Uzasadnienie
1. Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2009 r. o sygn. III SA/Wa 3340/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – działając na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: P.p.s.a.) - odrzucił zażalenie K. M. (dalej: skarżący) na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału wzywającego do wykonania prawomocnego zarządzenia zobowiązującego do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi K. M. w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 maja 2008 roku o sygn. III SA/Wa 1830/07.
2. Uzasadniając postanowienie, WSA wskazał, że w dniu 2 grudnia 2008 r. skarżący wniósł do tegoż Sądu skargę o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 13 maja 2008 r., sygn. III SA/Wa 1830/07.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III WSA w Warszawie z dnia 6 stycznia 2009 r. (doręczonym w dniu 12 stycznia 2009 r.) wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł, pouczając go, że w przypadku nieuiszczenia wymienionej kwoty w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania skarga zostanie odrzucona.
Rozpatrując wniosek skarżącego o ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych (wniesiony po terminie zakreślonym przez Sąd), Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 24 lutego 2009 r. odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, natomiast skarżący nie wniósł sprzeciwu od tego postanowienia.
Z uwagi na powyższe, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 1 kwietnia 2009 r. wezwano skarżącego pismem z dnia 2 kwietnia 2009 r. do wykonania prawomocnego zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego z dnia 6 stycznia 2009 r. w terminie 7 dni od jego otrzymania, pod rygorem odrzucenia skargi.
Odpowiadając na wezwanie z dnia 2 kwietnia 2009 r., skarżący wniósł zażalenie, wnosząc o uchylenie zarządzenia w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego jako niezgodnego z prawem. Uzasadniając zażalenie, wskazano, że w sprawie o sygn. III SA/Wa 1830/07 skarżący korzystał ze zwolnienia od kosztów sądowych w całości oraz został ustanowiony dla niego adwokat z urzędu, a zdaniem skarżącego w.w. zwolnienie rozciąga się również na sprawę w zakresie wznowienia postępowania sądowego.
3. Odrzucając zażalenie, WSA w Warszawie powołał art. 194 i art. 227 § 1 P.p.s.a., wskazując, że zgodnie z powołanymi przepisami niedopuszczalne jest złożenie zażalenia na postanowienie lub zarządzenie, które nie zostało w nich wymienione.
Dodano, że skarżący pismem z dnia 17 kwietnia 2009 r., po otrzymaniu wezwania z dnia 2 kwietnia 2009 r., złożył zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału o wezwaniu do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 6 stycznia 2009 r. Pismo z dnia 2 kwietnia 2009 r. wystosowane zostało na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 1 kwietnia 2009 r., które nakazywało wezwanie skarżącego do wykonania w.w. prawomocnego zarządzenia. Zaznaczono, że zarządzenie z dnia 1 kwietnia 2009 r. stanowi jedynie czynność materialnotechniczną w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a wezwanie z dnia 2 kwietnia 2009 r. ma charakter porządkowy i stanowi informację o obowiązku uiszczenia wpisu i skutkach prawnych jego niewykonania w zakreślonym terminie. Wezwanie z dnia 2 kwietnia 2009 r. i zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 1 kwietnia 2009 r. nie mają charakteru zarządzenia merytorycznego, o którym mowa w art. 227 § 1 P.p.s.a., a ponadto nie mieszczą się w zakresie przedmiotów wymienionych w art. 194 § 1 P.p.s.a., zatem na wezwanie z dnia 2 kwietnia 2009 r. i na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 1 kwietnia 2009 r. nie przysługuje środek odwoławczy.
Termin do wniesienia zażalenia na zarządzenie z dnia 6 stycznia 2009 r. upłynął w dniu 19 stycznia 2009 r. Za niedopuszczalne uznano zażalenie, które zostało wniesione od orzeczenia, od którego nie służy żaden środek odwoławczy.
- 4. Wnosząc zażalenie od w.w. postanowienia, skarżący wniósł o uchylenie zarządzenia z dnia 6 stycznia 2009 r. i postanowienia z dnia 24 kwietnia 2009 r. z uwagi na sprzeczność z prawem.
