Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim sygn. akt I SA/Go 1112/10 oddalił wniosek o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia w sprawie ze skargi Z. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Z. z dnia 17 września 2010 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że wnioskiem z dnia 24 marca 2011 r. pełnomocnik skarżącego zwrócił się o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku tutejszego sądu z 2 marca 2011 r. Z uzasadnienia wniosku wynika, że pełnomocnik skarżącego, będąc na rozprawie 16 lutego 2011 r. zrozumiał, iż Przewodniczący składu ogłosił odroczenie rozprawy do dnia 22 marca 2011 r., kiedy miał być ogłoszony wyrok w sprawie. Po wyjściu z sali wymienił z pełnomocnikiem organu kilka zdań, z których wynikało, że wskazany przez Sąd termin kolejnej rozprawy został zrozumiany jednakowo. W dniu 22 marca 2011 r. zadzwonił do sekretariatu Sądu i uzyskał informację, że wyrok został wydany 2 marca 2011 r. Kiedy upewnił się, że wyrok faktycznie zapadł 2 marca 2011 r. a nie 22 marca 2011 r., uświadomił sobie, że Przewodniczący składu orzekającego zamykając posiedzenie sądu mógł mieć na myśli odroczenie ogłoszenia wyroku, na co wskazywałby termin jego faktycznego ogłoszenia.
Potwierdzeniem poglądu zdaniem skarżącego, dotyczącego podanego przez Przewodniczącego terminu 22 marca 2011 r. jest to, iż pełnomocnik organu złożył pismo z 16 marca 2011 r. ustosunkowujące się do podniesionych przez pełnomocnika zarzutów.
W ocenie Sądu pierwszej instancji wniosek skarżącego nie zasługuje na uznanie. Sąd jest zdania, że skoro pełnomocnik miał wątpliwości co do zrozumieniem terminu w jakim nastąpi ogłoszenie wyroku, nie było żadnych przeszkód, aby następnego dnia kwestię tę telefonicznie wyjaśnić z sekretariatem Wydziału I Sądu. Ponadto, jak wskazał Sąd, pełnomocnik skarżącego jest profesjonalnym pełnomocnikiem, powinien zatem wiedzieć, że odroczenie rozprawy musi być spowodowane ważną przyczyną i przede wszystkim jest związane ze stwierdzeniem przez sąd nieprawidłowości zawiadomienia którejkolwiek ze stron albo nieobecnością strony lub jej pełnomocnika, wywołaną nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą (art. 109 p.p.s.a.).
Na powyższe postanowienie strona wniosła zażalenie podnosząc jeszcze raz, że przewodniczący składu orzekającego w sprawie z przedmiotowej skargi omyłkowo ogłosił odroczenie ogłoszenia orzeczenia na dzień 22 marca 2011 r. na godz. 12.30, a nie jak było w rzeczywistości na dzień 2 marca 2011 r. Fakt ten może, zdaniem skarżącego, potwierdzić obecny na rozprawie pracownik Dyrektor Izby Skarbowej. Świadczy o tym również skierowane do Sądu pismo procesowe Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 16 marca 2011 r. Zważywszy na powyższe strona wnosi o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 2 marca 2011 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie okazało się zasadne.
Na wstępie należy wskazać, iż regułą w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest bezskuteczność czynności podjętych przez stronę po terminie. Zasada ta nie ma jednakże charakteru bezwzględnego. Przepis art. 86 § 1 zdanie 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) przewiduje bowiem możliwość przywrócenia terminu przez sąd na wniosek strony pod warunkiem, iż strona uchybiła terminowi bez swojej winy. Natomiast zgodnie z art. 87 pismo wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu wraz z uprawdopodobnieniem okoliczności wskazujących na brak winy w jego uchybieniu. Równocześnie z przedmiotowym wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że strona nie uprawdopodobniła braku swojej winy w niedokonanie czynności w zakreślonym terminie. Za stanowiskiem skarżącego przemawia głównie pismo procesowe Dyrektora Izby Skarbowej datowane na dzień 16 marca 2011 r., w którym organ ustosunkował się do zarzutów skarżącego podniesionych podczas rozprawy w dniu 16 lutego 2011 r. W końcowej części powyższego pisma Dyrektor Izby Skarbowej pisze: "Przedstawiając powyższe Dyrektor Izby Skarbowej uznaje, iż zaskarżona decyzja nie wykazuje niezgodności z prawem materialnym, nie wskazuje na naruszenie procedury administracyjnej oraz nie została wydana z rażącym naruszenie prawa i w związku z tym wnosi o oddalenie skargi". Jak wynika z powyższego zarówno strona skarżąca jak i organ administracji byli przekonani, że ogłoszenie orzeczenia w niniejszej sprawie nastąpi w dniu 22 marca 2011 r. Nie można bowiem przyjąć, że celowe byłoby sporządzenie przez organ administracji pisma procesowego, w którym wnosi się o oddalenie skargi w momencie kiedy zapadł już wyrok w sprawie.
Nie można również zgodzić się z twierdzeniami Sądu, że fakt zdawkowej rozmowy o dacie ogłoszenia orzeczenia po wyjściu z rozprawy świadczy o powzięciu wątpliwości co do jego zrozumienia.
Należy zatem uznać, iż strona uprawdopodobniła brak swojej winy w niedochowaniu terminu. Zważywszy na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, iż w dniu 22 marca 2011 r. (w dniu, w którym strona była przekonania, że jest dniem ogłoszenia wyroku) ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 2 marca 2011 r. Wniesiony zatem w dniu 25 marca 2011 r. (data z wniosku 24 marca 2011 r.) wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku wraz z wnioskiem o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku został złożony w zakreślonym siedmiodniowym terminie o jakim mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a.
Z tych wszystkich względów w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zasadnym jest uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przywrócenie skarżącemu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku stosownie do art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i 2 oraz art. 86 § 1 p.p.s.a.