Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 26 lutego 2020 r., sygn. akt II FZ 2/20

Uzasadnienie

1. 1. Postanowieniem z dnia 23 września 2019 r. o sygn. I SA/Gd 20/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę A. M. (dalej: skarżący) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 12 marca 2018 r. o nr [...] w przedmiocie stwierdzenia ulgi w spłacie należności z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Postanowienie (podobnie, jak pozostałe powołane w uzasadnieniu orzeczenia) jest dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.
2. 2. Przebieg postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku.
3. 2.1. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie WSA w Gdańsku podał, że zarządzeniem z dnia 17 stycznia 2019 r. Przewodniczący Wydziału I wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł. Pismem z dnia 11 lutego 2019 r. skarżący wniósł zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W wyniku rozpoznania wniesionego zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 8 maja 2019 r., II FZ 144/19 oddalił zażalenie. Zarządzeniem z dnia 16 sierpnia 2019 r. Przewodniczący Wydziału I WSA w Gdańsku wezwał skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 17 stycznia 2019 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia z pouczeniem, że nieuiszczenie wpisu w terminie spowoduje odrzucenie skargi. Zarządzenie doręczono skarżącemu w dniu 5 września 2019 r.

Pismem z dnia 6 września 2019 r. skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy. Zarządzeniem z dnia 19 listopada 2019 r., I SPP/Gd 336/19, starszy referendarz sądowy WSA w Gdańsku pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Następnie na skutek wniesionego sprzeciwu WSA w Gdańsku, postanowieniem z dnia 16 grudnia 2019 r., utrzymał w mocy zarządzenie Starszego Referendarza Sądowego z dnia 19 listopada 2019 r. Skarżący nie uiścił wpisu sądowego.

1. 2.2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zaskarżonym postanowieniem, powołując się na art. 220 § 3 p.p.s.a., odrzucił skargę.
2. 3. Stanowisko skarżącego w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie WSA w Gdańsku, w którym sformułował wniosek o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia. Zdaniem skarżącego postanowienie rażąco narusza art. 220 § 3, art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm., dalej: Konstytucja RP) oraz art. 14 ust. 1 Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych (Dz. U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167). Narusza również interes społeczny i obywatelski oraz powoduje utratę zaufania do władzy publicznej.

1. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
2. 4.1. Zażalenie ma uzasadnione podstawy. Stosownie do art. 230 § 1 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis, przy czym tymi pismami są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (art. 230 § 2 p.p.s.a.). Natomiast w myśl art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został w terminie siedmiodniowym uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd.
3. 4.2. W rozpoznawanej sprawie skarżący, zarządzeniem z dnia 16 sierpnia 2019 r., został wezwany do wpłacenia należnego wpisu i pouczony o skutkach niezastosowania się do tego wezwania. W otwartym terminie do wniesienia wpisu sądowego od skargi skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Zarządzeniem z dnia 19 listopada 2019 r. Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z powodu niezłożenia wniosku na urzędowym formularzu. Na skutek wniesionego sprzeciwu WSA w Gdańsku, postanowieniem z dnia 16 grudnia 2019 r., utrzymał w mocy zarządzenie referendarza sądowego z dnia 19 listopada 2019 r. W aktach sprawy nie widnieje informacja, że skarżącego - po wydaniu postanowienia o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania - wezwano do uiszczenia wpisu od skargi. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przed odrzuceniem skargi z powodu nieuiszczenia od niej wpisu Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien jeszcze raz wezwać skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi. Jak wielokrotnie wskazywano w orzecznictwie (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lipca 2018 r. II FZ 340/18), dopiero kolejny w tej samej sprawie wniosek o przyznanie prawo pomocy pozostaje bez wpływu na wymóg zastosowania się do odpowiedniego wezwania sądu do uiszczenia wpisu. W niniejszej sprawie mowa jest o pierwszym wniosku. Tym samym ocenić należy, że WSA w Gdańsku przedwcześnie odrzucił skargę skarżącego.
4. 4.3. Z przyczyn powyżej podanych Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.