Uzasadniając zażalenie wskazano, że w sprawie o sygn. III SA/Wa 1830/07 skarżący został zwolniony od kosztów sądowych, zatem wezwanie skarżącego do poniesienia kosztów sądowych uznał on za bezprzedmiotowe. Nadto podniesiono, że w wezwaniu z dnia 6 stycznia 2009 r. brak wymaganego prawem pouczenia o możliwości i terminie składania zażalenia na postanowienie Przewodniczącego Wydziału w przedmiocie kosztów sądowych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
5. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 194 § 1 P.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia, których przedmiotem jest: przekazanie sprawy innemu sądowi administracyjnemu; wstrzymanie lub odmowa wstrzymania wykonania decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, o których mowa w art. 61 P.p.s.a.; zawieszenie postępowania i odmowa podjęcia zawieszonego postępowania; odmowa sporządzenia uzasadnienia wyroku; sprostowanie lub wykładnia orzeczenia albo ich odmowa; oddalenie wniosku o wyłączenie sędziego; odrzucenie skargi kasacyjnej; odrzucenie zażalenia; zwrot kosztów postępowania, jeżeli strona nie wnosi skargi kasacyjnej; ukaranie grzywną.
Na podstawie art. 227 § 1 P.p.s.a. zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy. Zgodnie z w.w. przepisami, niedopuszczalne jest złożenie zażalenia na postanowienie lub zarządzenie, które nie zostało w nich wymienione.
Wezwanie z dnia 2 kwietnia 2009 r. i zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 1 kwietnia 2009 r., jak słusznie zauważył WSA w zaskarżonym postanowieniu, nie mają charakteru zarządzenia merytorycznego, o którym mowa w art. 227 § 1 P.p.s.a., a ponadto nie mieszczą się w zakresie przedmiotów wymienionych w art. 194 § 1 P.p.s.a., gdyż zarządzenie z dnia 1 kwietnia 2009 r. stanowi czynność materialnotechniczną, a wezwanie z dnia 2 kwietnia 2009 r. ma charakter porządkowy i stanowi informację o obowiązku uiszczenia wpisu i skutkach prawnych jego niewykonania w zakreślonym terminie. Stąd na wezwanie z dnia 2 kwietnia 2009 r. i na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 1 kwietnia 2009 r. nie przysługuje środek odwoławczy, natomiast termin do wniesienia zażalenia na zarządzenie z dnia 6 stycznia 2009 r. upłynął w dniu 19 stycznia 2009 r. Prawidłowo zatem WSA odrzucił zażalenie skarżącego z dnia 17 kwietnia 2009 r., powołując art. 178 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. z uwagi na jego niedopuszczalność, gdyż zostało wniesione od zarządzenia, od którego nie służy środek odwoławczy.
Warto również zauważyć, że rozpoznawana sprawa i sprawa o sygn. III SA/Wa 1830/07, w której skarżący otrzymał zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie całkowitym stanowią dwie różne sprawy sądowoadministracyjne, gdyż przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 13 maja 2008 r. o sygn. III SA/Wa 1830/07, natomiast w sprawie o sygn. III SA/Wa 1830/07 przedmiotem postępowania było postanowienie Ministra Finansów z dnia 30 sierpnia 2007 r., nr [...], odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne. Sprawa o sygn. III SA/Wa 1830/07 została zakończona prawomocnym wyrokiem, stąd całkowicie nieuzasadniony jest pogląd, że zwolnienie od kosztów sądowych przyznane skarżącemu w sprawie o sygn. III SA/Wa 1830/07 miałoby obejmować swym zakresem również inną sprawę sądowoadministracyjną, nawet jeżeli jej przedmiotem jest wznowienie postępowania w sprawie o sygn. III SA/Wa 1830/07.
Nadto do wezwania z dnia 6 stycznia 2009 r. (doręczonego skarżącemu w dniu 12 stycznia 2009 r.) dołączono stosowne pouczenie skarżącego również o możliwości i terminie składania zażalenia na postanowienie Przewodniczącego Wydziału w przedmiocie kosztów sądowych (k. 8), dlatego nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy twierdzenie skarżącego, jakoby takiego pouczenia nie otrzymał.
- 6. Kierując się wyżej wymienionymi względami, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a.