Uzasadnienie
Objętym skargą kasacyjną postanowieniem z dnia 15 grudnia 2006 r., sygn. akt III SAB/Wa 30/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i art. 58 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) skargę Spółdzielni T. na bezczynność Ministra Finansów.
Stan faktyczny sprawy wskazuje, iż strona pismami z dnia 24 sierpnia 2005 r. i z dnia 23 marca 2006 r. skierowanymi do Ministra Finansów wniosła o zobowiązanie Dyrektora Izby Skarbowej w W. do wydania decyzji co do prawidłowości przeprowadzonego postępowania egzekucyjnego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. Minister Finansów w piśmie z dnia 1 września 2006 r. wyjaśnił stronie, iż Dyrektor Izby Skarbowej nie jest organem właściwym do orzekania w formie decyzji administracyjnej w przedmiotowej sprawie, o czym Spółdzielnia była już poinformowana. Wskazał, że jej wniosek został przekazany do organu właściwego jakim jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
Skarżąca spółdzielnia wniosła do Sądu administracyjnego skargę na bezczynność Ministra Finansów, zarzucając nie podjęcie działań w związku z pismami z dnia 24 sierpnia 2005 r. oraz z dnia 23 marca 2006 r.
Sąd I instancji skonstatował, iż Minister Finansów nie miał podstaw prawnych do wydania aktu administracyjnego (decyzji, postanowienia, itp.), w którym zobligowałby Dyrektora Izby Skarbowej do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie prawidłowości przeprowadzonego postępowania egzekucyjnego. W konsekwencji uznano, iż wniesiona skarga na bezczynność Ministra Finansów była niedopuszczalna w świetle art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.
W skardze kasacyjnej pełnomocnik Spółdzielni zaskarżył powyższe orzeczenie w całości, zarzucając naruszenie art. 1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych z dnia 25 lipca 2002 r. (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., zwanej dalej p.u.s.a.) oraz art. 2, 7, 8, 77 pkt 1 i 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483), art. 52 § 1 i 2, art. 58 § 1 p.p.s.a. oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 24, poz. 151 ze zm., zwanej dalej u.p.e.a.), przez jego nieuwzględnienie.
Jednocześnie wnoszący skargę kasacyjną wniósł o uchylenie postanowienia z dnia 15 grudnia 2006 r. i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania w zakresie bezprawnego działania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w P., poprzez wykonanie egzekucji wobec Spółdzielni bez uprzedniego wydania decyzji określającej dług.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zaprezentowane w piśmie z dnia 1 września 2006 r.
Ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik Spółdzielni, w piśmie z dnia 14 maja 2007 r. wniósł o nieuwzględnienie stanowiska Ministra Finansów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art.183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Granice te wyznaczają zarzuty kasacyjne sformułowane, przedstawione i uzasadnione zgodnie z wymogami prawnymi wynikającymi z unormowań art.174 i art.176 p.p.s.a. W szczególności, zarzuty te winny wskazywać adekwatne do danej sprawy konkretnie przepisy prawa, znajdujące się w obszarze stosowania sądów administracyjnych, które, zdaniem skarżącego, naruszył Sąd I instancji wydając zaskarżone kasacją rozstrzygnięcie.
Nieadekwatny do sprawy jest zarzut naruszenia art. 3 § 1 u.p.e.a., poprzez jego nieuwzględnienie. Przepis ten stanowi element procedury obowiązującej przed organem egzekucyjnym - określa zakres zastosowania przepisów o postępowaniu egzekucyjnym. Adresatem norm zawartych w tym przepisie jest organ egzekucyjny, a nie Sąd administracyjny. Przypomnieć (bowiem) należy, że sądy administracyjne nie stosują przepisów cyt. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd I instancji - wbrew temu co wywodzi autor skargi kasacyjnej - nie mógł stosować w swoim rozstrzygnięciu pierwszoinstancyjnym art. 3 § 1 u.p.e.a.
