Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 16 grudnia 2010 r., sygn. akt II FSK 2076/10

Uzasadnienie

1. 1. Postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2010 r., sygn. akt I SA/Gd 167/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę G. S. i W. S. (dalej: Skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 7 grudnia 2009 r., nr [...], wydaną w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej w skrócie: p.p.s.a.).
2. 2. Przebieg postępowania przed Sądem pierwszej instancji:
3. 2.1. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie WSA w Gdańsku stwierdził, że po wpłynięciu skargi Skarżących (reprezentowanych przez pełnomocnika – doradcę podatkowego) na w.w. decyzję Dyrektora IS zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I WSA w Gdańsku z dnia 23 lutego 2010 r. wezwano Skarżących do uiszczenia wpisu należnego od skargi w kwocie 2.000 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi.
4. 2.2. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy dowodu zwrotnego potwierdzenia odbioru, wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi Skarżących w dniu 3 marca 2010 r.
5. 2.3. Z notatki służbowej z dnia 8 kwietnia 2010 r. wynika, że w dniach od 3 marca 2010 r. do 7 kwietnia 2010 r. pełnomocnik Skarżących nie uiścił wpisu sądowego od skargi.
6. 3. Postanowienie Sądu pierwszej instancji:
7. 3.1. Odrzucając skargę Skarżących WSA w Gdańsku stwierdził, że zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Zgodnie z § 3 cytowanego przepisu skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd.
8. 3.2. W niniejszej sprawie pomimo wezwania pełnomocnika Skarżących do uiszczenia należnego wpisu sądowego w zakreślonym terminie 7 dni, strona nie zastosowała się do zarządzenia Sądu pierwszej instancji i pouczenia w nim zawartego. Termin do uregulowania należnego wpisu upłynął z końcem 10 marca 2010 r.
9. 4. Stanowisko Skarżących w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym:
10. 4.1. Wnosząc od powyższego postanowienia WSA w Gdańsku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego Skarżący (reprezentowani przez pełnomocnika – doradcę podatkowego) zarzucili Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 220 p.p.s.a.

Skarżący zaskarżyli w.w. postanowienie w całości na podstawie art. 173 § 1 p.p.s.a. i wnieśli na mocy art. 176 w związku z art. 185 § 1 p.p.s.a. o (1) uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i (2) zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

4.2. Uzasadniając skargę kasacyjną Skarżący stwierdzili, że w dniu 3 marca 2010 r. wpłynęło do Kancelarii ich pełnomocnika wezwanie do złożenia pełnomocnictwa procesowego oraz odpowiedź na skargę Dyrektora IS.

W dniu 21 kwietnia 2010 r. do Kancelarii pełnomocnika wpłynął odpis postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia wpisu należnego od skargi. W uzasadnieniu WSA w Gdańsku podał, że odrzucił skargę z powodu nieuiszczenia wpisu, mimo wezwania, które pełnomocnik Skarżących otrzymał w dniu 3 marca 2010 r.

W skardze kasacyjnej pełnomocnik Skarżących oświadczył, że nie otrzymał wezwania do uiszczenia wpisu należnego od skargi. W otrzymanej korespondencji z WSA w Gdańsku znajdowało się wezwanie do złożenia pełnomocnictwa procesowego oraz odpowiedź na skargę Dyrektora IS. Brak było wezwania do uiszczenia wpisu należnego od skargi.

1. 5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
2. 5.1. Skarga kasacyjna nie na usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu. O wyniku przeprowadzonej przez Naczelny Sąd Administracyjny kontroli instancyjnej przesądziła zasadnicza ułomność zarzutu skargi kasacyjnej, wyrażająca się powołaniem przez jej autora niepełnej podstawy kasacyjnej.
3. 5.2. Analiza strony formalnej wniesionego środka odwoławczego, przeprowadzona w świetle wymogów stawianych przez p.p.s.a., prowadzi do konstatacji, że w skardze kasacyjnej poprzestano na wskazaniu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 220 p.p.s.a. Przede wszystkim należy więc stwierdzić, że wbrew wymogom wynikającym z art. 174 i art. 176 p.p.s.a. Skarżący nie wskazali, która jednostka redakcyjna art. 220 p.p.s.a. została, w ich ocenie, naruszona. Zabrakło także uzasadnienia tego zarzutu i wskazania, w jaki sposób został naruszony przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu.
4. 5.3. Należy w związku z powyższym zaakcentować, że dopełnienie wymogu wskazania podstaw skargi kasacyjnej zakreślonych w art. 176 p.p.s.a. jest konieczne, ponieważ wyznacza granice skargi kasacyjnej, którymi jest związany Naczelny Sąd Administracyjny (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Przytoczenie podstawy kasacyjnej musi być precyzyjne, gdyż - z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej - Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Nie jest natomiast władny badać, czy wojewódzki sąd administracyjny nie naruszył innych przepisów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 października 2000 r., sygn. akt IV CKN 1518/00, publ. OSNC 2001 r. nr 3, poz. 39 i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 sierpnia 2004 r., sygn. akt FSK 299/04, niepublikowane).

Naczelny Sąd Administracyjny nie może zastępować strony i precyzować, czy uzupełniać, przytoczone podstawy kasacyjne. Należy przy tym podkreślić, że przy sporządzaniu skargi kasacyjnej wprowadzono tzw. przymus adwokacki, dotyczący także radców prawnych, a w sprawach obowiązków podatkowych - doradców podatkowych (art. 175 § 1 i 3 p.p.s.a.), aby nadać temu środkowi odwoławczemu charakter pisma o wysokim stopniu sformalizowania, gdy chodzi o wymagania dotyczące podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, jako istotnych elementów konstrukcji skargi kasacyjnej.

1. 5.4. Reasumując, należy raz jeszcze podkreślić, że systemowe odczytanie art. 176 i art. 183 § 1 p.p.s.a. prowadzi do wniosku, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może rozpoznać merytorycznie zarzutów skargi, które zostały wadliwie skonstruowane. Jest to zgodne z poglądem, że przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 p.p.s.a., obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych (por. uchwała Pełnego Składu NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09, publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Aby Naczelny Sąd Administracyjny mógł uczynić zadość temu obowiązkowi, wnoszący skargę kasacyjną musi poprawnie określić, jakie przepisy jego zdaniem naruszył wojewódzki sąd administracyjny i na czym owo naruszenie polegało (por. podobnie wyroki NSA: z dnia 7 stycznia 2010 r., sygn. akt II FSK 1289/08, z dnia 22 września 2010 r., sygn. akt II FSK 764/09, z dnia 12 listopada 2010 r., sygn. akt II FSK 133/10, publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).

1. 5.5. Uwzględniając wyżej wskazane wady skargi kasacyjnej, na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.