Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 7 marca 2005 r., I SA/Gl 1874/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę Marioli T. i Michała T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 2 listopada 2004 r., (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych.
W skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia pełnomocnik strony skarżącej wyjaśnił, że przesyłając skargę do Izby Skarbowej w K. - Oddziału Zamiejscowego w C., dołączono do niej dwa pełnomocnictwa udzielone dla doradcy podatkowego - Zofii K., sporządzone dnia 1 grudnia 2004 r. przez Mariolę T. i odrębnie - Michała T. Na oryginałach skasowano znaczki opłaty skarbowej po 15 zł dla każdego pełnomocnictwa. Pełnomocnik przesłał w załączeniu kserokopie obu pełnomocnictw. Autor skargi kasacyjnej podniósł, iż decyzja określająca odsetki wydana przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia 26 maja 2004 r. (...) została wystawiona tylko dla Marioli T., albowiem odsetki obliczone zostały za okres od lipca do listopada 2000 r. i wyłączenie z działalności "N." S.C., w której Michał T. nie miał udziałów. Ale decyzja skutkuje dla niego "potrąceniem" części dochodu ujawnionego w zeznaniu PIT-36 za rok 2000, złożonego wspólnie z Mariolą T. Pełnomocnik strony wskazał też, że "odsetki są związane z decyzją określającą zobowiązania podatkowe pani Marioli T. i traktowanie ich odrębnie nie jest wskazane dla procedury prawnopodatkowej". Tak uznał Urząd Skarbowy w B. i Izba Skarbowa Oddział - Zamiejscowy w C. W piśmie tym nie zawarto żadnych przepisów prawa, które naruszył Sąd pierwszej instancji.
Autor skargi kasacyjnej stwierdził, iż nie ma prawa jako doradca podatkowy podważać decyzji obu "urzędów" i wniósł o przywrócenia możliwości rozpatrzenia skargi przez WSA, albowiem braki formalne nie wystąpiły z winy pełnomocnika ani też skarżących.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu.
Należy stwierdzić, iż pismo procesowe strony nie spełnia wymogów, jakie ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm. - zwana dalej p.p.s.a./ zastrzega dla skargi kasacyjnej.
Badając wymogi formalne, którym musi odpowiadać skarga kasacyjna, warto zauważyć, iż art. 176 p.p.s.a. wprowadził dwojakiego rodzaju wymagania w tym zakresie. Po pierwsze, skarga kasacyjna winna czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym, wymienionym w art. 46 p.p.s.a. oraz w art. 47 p.p.s.a. Oznacza to, że w skardze kasacyjnej należy:
- 1. oznaczyć sąd, do którego jest skierowana, podać imię i nazwisko lub nazwę stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników,
- 2. oznaczyć rodzaj sądu,
- 3. zamieścić osnowę skargi kasacyjnej,
- 4. zamieścić podpis autora skargi kasacyjnej,
- 5. wymienić załączniki,
- 6. oznaczyć miejsce zamieszkania stron i ich pełnomocników lub adres do doręczeń.
Ponadto do skargi kasacyjnej należy dołączyć:
- 1. pełnomocnictwo,
- 2. odpis lub odpisy skargi kasacyjnej,
- 3. odpisy załączników.
Po drugie, skarga kasacyjna powinna spełniać wymagania szczególne właściwe tylko dla niej, a mianowicie powinna zawierać:
- 1. oznaczenie zaskarżonego orzeczenia,
- 2. wskazanie, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części,
- 3. przytoczenie podstaw kasacyjnych,
- 4. wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia,
- 5. oznaczenie zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.
O ile niespełnienie wymagań wymienionych w pierwszej kolejności, przepisanych dla pism w postępowaniu sądowym, stanowi brak, który może zostać uzupełniony w trybie art. 49 p.p.s.a. w związku z art. 193 p.p.s.a., to niespełnienie wymagań szczególnych, przewidzianych li tylko dla skargi kasacyjnej wymienionych w art. 176 p.p.s.a. po wyrazie "oraz" nie podlega sanacji. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ukształtował się pogląd, zgodnie z którym braki kasacji w zakresie elementów konstrukcyjnych powodują, iż kasacja dotknięta jest brakiem istotnym i nienaprawialnym w trybie właściwym do usuwania braków formalnych i w związku z tym podlega odrzuceniu a limine jako niedopuszczalna /por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2004 r., FSK 209/04 - ONSAiWSA 2004 nr 1 poz. 13/.