Nieprawidłowo także został postawiony zarzut naruszenia art. 58 § 1 p.p.s.a. Prawidłowe wskazanie podstaw kasacyjnych polega na wskazaniu konkretnych przepisów prawa, które zostały naruszone z podaniem numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu (ewentualnie innych jednostek redakcyjnych). Przepis § 1 składa się z sześciu punktów, a każdy z nich normuje inną przyczynę odrzucenia skargi. Tymczasem strona skarżąca nie wskazuje, który konkretnie punkt owego § 1 artykułu 58 został przez Sąd I instancji naruszony. Ponadto nie wskazuje zgodnie z wymogami art. 176 p.p.s.a. na czym to naruszenie polegało. Dopełnienie tych wymogów jest konieczne, ponieważ wyznacza granice skargi kasacyjnej, którymi związany jest Naczelny Sąd Administracyjny (art. 183 § 1 p.p.s.a.).
Z kolei zarzut naruszenia art. 52 § 1 i 2 nie został natomiast w skardze kasacyjnej, wbrew jednoznacznemu wymogowi wynikającemu z art. 174 i art. 176 p.p.s.a., uzasadniony, a wobec tego niemożliwe jest jego merytoryczne rozstrzygnięcie.
Zarzut naruszenia art. 1 § 1 i § 2 (cyt.) ustawy Prawa o ustroju sądów administracyjnych także jest niezasadny. Zgodnie z tym przepisem sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Przepis ten określa podstawową funkcję sądów administracyjnych i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią sprawowanie wymiaru sprawiedliwości przez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Powołany przepis nie stanowił samodzielnej podstawy do dokonywania przez sąd administracyjny oceny odnośnie dopuszczalności skargi na bezczynność Ministra Finansów, a podstawę taką stanowiły przepisy cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Nietrafny jest także zarzut naruszenia art. 2, 7, 8 i art. 77 pkt 1 i 2 Konstytucji RP. Przede wszystkim, z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika, aby Sąd I instancji ustalał w sprawie treść i znaczenie przywołanych przez wnoszącego skargę kasacyjną unormowań konstytucyjnych. Zwrócić należy także uwagę, że normy konstytucyjne stosuje się bezpośrednio, tym nie mniej, jeżeli wynikające z nich standardy zostały ustawowo unormowane, nie mogą być one samodzielną podstawą rozstrzygnięcia indywidualnej sprawy przed sądami administracyjnymi, w tym również w postępowaniu kasacyjnym. Wnoszący skargę kasacyjną nie zakwestionował zgodności z Konstytucją RP przepisów, które stanowiły podstawę wydania skarżonego postanowienia.
Co więcej, formułując zarzuty naruszenia przepisów konstytucyjnych, autor skargi kasacyjnej nie spełnił jednego z kluczowych wymagań art. 176 p.p.s.a.; zabrakło bowiem uzasadnienia tej podstawy kasacyjnej i wskazania w jaki sposób zostały naruszone przez Sąd I instancji przepisy Konstytucji RP.
Dodatkowo tylko podnieść należy, że skarżąca spółdzielnia zarzuca bezczynność Ministra Finansów, w sprawie w której Minister Finansów nie był uprawniony do wydania decyzji lub postanowień (w sprawie zobowiązania Dyrektora Izby Skarbowej do wydania określonego rozstrzygnięcia). W tym stanie rzeczy bezczynność, która nie odnosi się do jednego z wymienionych aktów administracyjnych nie podlega skardze do Sądu. Zgodnie bowiem z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. zakres przedmiotowy skargi na bezczynność wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. Tak więc zaskarżenie bezczynności organu administracji publicznej jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy powyższych przepisów zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów i czynności (Komentarz. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M.Romańska, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis Warszawa 2005 r., s.85).
Rekapitulując. Zarzuty przeanalizowanej skargi kasacyjnej nie spełniają dostatecznie - w sposób umożliwiający ich merytoryczne rozpoznanie - wymogów prawnych wynikających z art. 174 i 176 p.p.s.a.
Mając powyższe rozważania na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.