchylony.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga kasacyjna Grzegorza S, na uwzględnienie nie zasługiwała.
Zgodnie z art. 176 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem czy jest ona zaskarżona w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.
Skarga Grzegorza S. dalece tym wymaganiom nie odpowiadała. Jej autor nie wskazał ani podstawy prawnej żądania przeprowadzenia - w postępowaniu ze skargi kasacyjnej - postępowania dowodowego, ani też nie wyjaśnił czemu takie postępowanie miałoby służyć. Napisał bowiem równocześnie, że stan faktyczny sprawy nie budził wątpliwości.
Formułując zarzuty naruszenia przez WSA prawa procesowego nie wywiódł w uzasadnieniu wpływu tych naruszeń na treść skarżonego orzeczenia Sądu. Art. 174 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dopuszcza jako podstawę kasacyjną naruszenie /przez WSA/ przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Niewłaściwe zastosowanie /lub niewłaściwa interpretacja/, które zresztą też nie zostało uzasadnione, odnosi się do naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego - vide art. 174 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przywołany w zarzucie kasacyjnym art. 67 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dzieli się na pięć jednostek redakcyjnych /par. 1-5/. Nie jest rzeczą Naczelnego Sądu Administracyjnego formułowanie za skarżącego podstawy kasacyjnej.
Zgodnie z art. 72 omawianej ustawy, jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może /podkr. NSA/ doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - administracji domu lub dozorcy, jeżeli osoby te nie mają sprzecznych interesów w sprawie i podjęły się oddania mu pisma".
Czym innym jest doręczenie pisma dorosłemu domownikowi w miejscu zamieszkania adresata - o czym stanowi cytowany przepis, a czym innym wydawanie w urzędzie pocztowym awizowanej przesyłki osobom niedysponującym upoważnieniem do jej odbioru.
"Uzasadniając" zarzut naruszenia art. 73 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżący z jednej strony pisze, że doręczenie zastępcze dokonane było z obrazą tego przepisu, a z drugiej stwierdza, iż przepis jest niekonstytucyjny /?/, bo analogiczny przepis, obowiązujący w procedurze cywilnej został za taki uznany i uchylony.
W aktach sądowoadministracyjnych Grzegorza S. znajduje się zwrócona przez Pocztę, kierowana do niego, przesyłka zawierająca wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego. Z adnotacji pocztowych wynika, że przesyłka była awizowana dwukrotnie: 11 października 2004 r. i powtórnie 19 października; została zwrócona sądowi 27 tegoż miesiąca - zatem faktycznie zachowana została procedura wskazana w art. 65 par. 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Gdyby skarżący, po otrzymaniu skarżonego postanowienia zapoznał się z aktami sądowymi sprawy niewątpliwie mógłby podjąć prawidłową decyzję co do złożenia ewentualnej reklamacji odnośnie sposobu doręczenie mu wezwania przez pocztę; możliwości skutecznego doręczenia przesyłki domownikom i właściwego sformułowania /ewentualnego/ zarzutów kasacyjnych.
Pocztowy dowód doręczenia przesyłki jest dokumentem urzędowym i można przeciw niemu przeprowadzić przeciwdowód.
Po myśli art. 183 par. 1 przywołanej ustawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te zakreślił autor skargi. Przedstawione w sprawie okoliczności faktyczne w ogóle nie odnosiły się do zgodności z prawem orzeczenia WSA o uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu. Usprawiedliwiały one to faktycznie mające miejsce uchybienie.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie zawierała uzasadnionych podstaw i z tej przyczyny na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku.