Uzasadnienie
W skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 25 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Gd 286/14 oddalającego skargę S, S, na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G, z 2 stycznia 2014 r. nr,,, w przedmiocie zabezpieczenia na majątku podatnika przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r. i 2011 r. skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania tej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w jego majątku.
Uzasadniając wniosek skarżący wskazał, że z powodu postępowania podatkowego kolidującego z jego obowiązkami zawodowymi zawiesił swoją działalność gospodarczą z dniem 1 stycznia 2014 r. Skarżący dodał, że zabezpieczenie dokonane na jego mieniu powoduje zablokowanie jego aktywów majątkowych, które mógłby spieniężyć w celu uzyskania kapitału na ponowne rozpoczęcie działalności gospodarczej. Zdaniem skarżącego w świetle postanowienia NSA z 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt II FSK 1706/13 jego wniosek jest zasadny, bowiem w postanowieniu tym wskazano, że wykonanie decyzji, skutkujące zakończeniem prowadzenia działalności gospodarczej - co w rezultacie sprowadza się do utraty źródła utrzymania - stanowi spełnienie przesłanek niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie jest zasadny.
Wniesienie skargi do sądu z uwagi na art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Również wniesienie skargi kasacyjnej nie wywiera takiego skutku. Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny może, ale nie musi, na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. W świetle tego przepisu przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W orzecznictwie wskazuje się, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. W przesłance tej chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki egzekucji, które - raz zaistniałe - powodują na tyle istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, że powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Argumentacja strony dotycząca którejkolwiek z przesłanek uzasadniających wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej powinna zostać poparta dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jej sytuacji finansowej oraz majątkowej, czego przy wniosku skarżącego zabrakło. Decyzja o skorzystaniu z możliwości ubiegania się o udzielenie ochrony tymczasowej należy jednak do strony postępowania, która powinna mieć świadomość, że uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (vide postanowienie NSA z 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338/07, orzeczenia.nsa.gov.pl.).
Konieczne jest zatem wykazanie we wniosku szczegółowych przyczyn uzasadniających możliwość nastąpienia sytuacji, która spowoduje zajście choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. W zdaniu pierwszym tego przepisu wskazano, że po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Oznacza to, że sąd może udzielić ochrony tymczasowej zawsze, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a nie tylko, gdy strona udowodni we wniosku, że niebezpieczeństwo takie zachodzi.
Nie oznacza to jednak, że sąd w odniesieniu do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu miałby się domyślać lub przewidywać, jakie zajdzie realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Strona postępowania, która powołuje się na kwestie majątkowe, nie podając żadnych szczegółów odnoszących się do tego majątku, nie może liczyć na pozytywne rozstrzygnięcie jej wniosku.
Ochrona tymczasowa nie służy przy tym zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami wykonania zaskarżonej decyzji, lecz jedynie przed takimi skutkami, których nie można byłoby naprawić w razie ewentualnego uwzględnienia skargi. W orzecznictwie (w tym i w postanowieniu II FSK 1706/13 powołanym przez skarżącego) wskazuje się, że wykonanie zaskarżonej decyzji skutkujące zakończeniem prowadzonej działalności gospodarczej, a w konsekwencji utratą przez stronę skarżącą jedynego źródła utrzymania dla niej i jej rodziny, stanowi spełnienie obu przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., jednak w niniejszej sprawie skarżący nie dowiódł takiej okoliczności.
Nie można bowiem wskazanego przez skarżącego zawieszenia działalności gospodarczej i zabezpieczenia mienia, które mógłby spieniężyć w celu uzyskania kapitału na ponowne rozpoczęcie działalności gospodarczej, uznać za skutek wykonania decyzji, skoro jak wynika z wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej skarżący zawiesił prowadzenie działalności gospodarczej z dniem 1 stycznia 2014 r. (www.ceidg.gov.pl), a więc jeszcze przed wydaniem przez Dyrektora Izby Skarbowej decyzji ostatecznej z 2 stycznia 2014 r. W zakresie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie mieszczą się zaś dokonane uprzednio działania skarżącego co do prowadzenia działalności gospodarczej i ich konsekwencje.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego strona nie wykazała więc, że zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. Brak należytego udokumentowania twierdzeń skarżącego, a także brak logicznej argumentacji uniemożliwia pozytywną dla strony ocenę złożonego wniosku. Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest w danej sprawie obiektywnie zasadne. Twierdzenia zaś wnioskodawcy powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej (vide J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2006, s. 188).
Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego, Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.