Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2010 roku, sygn. akt I SA/Go 130/10 oddalił skargę J. F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Z. Nr [...] z dnia 3 grudnia 2009 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r.
Od tego wyroku skarżący wniósł skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W motywach wniosku wskazał, że z uwagi na wysokość naliczonego podatku wprowadzenie egzekucji spowoduje powstanie po jego stronie niepowetowanych i nieodwracalnych strat. Ponadto argumentował, że jego majątek stanowią nieruchomości, które sprzedane w ramach licytacji z pewnością nie uzyskają wartości rynkowej, natomiast po uzyskaniu korzystnego dla skarżącego rozpoznania skargi kasacyjnej odzyskanie tych nieruchomości byłoby niemożliwe. Tak samo niemożliwe byłoby odzyskanie sprzedanych w trakcie egzekucji udziałów skarżącego w spółkach. Wskazał także, iż licytacje w tak małym mieście jak N. nabiorą rozgłosu, co może doprowadzić do utraty zaufania inwestorów do spółek, w których udziałowcem jest skarżący, a tym samym znacznego obniżenia uzyskiwanych przez spółki dochodów. Podkreślił, że zastosowane przez organy podatkowe zabezpieczenie roszczeń, pozwoli na ich zaspokojenie w przypadku niekorzystnego dla skarżącego rozstrzygnięcia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej "p.p.s.a." sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, tj. zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu.
Należy jednocześnie podkreślić, że ustawa nie precyzuje pozytywnych przesłanek, uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji. Ocena, czy wskazane przez stronę okoliczności są wystarczające do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, a zatem czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, pozostaje w wyłącznej kompetencji sądu. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Przepis art. 61 § 3 zd. 1 in fine wymaga jedynie zagrożenia ich wystąpienia ("zachodzi niebezpieczeństwo"), czyli można się ich spodziewać na podstawie racjonalnej oceny zakresu, zasad i trybu wykonania aktu lub czynności - por. J. Borkowski - Wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu kasacyjnym - "Monitor Prawniczy" 2006, nr 14, s. 677. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego użyte w art. 61 § 3 "trudne do odwrócenia skutki" to takie prawne lub faktyczne następstwa, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
Odnosząc powyższe do oceny zasadności wniosku należy stwierdzić, iż zostały spełnione przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji, bowiem jej wykonanie, przed podjęciem przez Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnięcia co do słuszności wniesionej skargi kasacyjnej, mogłoby doprowadzić do trudnych do odwrócenia skutków. Otóż konieczność sprzedaży udziałów skarżącego w Spółkach będzie czynnością nieodwracalną. W ocenie Sądu odzyskanie poprzedniej pozycji jako udziałowca może okazać się dla skarżącego niemożliwe, względnie generować dodatkowe koszty zakupu udziałów za kwoty przewyższające kwoty uzyskane z ich sprzedaży. Istnieje również niebezpieczeństwo trudnych do odwrócenia skutków w postaci ewentualnej niemożności odzyskania sprzedanych nieruchomości.
Ponadto przy sprzedaży nieruchomości w drodze licytacji może zostać wyrządzona znaczna szkoda, bowiem nieruchomość sprzedawana w drodze licytacji może osiągnąć dużo niższą cenę niż gdyby była sprzedawana przez skarżącego jako właściciela, który byłby zainteresowany uzyskaniem jak najwyższej ceny sprzedaży. Słuszne jest także twierdzenie skarżącego, iż dokonane przez organ zabezpieczenia są wystarczającą gwarancją odzyskania kwoty zaległego podatku w przypadku negatywnego dla strony skarżącej wyniku postępowania wszczętego skargą kasacyjną.
W związku z tym, podane przez skarżącego okoliczności, stanowią podstawę do uzyskania ochrony tymczasowej i są one także aktualne na etapie postępowania kasacyjnego.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 w związku z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.