Uzasadnienie
1. Postanowieniem z dnia 26 lutego 2019 r.,I SA/Gd 918/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę M.K. (zwanego dalej skarżącym) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 11 kwietnia 2018 r. w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania
Sąd w uzasadnieniu wskazał, że odpis zarządzenia zawierający wezwanie do uiszczenia wpisu został doręczony w dniu 16 stycznia 2019 r. (karta nr 22). Siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu upłynął bezskutecznie. Skarżącemu nie przyznano również prawa pomocy – mimo pierwotnie zgłoszonego wniosku skarżący nie uzupełnił go w terminie, zatem wniosek pozostawiono bez rozpoznania.
- 2. W zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu nieopłaconego pisma skarżący wskazał, że odrzucenie jego pisma jest niezgodne z art. 32 i 45 Konstytucji RP.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlega oddaleniu.
3. Stosownie do art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.) sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.).
Nie ulega wątpliwości, że skarżący nie uiścił należnego wpisu, a więc sąd I instancji był zobowiązany do odrzucenia skargi. Z przepisów p.p.s.a. wynika obowiązek poniesienia przez stronę kosztów toczącego się z jej inicjatywy postępowania. Przejawem tej zasady jest między innymi obowiązek uiszczenia wpisu, a brak wykonania obowiązku w tym zakresie powoduje, że sąd administracyjny nie może rozpoznać wnoszonych przez stronę pism.
Mając na uwadze ochronę prawa do sądu, sąd może udzielić zwolnienia od uiszczenia wpisu w drodze prawa pomocy. Stosowny wniosek jednak nie został przez skarżącego uzupełniony. W efekcie wniosek nie mógł zostać rozpoznany i prawo pomocy nie mogło zostać skarżącemu przyznane.
Należy podkreślić, że konstytucyjne prawo dostępu do sądu nie oznacza konieczności zagwarantowania stronom bezwarunkowego prawa uzyskania zwolnienia od kosztów sądowych. Wymóg ponoszenia kosztów sądowych nie stanowi ograniczenia prawa do sądu. Art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r. Nr 78. poz.483 z późn. zm.) stanowi, iż każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie. Dlatego tylko w sytuacjach wyjątkowych dopuszczalne jest przerzucanie ciężaru ponoszenia opłat sądowych na budżet państwa.
- 4. Z powyższych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.