Uzasadnienie
1. W skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 2 grudnia 2010 r., I SA/Gd 929/10, J. M. i R. M. zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania w całości decyzji Prezydenta Miasta S. na podstawie art. 61 ust. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej: p.p.s.a. Zdaniem skarżących w razie egzekwowania tej decyzji dojdzie do powstania w bardzo skromnym budżecie domowym olbrzymiego uszczerbku, który zachwieje podstawą ich i tak skromnej egzystencji oraz doprowadzi ich do krawędzi ubóstwa. Skarżący podnieśli, że posiadają na utrzymaniu dwoje uczących się dzieci.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek podlega oddaleniu,
2. Podstawą złożonego przez skarżących wniosku jest art. 61 § 3 p.p.s.a. (błędnie przez skarżących wskazany jako art. 61 ust. 3). Jak wynika z jego treści po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zarówno aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jak też aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Należy zatem zauważyć, że uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, iż wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Przeciwnie, powołując się na powyższe okoliczności, strona musi je uprawdopodobnić (por. postanowienie NSA z 26 stycznia 2010 r., II GZ 8/10 – dostępne na stronie internetowej NSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że uzasadnienie wniosku skarżących sprowadza się do ogólnikowych twierdzeń o trudnej sytuacji finansowej, którą – wykonanie decyzji organu pierwszej instancji – jeszcze pogorszy, doprowadzając skarżących do skrajnego ubóstwa. Wskazując na powyższe skarżący nie wskazali jednak żadnych konkretnych wyliczeń, z których jednoznacznie wynikałoby, iż faktycznie może dojść do zachwiania podstaw ich egzystencji. Sąd nie ma natomiast obowiązku wyręczania skarżących w zakresie wykazywania, że owe negatywne konsekwencje mogą nastąpić.
Skarżący wskazując na swoja "kruchą podstawę egzystencji" nie wskazali jakie dokładnie kwoty przychodów osiągają, nie przedstawili na tą okoliczność żadnych dokumentów źródłowych ani wyliczeń, które potwierdziłyby tą sytuację finansową. Skarżący nie wskazali również, na czym konkretnie miałyby polegać ewentualnie wyrządzona im szkoda, czy trudne do odwrócenia skutki. Ograniczyli się w tym względzie do stwierdzeń "olbrzymi uszczerbek", czy "skraj ubóstwa".
Należy bowiem zauważyć, że stan finansowy skarżących nie jest w tym przypadku wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji. Tymi przesłankami są bowiem zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z wykonaniem tych decyzji. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a tak zdaje się rozumieć to skarżący. Trudna sytuacja materialna może mieć niewątpliwie wpływ na przyznanie prawa pomocy, nie jest zaś wystarczającą okolicznością do wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów (por. postanowienie NSA z dnia 22 czerwca 2010 r., I FZ 189/10, LEX nr 643200)
Wskazać też trzeba, że wykonanie świadczenia pieniężnego nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu należności, a ponadto zgodnie art. 8-10 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: z 2005 r., Dz. U. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) dopuszczalność prowadzenia egzekucji ograniczona jest do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. Z tego względu subiektywne obawy skarżącej dotyczące skutków egzekucji w kontekście jej sytuacji materialnej i rodzinnej są nieuzasadnione, jak również nie mogą stanowić podstawy wstrzymania zaskarżonej decyzji.
Należy jednocześnie wskazać skarżącym, że postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności sąd może zmienić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności, o czym stanowi art. 61 § 4 p.p.s.a. To jednak w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na wystąpienie w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie zawartych we wniosku twierdzeń stosownymi dokumentami. Sąd musi mieć bowiem wiedzę o okolicznościach przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu lub czynności, jak również możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę.
Analogiczne stanowisko do wyżej zaprezentowanego zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 lutego 2010 r., II FSK 131/10, wydanym również w sprawie z wniosku skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
- 3. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.