Uzasadnienie
W skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 lipca 2006 r., sygn. akt: III SA/Wa 870/06, oddalającego skargę C. sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia [...], nr [...], w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za okres od 1 października 2000 r. do 31 grudnia 2001 r. w kwocie 179.817,30 zł strona skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania w/w decyzji na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej u.p.p.s.a. W jego uzasadnieniu strona podnosi, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje wyrządzenie jej znacznej szkody a także trudne do odwrócenia skutki ekonomiczne w postaci utraty płynności finansowej, co doprowadzi do zakończenia prowadzonej działalności gospodarczej. Zarząd skarżącej spółki będzie zmuszony do wystąpienia z wnioskiem o ogłoszenie jej upadłości. Zatrudnieni pracownicy zostaną pozbawieni miejsc pracy i źródła zarobkowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności rozważenia wymaga kwestia dopuszczalności rozpoznania w postępowaniu kasacyjnym wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji zaskarżonej do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
Zgodnie z art. 61 § 6 u.p.p.s.a. wstrzymanie wykonania aktu lub czynności przez organ albo sąd pierwszej instancji upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji, a więc zarówno wyroku wydanego po rozpoznaniu skargi (uwzględniającego albo oddalającego skargę), jak i postanowień o odrzuceniu skargi albo umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego.
W przypadku uwzględnienia skargi sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 152 u.p.p.s.a., ma obowiązek określić, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to, które niewątpliwie ma ten sam skutek, co wstrzymanie wykonania aktu lub czynności na podstawie art. 61 § 2 i 3 u.p.p.s.a. traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. Wobec powyższego należy uznać za niedopuszczalne, aby Naczelny Sąd Administracyjny przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej wypowiadał się w postępowaniu wpadkowym w kwestii, która została już przesądzona w zaskarżonym do tego Sądu wyroku sądu pierwszej instancji.
Inaczej jest natomiast w przypadku rozstrzygnięć sądu pierwszej instancji negatywnych dla strony skarżącej np.: przy oddaleniu skargi. W takich okolicznościach brak możliwości odpowiedniego stosowania przepisów o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności pozbawiałoby skarżącego ochrony tymczasowej w toku całego postępowania kasacyjnego.
Analiza systemowa omawianych przepisów pozwala przyjąć, że regulacja zawarta w art. 152 u.p.p.s.a. wyłącza możliwość odpowiedniego stosowania przepisów art. 61 § 3-5 u.p.p.s.a. przed Naczelnym Sądem Administracyjnym na podstawie art. 193 u.p.p.s.a. tylko w odniesieniu do spraw, w których sąd pierwszej instancji uwzględnił skargę i wypowiedział się, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. W pozostałych sytuacjach przepisy art. 61 § 3-5 u.p.p.s.a. mają przed Naczelnym Sądem Administracyjnym odpowiednie zastosowanie.
W rozpoznawanej sprawie sąd pierwszej instancji oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, a zatem dopuszczalne jest rozpatrzenie przez Naczelny Sąd Administracyjny zawartego w skardze kasacyjnej wniosku o wstrzymanie wykonania tej decyzji.
Przyznanie stronie skarżącej na podstawie art. 61 § 3 u.p.p.s.a. ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od ogólnej reguły wyrażonej w art. 61 § 1 u.p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Z tego względu sąd przy rozstrzyganiu wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności powinien kierować się jedynie przesłankami wyczerpująco określonymi w art. 61 § 3 u.p.p.s.a., który stanowi, że sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przy czym to na stronie ciąży obowiązek wykazania we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Uzasadnienie tego wniosku powinno wskazywać konkretne zdarzenia, na podstawie których sąd będzie mógł wywieść, że wstrzymanie wykonania danego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do skarżącego. Nie wystarczy zatem samo powtórzenie treści przepisu zawartego w art. 61 § 3 u.p.p.s.a. Brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności uniemożliwia jego merytoryczną ocenę przez sąd administracyjny.
Należy zaznaczyć, że orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ma charakter fakultatywny, a więc sąd może, lecz nie musi wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, nawet w przypadku, gdy występują w sprawie przesłanki, od zaistnienia których ustawodawca uzależnia wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego podnoszona przez stronę skarżącą argumentacja dotycząca spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w postaci utraty płynności finansowej, co doprowadzi do zakończenia działalności gospodarczej i zmusi zarząd spółki skarżącej do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości nie została uprawdopodobniona. Niewystarczające jest bowiem samo stwierdzenie, iż sytuacja finansowa nie pozwala na zapłatę kwoty określonej w zaskarżonej decyzji.
Należy również dodać, że świetle art. 10 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr 60, poz. 535 ze zm.) upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Przy czym stosownie do treści art. 11 pkt 2 tej ustawy dłużnik będący osobą prawną jest niewypłacalny gdy jego zobowiązania przekraczają wartość jego majątku. We wniosku strona skarżąca nie wykazała, iż takie okoliczności mogą zaistnieć w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła, iż wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Z uwagi na powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 u.p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.