Uzasadnienie
D. S. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z 31 sierpnia 2012 r., wydaną w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej byłego członka zarządu za zaległości podatkowe spółki L. w podatku dochodowym od osób prawnych za 2008 r. w kwocie 341.542 zł, odsetek za zwłokę w wysokości 48.401 zł oraz kosztów postępowania egzekucyjnego w kwocie 21.292,72 zł.
W toku postępowania skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania wspomnianej decyzji. Postanowieniem z 27 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił wniosek; następnie zaś wyrokiem z 13 marca 2013 r. — oddalił skargę.
W skardze kasacyjnej od wyroku Sądu pierwszej instancji został zawarty ponowny wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W jego uzasadnieniu pełnomocnik strony – wnosząc dodatkowo o zawieszenie toczącego się już postępowania egzekucyjnego – wskazał, że prowadzenie postępowania egzekucyjnego może doprowadzić do nieodwracalnych dla skarżącego skutków w postaci znacznej szkody lub znaczącego pogorszenia jego sytuacji finansowej. Pełnomocnik wskazał dalej, że skarżący jest samotny, nie posiada oszczędności i osiąga dochody nie przewyższające minimalnego wynagrodzenia za pracę. Obecnie prowadzone są przeciwko niemu liczne postępowania egzekucyjne, w ramach których spłaca jedynie niewielkie kwoty, w wysokości około 50 zł miesięcznie. Pełnomocnik podniósł dalej, że prowadzenie egzekucji z majątku skarżącego prowadziłoby do zagrożenia zaspokajania podstawowych potrzeb życia codziennego, mogłoby powodować niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu oraz doprowadziłoby do utraty przez stronę możliwości sprawowania opieki nad matką.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Wniosek strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie przypomnieć należy, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, wymienionych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z dnia 14 marca 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.), to jest: (a) zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub (b) spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (B. Dauter, [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 205; postanowienie NSA z 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, publikowane na stronie internetowej NSA (cbois): http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Z kolei trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie NSA z 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt II FZ 110/10, cbois).
Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Nie nakłada wprawdzie obowiązku udowodnienia przesłanek wstrzymania wykonania aktu lub czynności, nie zwalnia jednak wnioskodawcy od obowiązku uprawdopodobnienia istnienia tych przesłanek (postanowienie NSA z 11 stycznia 2008 r., II OZ 1002/07, cbois). Inaczej mówiąc, sąd nie bada z urzędu faktu, czy szkoda lub trudne do usunięcia skutki rzeczywiście mogą zaistnieć. Wykazanie tego faktu ciąży na wnioskodawcy, który jest zobowiązany "do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (por. postanowienie NSA z 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FSK 983/08, cbois).
W niniejszej sprawie wnioskodawca nie uzasadnił bliżej swojego żądania. Za takie nie może być uznane przytoczenie treści przepisu, na podstawie którego złożono wniosek. Nie jest również wystarczające ogólnikowe powołanie się na potencjalne niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu, czy też pozbawienia strony środków do życia. Żadne z tych oświadczeń nie uprawdopodabnia zaistnienia okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Rozpoznawany wniosek nie daje rzetelnego i pełnego obrazu sytuacji życiowej i majątkowej skarżącego. Tymczasem tylko wskazanie precyzyjnych danych w tym zakresie daje Sądowi możliwość oceny przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Pełnomocnik strony wskazał wprawdzie, że skarżący otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości nie przekraczającej minimalnego wynagrodzenia za pracę, jednak trudno uznać takie oświadczenie za wystarczające dla oceny możliwości finansowych strony, która może przecież osiągać dochody także z innych źródeł.
Uzasadnienie wniosku nie zawiera także żadnych informacji odnośnie do posiadanego przez stronę majątku. Samo oświadczenie, że skarżący nie posiada żadnych oszczędności nie może zastępować wyczerpującego przedstawienia jego sytuacji majątkowej. Wnioskodawca nie podaje również rozmiarów ciążących na nim zobowiązań, w tym wielkości miesięcznych wydatków ponoszonych na utrzymanie. Okoliczności przytoczone na uzasadnienie rozpatrywanego wniosku nie pozwalają zatem na dokonanie rzetelnej oceny sytuacji skarżącego w kontekście przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, o których mowa w powołanym już art. 61 § 3 p.p.s.a.
Na marginesie wskazać należy, że obowiązek uregulowania zaległości podatkowych w każdym przypadku, niezależnie od zamożności podatnika, łączy się z obniżeniem jego dochodu. Nie oznacza to jednak automatycznie powstania szkody i to znacznych rozmiarów lub trudnych do odwrócenia skutków, którym zapobiec może wstrzymanie wykonalności zaskarżonego aktu. Nie ma w tej sytuacji podstaw do przyjęcia, że w niniejszej sprawie wykonanie zaskarżonej decyzji, spowoduje realne niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Ponieważ żądanie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji okazało się nieuzasadnione, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.