Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 14 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Wr 269/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił wniosek "O." sp. z o.o. z siedzibą w W. (zwanej dalej "spółką") o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że postanowieniem z dnia 3 września 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił spółce przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zażalenie spółki na to orzeczenie okazało się nieskuteczne, albowiem Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 5 listopada 2012 r. owo zażalenie oddalił. W konsekwencji powyższego, zarządzeniem z dnia 1 marca 2012 r. ponownie wezwano skarżącą spółkę do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis wymienionego zarządzenia wraz z pismem przewodnim Sądu z dnia 16 listopada 2012 r. doręczono skarżącej w dniu 3 grudnia 2012 r. w trybie prawnej fikcji doręczenia. Wpisu sądowego w wyznaczonym terminie, który upływał w dniu 10 grudnia 2012 r., spółka nie uiściła, wobec czego postanowieniem z dnia 14 stycznia 2013 r. Sąd skargę odrzucił.
W dniu 21 grudnia 2012 r. (data wniesienia 19 grudnia 2012 r.) wpłynął do akt sprawy wniosek spółki o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu skarżąca wskazała, że postanowienie Sądu nie zostało jej doręczone z powodu błędów popełnionych w momencie pozostawiania "awiz". Pierwsze z nich zostało bowiem doręczone firmie, która znajduje się pod tym samym adresem, co spółka, drugie zaś – w ogóle do spółki nie dotarło. Dalej wskazano, że właściciel firmy, do której trafiło pierwsze "awizo" wprawdzie przekazał je prezesowi skarżącej spółki, to jednak okazało się, że termin do odbioru przesyłki już upłynął.
Sąd wskazał, że przepisy nie przewidują terminu do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, tak więc strona może składać taki wniosek w dowolnym czasie w toku trwającego postępowania. Skoro możliwość złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy nie jest ograniczona żadnym terminem, to tym samym nie jest możliwe uchybienie takiemu terminowi, a co za tym idzie - również jego przywrócenie. W takiej sytuacji wniosek o przywrócenie terminu, jako niedopuszczalny z mocy ustawy, podlega odrzuceniu niezależnie od argumentacji w nim podanej.
Spółka wniosła zażalenie na ww. postanowienie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Postępowanie w zakresie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.
Artykuł 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – zwanej dalej "p.p.s.a.") stanowi, że jeśli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z powyższego przepisu, a także z samej istoty instytucji przywrócenia terminu, wynika, że o jego przywróceniu można postanowić tylko wtedy, gdy istnieje ustawowy lub inny termin do dokonania danej czynności. Dla złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych taki termin nie został przewidziany. Zgodnie z art. 243 § 1 powołanej ustawy, wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać złożony przez stronę w jakimkolwiek terminie przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Złożony przez spółkę wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie od kosztów jest więc bezprzedmiotowy, bowiem w każdej chwili do zakończenia postępowania może ona taki wniosek złożyć.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 189 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.