Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 7 czerwca 2013 r., I SA/Bd 341/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę T. R. na czynność Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] w B. w przedmiocie sprostowania informacji o dochodach, stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej Ppsa.
Sąd stwierdził, że sporządzenie (sprostowanie) informacji o dochodach oraz o pobranych zaliczkach na podatek dochodowy (PIT-11) nie jest czynnością zaskarżalną do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 Ppsa, gdyż nie dotyczy obowiązków lub uprawnień wynikających z przepisów prawa w rozumieniu tego przepisu. Informacja ta ma charakter oświadczenia wiedzy płatnika o dokonanych przez niego czynnościach z zakresu poboru podatku, a zwłaszcza o kwotach pobranych zaliczek na podatek oraz o wysokości osiągniętego przez podatnika dochodu. Informacja ta nie ma charakteru wiążącego, nie przesądza o wysokości należnego podatku za rok podatkowy. O wysokości podatku przesądza zeznanie podatkowe, chyba że organ podatkowy wyda decyzję, w której określi podatek w innej wysokości (art. 45 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej).
Podatnik w przypadku kwestionowania pobrania zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych, ma prawo zwrócić się w trybie art. 75 § 1 Ordynacji podatkowej do organu podatkowego. Podatnik ma prawo także złożyć zeznanie podatkowe, w którym wykaże dochód jako zwolniony, pomimo że płatnik w informacji PIT-11 wykazał go jako dochód podlegający opodatkowaniu. Podatnik ma wreszcie prawo przyjąć (za płatnikiem), że dochód podlega opodatkowaniu i wykazać go w zeznaniu w takim charakterze, jednocześnie zwracając się do organu podatkowego o stwierdzenie nadpłaty (art. 75 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej).
Dopiero w przypadku sporu między podatnikiem a organem podatkowym powstałego na ww. tle, będzie stronie służyła skarga do sądu administracyjnego na ostateczną decyzję organu odwoławczego (wymiarową lub w sprawie stwierdzenia nadpłaty).
W skardze kasacyjnej od ww. postanowienia skarżący wniósł w szczególności o jego uchylenie w całości, podnosząc zarzut naruszenia art. 3 § 2 pkt 4 w zw. z art. 1 Ppsa poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że wydanie sprostowanej informacji podatkowej PIT-11 nie mieści się w dyspozycji art. 3 § 2 pkt 4 Ppsa, podczas gdy jest to czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca obowiązku wynikającego z przepisu prawa i podlegająca kontroli sądowej zgodnie z art. 1 Ppsa.
W motywach skargi kasacyjnej wywiedziono, że obowiązek zapłaty podatku wynika z przepisów prawa podatkowego. Obowiązek informacyjny płatnika w zakresie informacji PIT-11 wynika z art. 39 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i stanowi czynność z zakresu administracji publicznej. Informacja ta ma istotne znaczenie z punktu widzenia obowiązków podatnika w zakresie rzetelnego wskazania dochodu do opodatkowania w deklaracji podatkowej. Jakkolwiek istotnie informacja PIT-11 nie decyduje o wysokości zobowiązania podatkowego, to jednak podatnik kieruje się tą informacją przy wypełnianiu deklaracji podatkowej. Niecelowe jest każdorazowe zawracanie się do organu podatkowego w sprawie ustalenia wysokości podatku i wysokości pobranych zaliczek.
Skarżący podkreślił w tym kontekście, że główny księgowy celowo i złośliwie wprowadził nieprawdziwe dane do informacji PIT-11. Brak możliwości kontroli sądowej działań głównego księgowego powoduje, że jest on bezkarny i naraża stronę na konieczność występowania do organu podatkowego (w trybie art. 75 Ordynacji podatkowej), a nawet na odpowiedzialność karnoskarbową. Stanowisko, że informacja PIT-11 nie podlega zaskarżeniu de facto pozbawia podatnika prawa do sądu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
W pierwszym rzędzie wskazać należy, że strona w istocie nie kwestionuje stanowiska Sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym sporządzenie (sprostowanie) informacji o dochodach oraz o pobranych zaliczkach na podatek dochodowy (PIT-11) nie przesądza o wysokości należnego podatku za dany rok podatkowy. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika wręcz, że tezę tę skarżący potwierdza (s. 2). Niezrozumiałe jest wobec tego twierdzenie, że czynność płatnika w powyższym zakresie dotyczy obowiązku wynikającego z przepisu prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 Ppsa (co stanowi niezbędną przesłankę zaskarżenia danej czynności z zakresu administracji publicznej na podstawie ww. unormowania).
Trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji, że wskazana czynność ma charakter informacyjny i nie wiąże podatnika, który może nie uwzględnić tej informacji w zeznaniu podatkowym, a nawet gdyby to uczynił, może zwrócić się do organu podatkowego o stwierdzenie nadpłaty; może ponadto podważać pobór zaliczek na podatek (s. 4 i n. uzasadnienia). Obowiązek informacyjny płatnika, wynikający z art. 39 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie stanowi więc jednocześnie o obowiązkach podatnika wynikających z przepisów prawa. Dopiero zobowiązanie podatkowe podatnika, skonkretyzowane w zeznaniu podatkowym bądź decyzji wymiarowej organu (art. 45 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej), wynika z obowiązku podatkowego (art. 5 Ordynacji podatkowej).
Z kolei argumenty skarżącego odnośnie do konieczności weryfikacji (kontroli) informacji uzyskanej od płatnika, czy to samodzielnie w związku ze składaną deklaracją podatkową, czy to na tle ewentualnego sporu z organem (wymiarowego lub w związku z żądaniem stwierdzenia nadpłaty), nie mają charakteru prawnego. Tym bardziej uwagę tę odnieść należy do wywodu dotyczącego "złośliwości głównego księgowego".
Niezrozumiały jest także zarzut naruszenia prawa do sądu, skoro – jak wyjaśnił skarżącemu Sąd pierwszej instancji (s. 5 uzasadnienia) – niemożność zaskarżenia czynności płatnika w zakresie informacji PIT-11 nie zamyka stronie możliwości skorygowania danych z tej informacji wynikających, zarówno na etapie postępowania przez organem podatkowym, jak i w ewentualnym sporze sądowoadministracyjnym na tym gruncie powstałym.
Z tych powodów orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 Ppsa.