Najdonioślejszym argumentem przemawiającym za tak rygorystycznym potraktowaniem nieprawidłowo - w zakresie wskazanym wyżej - sporządzonej skargi kasacyjnej jest treść art. 183 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem Naczelny Sąd Administracyjny - poza kwestią nieważności postępowania - rozpoznaje sprawę w granicach kasacji. Władny jest zatem badać sprawę tylko z punktu widzenia podstawy kasacyjnej zawartej w skardze kasacyjnej oraz może uwzględnić taką skargę tylko w ramach wniosku w niej zawartego: o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Innymi słowy, brak elementów konstrukcyjnych skargi kasacyjnej uniemożliwia rozpoznanie sprawy. Wspomniany brak nie może zostać uzupełniony w trybie art. 49 p.p.s.a., gdyż tryb ten dotyczy wymogów wymienionych w art. 46 i 47 p.p.s.a. Biorąc pod uwagę, że są to wymogi "przepisane dla pisma w postępowaniu sądowym", tryb ten w odniesieniu do skargi kasacyjnej może być poprzez art. 193 p.p.s.a. stosowany wyłącznie w razie niespełnienia wymogów wymienionych w pierwszej części art. 176 p.p.s.a., tzn. w części znajdującej się przed spójnikiem "oraz".
Dodatkowo należy zauważyć, że wobec przymusu adwokackiego, ustanowionego w art. 175 p.p.s.a., skargę kasacyjną sporządzają profesjonaliści, od których można wymagać właśnie profesjonalizmu. Wzywanie ich o uzupełnienie braków w zakresie konstrukcyjnych elementów skargi kasacyjnej nie jest zatem konieczne ani celowe.
Należy też zwrócić uwagę na to, że podstawa kasacyjna wymieniona w pkt 2 art. 174 p.p.s.a., a więc "naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy", odnosi się do przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, a nie procedury administracyjnej, na podstawie której toczy się postępowanie przed organami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny jest powołany do kontroli legalności orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych, a nie do ponownego badania zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego w jego całokształcie/postanowienie NSA z dnia 15 marca 2004 r., FSK 63/04/.
Przechodząc od tych ogólnych rozważań na grunt rozpatrywanej sprawy należy zauważyć, że skarga kasacyjna nie zawiera podstaw kasacyjnych ani ich uzasadnienia. Nie wskazano przepisów naruszonych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach ani sposobu ich naruszenia. Sąd nie może się domyślać o jakie naruszenia chodzi stronie ani jest ich zakres. To strona ma wskazać, że Sąd naruszył dany przepis i w jaki sposób to zrobił.
Na marginesie należy podnieść, że w skardze kasacyjnej brak jest wskazania, czy postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zostało zaskarżone w całości czy w części, a "wyjaśnień" doradcy podatkowego nie sposób uznać za prawidłowo wyrażony wniosek o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia. Braki te, przy związaniu Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej /art. 183 par. 1 p.p.s.a./, uniemożliwiają merytoryczne rozpoznanie pisma skarżących - Naczelny Sąd Administracyjny nie może bowiem domyślać się intencji autora skargi kasacyjnej, ani wnioskować czego strona skarżąca oczekuje, żądając tak enigmatycznie sformułowanego rozstrzygnięcia. Nie jest dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków. Skarga kasacyjna powinna być tak zredagowana, aby nie stwarzała wątpliwości interpretacyjnych. Skoro więc autor skargi kasacyjnej nie wskazał naruszonych przepisów prawa przez Sąd pierwszej instancji i nie zawarł w niej wniosku o zmianę zaskarżonego wyroku, czego wymaga art. 176 p.p.s.a., to tego rodzaju skarga kasacyjna, pozbawiona jednego ze swych podstawowych elementów konstrukcyjnych, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Należy ponadto stwierdzić, iż Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 180 w zw. z art. 178 p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.