Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2009 r., sygn. akt I SA/Op 348/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił wniosek K. G. o zwolnienie od uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 1.000 zł.
Analizując sytuację finansową wnioskodawczyni (przedstawioną w stosownym wniosku i nadesłanych przez skarżącą, dodatkowych dokumentach) Sąd I instancji doszedł do przekonania, iż nie zostały przez nią spełnione przesłanki przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, określone w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie: "p.p.s.a."). Sąd wyjaśnił w tym zakresie, że skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający i skuteczny, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W zażaleniu strona wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w części w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej ponad kwotę 500 zł. Strona zarzuciła naruszenie art.246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., co doprowadziło do błędu w ustaleniach faktycznych polegającym na uznaniu, że jest w stanie bez uszczerbku dla siebie uiścić wpis od skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Z akt sprawy (wniosku oraz dokumentów) przedstawionych przez stronę wynika, że skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z mężem, który pracuje za wynagrodzeniem w kwocie 1.200 zł brutto. Skarżąca uzyskuje wynagrodzenie miesięcznie średnio w kwocie 5.000 zł brutto, nie posiada żadnych wartościowych ruchomości, oszczędności ani nieruchomości. Z poprzednio prowadzonej działalności gospodarczej ciąży na niej zadłużenie wobec ZUS w kwocie ok. 100.000 zł. Ponadto w dniu 10 lutego 2009 r. zaciągnęła w Spółdzielczej Kasie Oszczędnościowo - Kredytowej im. Franciszka Stefczyka pożyczkę konsumencką w wysokości 70.000 zł.
Naczelny Sąd Administracyjny nie zgadza się z konstatacjami Sądu wojewódzkiego odnośnie możliwości uiszczenia przez skarżącą w całości wpisu sądowego w wysokości 1.000 zł. Skarżąca nie jest w stanie bez uszczerbku dla siebie lub swojej rodziny, przy uwzględnieniu wysokości uzyskiwanych dochodów, pokryć całkowitych kosztów sądowych. Uiszczenie wpisu sądowego w kwocie 1.000 zł przekracza zasoby finansowe, którymi dysponuje strona. Logicznym wydaje się wniosek, że nawet przy rozsądnym planowaniu wydatków skarżąca nie będzie w stanie poczynić oszczędności pozwalających na pokrycie całkowitych kosztów sądowych.
Sąd pierwszej instancji zbyt rygorystycznie ocenił możliwości płatnicze skarżącej, nie biorąc pod uwagę zobowiązania z tytułu kredytu w kwocie 70. 000 zł Sąd wskazuje bowiem, że skarżąca nie podała na jaki cel przeznaczyła uzyskane środki finansowe, ani w jakiej wysokości wynosi miesięczna rata do spłaty. Z przedłożonej do akt sprawy umowy pożyczki konsumenckiej z dnia 10 lutego 2009 r. można wywnioskować, że udzielono jej na okres od dnia 10 lutego 2009 r. do dnia 4 lutego 2015 r. Nie trudno zatem policzyć, że umowa ta została zawarta na 6 lat, a rata miesięczna wynosi około 1.000 zł. Ponadto Sąd nie uwzględnił zwykłych potrzeb życia codziennego: wyżywienie, opłaty za czynsz, energię, wodę, gaz, odzież.
Nadto Naczelny Sąd Administracyjny wziął pod uwagę, że w sprawie małżonka skarżącej M. G. (I SA/Op 347/08) również należny jest wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 1.000 zł. Zatem łącznie na skarżących ciążyłby obowiązek zapłaty w sumie 2.000 zł, co znacznie przekracza ich możliwości płatnicze.
W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny postanowił orzec w zgodzie z wnioskiem strony i zwolnić ją z uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej ponad 500 zł.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.