Uzasadnienie
1. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 9 lutego 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w sprawie III SA/Wa 1596/04, oddalił skargę Ludmiły C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 16 czerwca 2004 r., w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem tym Dyrektor Izby Skarbowej w W. uchylił postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia 13 czerwca 2003 r. w części dotyczącej odmowy uchylenia zabezpieczenia dokonanego na podstawie zarządzenia zabezpieczenia z dnia 3 września 2002 r. i umorzył postępowanie w tym zakresie. Utrzymane natomiast mocy zostało rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w zakresie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oraz odmowy wydania samochodu. W rozpoznawanej sprawie ustalono, iż skarżąca sprowadziła na polski obszar celny samochód marki Volvo. Pojazd ten objęty został dozorem celnym na podstawie postanowienia Urzędu Celnego w W. dnia 25 kwietnia 1997 r. tytułem zabezpieczenia należności celnych i podatkowych. Organ celny nie uznał bowiem sprowadzonego przez skarżącą pojazdu za wolny od cła. Skarżąca nie wykonała ciążącego na niej obowiązku zapłaty należności celnych i podatkowych, w wyniku czego Urząd Celny w W. wystawił w dniu 27 marca 2001 r. tytuł wykonawczy oraz skierował go do egzekucji.
2. W zaskarżonym wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 16 czerwca 2004 r. nie narusza prawa. Sąd zważył, że postępowanie administracyjne zostało wszczęte przez skarżącą pismem z dnia 18 kwietnia 2003 r., to jest w toku postępowania egzekucyjnego. Sąd ocenił także jako bezprzedmiotowy wniosek o uchylenie zabezpieczenia na podstawie z zarządzenia z dnia 3 września 2002 r., z uwagi na okoliczność, iż zaległość będąca przedmiotem postępowania zabezpieczającego objęta została postępowaniem egzekucyjnym. W wyroku przywołano treść przepisu art. 159 par. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 2002 nr 110 poz. 968 ze zm./, stosownie do którego organ egzekucyjny na żądanie zobowiązanego uchyla zabezpieczenie, jeżeli wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego nie został złożony w terminie 30 dni od dokonania zabezpieczenia należności pieniężnej. Sąd I instancji wskazał także, że zarządzenie o zabezpieczeniu doręczono zobowiązanej w dniu 23 września 2002 r., a tytuł wykonawczy obejmujący zabezpieczenie należności wierzyciel wystawił w dniu 1 października 2002 r. Tego samego dnia skierowano go do egzekucji. W ocenie Sądu nie doszło więc do uchybienia temu terminowi.
W ocenie Sądu I instancji w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły okoliczności powodujące konieczność umorzenia postępowania egzekucyjnego, gdyż nie doszło do przedawnienia należności celnych.
- 3. W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ludmiła C. zaskarżyła wskazany powyżej wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając mu:
1/ naruszenie prawa materialnego, to jest art. 34, art. 59 par. 1 pkt 8 oraz art. 159 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 2002 nr 110 poz. 968 ze zm./ w związku z art. 83 ust. 4 pkt 3 oraz ust. 5 pkt 3 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. Prawo celne /Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./, 2/ naruszenie prawa procesowego, to jest art. 134 par. 1 i art. 106 par. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, dalej jako p.p.s.a. w związku z art. 231 Kodeksu postępowania cywilnego.
Wskazując na powyższe zarzuty, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie lub uchylenie skarżonego orzeczenia oraz postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 16 czerwca 2004 r. W skardze kasacyjnej zawarty został też wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie. Strona zarzuciła sądowi I instancji, iż przy ocenie przesłanek odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego nie odniósł się do faktu, iż mocą tytułu wykonawczego wystawionego przez organ egzekucyjny egzekwowane były również i podatki. Autor skargi kasacyjnej podniósł także, że Sąd orzekając o poprawności odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego nie wziął pod uwagę faktu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
- 4. Rozpoznając niniejszą skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i wobec tego podlega oddaleniu. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, iż najistotniejszym elementem skargi kasacyjnej są jej podstawy. Decydują one o charakterze tego sformalizowanego środka zaskarżenia oraz składają się na jego granice. Mają one, co do zasady, charakter wiążący dla Naczelnego Sądu Administracyjnego, co wynika z art. 183 par. 1 p.p.s.a. W związku z treścią tego przepisu, sąd kasacyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i tym samym nie jest uprawniony do rozszerzenia lub uzupełnienia powołanych przez skarżącego podstaw kasacyjnych oraz zarzutów.
Natomiast w myśl art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Zgodnie z art. 183 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, poza kwestią nieważności postępowania, rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Jest zatem władny badać sprawę tylko z punktu widzenia wyraźnie wskazanych podstaw kasacyjnych oraz może uwzględnić taką skargę jedynie w ramach wniosku w niej zawartego o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Konieczność wskazania, czy dane orzeczenie jest przedmiotem zaskarżenia w całości, czy w części wynika z okoliczności, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może domyślać się intencji autora skargi kasacyjnej ani wnioskować czego strona oczekuje. Nie jest więc dopuszczalna ani wykładnia zakresu zaskarżenia, ani jego kierunków. Skarga kasacyjna powinna być tak zredagowana, aby nie stwarzała wątpliwości interpretacyjnych.
W rozpoznawanej skardze kasacyjnej zawarty został zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przepisów postępowania, to jest art. 134 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zarzut ten nie został jednak uzasadniony. Nie wiadomo więc w jaki sposób Sąd naruszył dyspozycję normy zawartej w tym przepisie, a więc jakie były, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, rzeczywiste granice rozpoznania sądowego. Brak uzasadnienia tego zarzutu powoduje, iż nie możliwe jest ustalenie przez Naczelny Sąd Administracyjny, czy sąd I instancji wyszedł poza granice skargi wyznaczone w skardze na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. Brak konkretyzacji zarzutu w omawianym zakresie pozbawia również możliwości kontroli ustalenia zakresu zaskarżonego aktu przez sąd I instancji. Obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest więc wskazanie nie tylko konkretnych przepisów prawa naruszonych przez Sąd, lecz opisanie istotnego wpływu naruszenia prawa na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd, które orzeczenie poddano kontroli kasacyjnej.
W podobny sposób sformułowano zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przepisu art. 106 par. 3 p.p.s.a., co uniemożliwia jego rozpoznanie. Należy podkreślić, iż Naczelny Sąd Administracyjny nie jest upoważniony do samodzielnego wyszukiwania podstaw kasacyjnych oraz zarzutów, ani do odczytywania ich z dowolnego miejsca skargi kasacyjnej, w tym w szczególności z jej uzasadnienia.
Wadliwie także sformułowano zarzut naruszenia norm prawa materialnego. Autor skargi kasacyjnej wskazuje na obrazę przepisów art. 34, 59 par. 1 pkt 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wiążąc ściśle z uchybieniom przepisom art. 83 ust. 4 pkt 3 oraz ust. 5 ust. 3 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. Prawo celne. Autor skargi kasacyjnej nie wskazuje jednak w jaki sposób sąd I instancji dopuścił się naruszenia owych przepisów. Stosownie natomiast do art. 174 p.p.s.a., podstawę skargi kasacyjnej stanowić może naruszenie przez sąd prawa materialnego przez błędną wykładnię, naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik toczącego się postępowania. Jak wspomniano wyżej Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do badania na czym miała by polegać obraza przez sąd I instancji wskazanych przepisów.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.