Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 28 sierpnia 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 1097/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S.S. i T.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z 11 marca 2013 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości 2012 r.
Stan sprawy sąd administracyjny pierwszej instancji przedstawił następująco:
Decyzją z 1 lutego 2012 r. Burmistrz Miasta P. określił Skarżącym podatek od nieruchomości na rok 2012 za nieruchomość położoną w P. przy ul. [...], na kwotę 371 zł. W uzasadnieniu wskazał, że do opodatkowania przyjęto: 1) grunty pozostałe o powierzchni 595,00 m² oraz 2) komórki o powierzchni 32,00 m². Ustalając wysokość podatku od nieruchomości na rok 2012 za ww. nieruchomość organ uwzględnił dane wykazane przez Skarżącego w informacji w sprawie podatku od nieruchomości z dnia 15 kwietnia 2008 r. i dane wynikające z wypisu z rejestru gruntów z dnia 8 kwietnia 2010 r. oraz zastosował stawki podatkowe, o których mowa w uchwale Rady Miejskiej w P. z dnia 15 listopada 2011r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok 2012.
W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżący wskazali, że ich zdaniem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem zasady legalizmu, przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, dóbr osobistych skarżących oraz prawa własności.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z 11 marca 2013r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji, wskazując, że działka numer ewid. 175 w ewidencji gruntów sklasyfikowana jest jako "zurbanizowane tereny niezabudowane" oznaczone symbolem "Bp", na co wskazuje wypis z rejestru gruntów z 8 kwietnia 2010 r., sporządzony przez Starostę P.. Aktualność tych danych na dzień 1 stycznia 2012 r. potwierdziło Starostwo Powiatowe w P. w piśmie z dnia 6 lutego 2013r. Organ podkreślił, że dane zawarte w ewidencji gruntów mają walor dokumentu urzędowego zgodnie z art. 194 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012, poz. 749 ze zm., dalej: Ordynacja podatkowa). Organ wyjaśnił także, w dniu 15 kwietnia 2012 r. Skarżący złożyli w Urzędzie Miejskim w P. informację w sprawie podatku od nieruchomości, w której wykazali takie same składniki nieruchomości i taką samą ich powierzchnię, tj. powierzchnię gruntu (zaliczanego do gruntów pozostałych), jako 595 m² i powierzchnię budynków pozostałych komórki (komórki - szopy na materiały budowlane) jako 32,00 m².
W dniu 17 grudnia 2012 r. do Urzędu Miejskiego w P. wpłynęła korekta deklaracji, z której wynika, że okolicznością powodująca konieczność złożenia informacji są "kryminogenne, bezprawne machinacje urzędnicze z naruszeniem zasady legalizmu". W rubrykach dotyczących przedmiotu opodatkowania zaznaczono "nie dotyczy".
W skardze na powyższą decyzję Skarżący podobnie jak w odwołaniu podnieśli, że Burmistrz Miasta P. odmawia ich posesji nadania numeru. Wskazali, że ich zdaniem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem zasady legalizmu, przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, dóbr osobistych skarżących oraz prawa własności. Skarżący wskazali także 21 innych aktów prawnych, które ich zdaniem zostały naruszone, nie wskazując dokładnie konkretnych przepisów. Podnieśli szereg okoliczności związanych - ich zdaniem - z szeregiem nieprawidłowości jakie mają miejsce w odniesieniu do opodatkowanej nieruchomości, "fałszerstw i oszustw" popełnionych celowo przez Burmistrza oraz Starostę P., ściśle związanych z toczącym się postępowaniem sądowym w wydziale cywilnym w sprawie o sygn. akt I NS 24/93 w przedmiocie zniesienia współwłasności. W obszernym uzasadnieniu skargi Skarżący nawiązali do licznych nielegalnych procederów w ramach spraw toczących się przed Sądem Rejonowym w P..
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012, poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń co do przedmiotu opodatkowania, jak i podmiotu podatkowego. Od tej reguły, potwierdzonej treścią art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm., dalej: p.g.k.) nie zostały przewidziane w tym przepisie żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia w zasadzie innej podstawy wymiaru podatku, niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego. Podważenie tych zapisów, bądź też ich zmiana, może nastąpić w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe.
Z akt sprawy wynika, że przed Starostą P. toczy się postępowanie w celu doprowadzenia zapisów w ewidencji gruntów i budynków dotyczących działek stanowiących nieruchomość objętych zbiorem dokumentów [...] do zgodności ze stanem prawnym wykazanym w zgromadzonych w w/w. zbiorze dokumentach. Jeżeli zatem w postępowaniu administracyjnym przed Starostą w P. Skarżący przeprowadzą skuteczny przeciwdowód przeciwko treści dokumentu urzędowego w postaci znajdującego się w aktach sprawy wypisu z rejestru gruntów z dnia 8 kwietnia 2010 r., co do tożsamości przedmiotu zbioru dokumentów [...] oraz bazującego na nim wypisu z rejestru gruntów z nieruchomością Skarżących, wówczas pojawi się możliwość rozważenia weryfikacji decyzji, w której opodatkowano nieruchomości położone w P., przy ul. [...] Dopiero w przypadku zmiany ewidencji gruntów w związku z prowadzonymi przez lub z udziałem Skarżących wieloma postępowaniami administracyjnymi i sądowymi, Skarżącym przysługiwać będzie prawo złożenia wniosku o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją, w oparciu o przesłankę lub przesłanki, zawarte w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej oraz żądanie ewentualnej zmiany skarżonej decyzji.
Do czasu zmiany ewidencji gruntów wiążą, w tym przedmiocie wszystkie organy obowiązujące w niej zapisy. Na tym etapie postępowania wyrażenie przez Sąd odmiennego poglądu, stanowiłoby o istotnym uchybieniu przepisów art. 2 ust. 2 u.p.o.l. w zw. z postanowieniami art. 21 P.g.k.
W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Skarżący zarzucił na podstawie art. 174 pkt 1) P.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 21 ust. 1 p.g.k. w zw. z art. 20 ust. 1 i art. 24 ust. 1 tej ustawy poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że podstawę wymiaru podatków może stanowić jedynie część danych zawartych w ewidencji gruntów, tj. dane z wyłączeniem zbioru dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych.
Na podstawie art. 174 pkt 2) P.p.s.a. zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- 1) art. 133 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 21 ust. 1 p.g.k. przez niedopełnienie obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego na podstawie akt sprawy, z których jednoznacznie wynika, że w sprawie istnieją dowody, co do których należy się wypowiedzieć, a których to rozpatrzenia prowadziłoby do wniosku, że dane zawarte w ewidencji gruntów są wzajemnie sprzeczne i nie mogą w związku z tym stanowić podstawy do wymiaru podatku,
- 2) art. 145 § 2 P.p.s.a. zw. z art. 247 pkt 3) Ordynacji podatkowej w zw. z art. 21 ust. 1 p.g.k. w zw. z art. 20 ust. 1 i art. 24 ust. 1 tej ustawy przez niestwierdzenie nieważności decyzji podatkowej, która obarczona jest rażącą wada w postaci oparcia jej wyłącznie na części danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków,
- 3) art. 141 § 4 P.p.s.a. przez nieodniesienie się w uzasadnieniu wyroku do zarzutów podnoszonych przez Skarżącego w skardze i w innych pismach, co wyklucza wszechstronne rozważenie sprawy.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a także o zasądzenie na rzecz Skarżącego od organu odwoławczego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, przeto nie zasługuje na uwzględnienie.
Odnosząc się do sformułowanych w niej zarzutów naruszenia prawa należy zauważyć, że nie zostały one wsparte dostatecznie precyzyjną i logiczną argumentacją w przedmiocie rzekomego uwzględnienia przez orzekający w sprawie sąd jedynie części danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Przedstawione w tym względzie wywody zdają się abstrahować od istoty wypowiedzi zawartej w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wskazał on bowiem wyraźnie, że to co znajduje się w ewidencji nie podlega ocenie organów podatkowych i sądu administracyjnego – wyposażonego co do zasady w kompetencje do kasacyjnego orzekania. Dane zamieszczone w ewidencji korzystają przy tym z domniemania prawdziwości jako rodzaj dokumentu urzędowego. Podważenie zapisów ujętych w ewidencji wymaga zatem uruchomienia stosownego postępowania, w celu ich skorygowania, podważenia albo aktualizacji.
Jak zaznaczono na s. 4 pisemnych motywów zapadłego wyroku, przed starostą w P. toczy się postępowanie w celu doprowadzenia zapisów w ewidencji gruntów i budynków dotyczących działek objętych zbiorem dokumentów [...] do zgodności ze stanem prawnym, który ma odzwierciedlać wspomniany zbiór. Dokonanie stosownej korekty pozwoli – jak zasygnalizował sąd – wznowić postępowania zakończone ostateczną decyzją administracyjną. Jednakże do czasu takiej zmiany, zapisy dokonane w ewidencji są dla organów podatkowych i dla sądów wiążące. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela to zapatrywanie, podkreślając jednocześnie, że zainteresowani (podatnicy) nie są bynajmniej pozbawieni ochrony prawnej. Mogą z niej skorzystać w razie korzystnego dla siebie wyniku postępowania uruchomionego w celu korekty zapisów w ewidencji.
Niezależnie od tego wypada zwrócić uwagę, że opowiedzenie się za odmiennym poglądem prowadziłoby w istocie do naruszenia przepisów wyliczonych w pkt 1 petitum skargi kasacyjnej. Należy dodatkowo wspomnieć, że wbrew temu, co przyjęto w skardze kasacyjnej, pominięcie jakiegoś elementu materiału dowodowego, nie stwarza podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji, a co najwyżej – do jej uchylenia, przy spełnieniu założenia wpływu tak rozumianego uchybienia na wynik sprawy. Samo powołanie się na okoliczność ujęcia nieruchomości skarżącego w zbiorze dokumentów o nr [...], a nie [...] i fakt "przerejestrowania" zbioru tylko w stosunku do J.O., o niczym jeszcze nie przesądza. Nie może ono zatem być traktowane jako przesłanka wystarczająca do uchylenia zakwestionowanego wyroku.
W tym stanie rzeczy, z mocy art. 184 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto zgodnie z art. 204 pkt 1 tej ustawy.