Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 23 lutego 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w sprawie o sygn. akt III SA/Wr 802/09 ze skargi T. K. (dalej: skarżący) odrzucił zażalenie na "postępowanie referendarza". Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 178 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.). Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że zarządzeniem z dnia 2 grudnia 2009 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 10 lipca 2008 r., Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2004 r., w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało skarżącemu skutecznie doręczone w dniu 21 grudnia 2010 r. Pismem z dnia 28 grudnia 2009 r. skarżący "ponowił wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych", w wyniku czego referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu pismem z dnia 5 stycznia 2010 r., skutecznie doręczonym skarżącemu w dniu 18 stycznia 2010 r., wezwał skarżącego do przedłożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Pismem z dnia 24 stycznia 2010 r. (nadanym w dniu 25 stycznia 2010 r.) skarżący wniósł zażalenie na "postępowanie referendarza". Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, przepisy regulujące procedurę sądowoadministracyjną nie przewidują możliwości zaskarżenia zażaleniem zarządzenia referendarza wzywającego skarżącego do przesłania wniosku o przyznanie prawa pomocy sporządzonego na urzędowym formularzu. Skarżący w zażaleniu z dnia 18 marca 2010 r. wniósł o uchylenie postanowienia z dnia 23 marca 2010 r. o sygn. akt III SA/Wr 802/09 i umorzenie postępowania w tej sprawie oraz wydanie orzeczenia o dopuszczeniu skarżącego do Sądu. W uzasadnieniu skarżący podkreślił przede wszystkim swoją złą sytuację materialną, która uniemożliwia mu uiszczenie wpisów sądowych od skarg.
Ponadto skarżący zarzucił referendarzowi sądowemu - Panu W. J. żądanie wykonania wielu czynności procesowych, które wiążą się z dodatkowymi dla niego kosztami, a nawet utratą możliwości zarobkowania, choćby dorywczego. Oprócz tego zarzucił bezprawne zatrzymanie prawa jazdy i bezprawny wpis do EDG we Wrocławiu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia wymienione wyraźnie w tym przepisie. Zażalenie jest zatem dopuszczalne jedynie w tych przypadkach, kiedy ustawa wyraźnie przewiduje możliwość jego wniesienia (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, T. Woś, Hanna Knysiak-Molczyk, Marta Romańska, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2008, s. 687). Przepisy dotyczące zażaleń na postanowienia stosuje się odpowiednio do zarządzeń przewodniczącego, jeżeli przysługuje na nie zażalenie (art. 198 p.p.s.a.).
W tym przypadku zarządzenie wydał referendarz i dotyczyło ono uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy. Do wydawania tego typu zarządzeń upoważnia i obliguje referendarza art. 258 § 2 pkt 5 p.p.s.a. W przypadku zarządzeń i postanowień wydawanych przez referendarza p.p.s.a. w ogóle nie przewiduje możliwości złożenia zażalenia. Jedynym środkiem zaskarżenia, przysługującym od jego orzeczeń i to tylko wyraźnie wskazanych w art. 259 § 1 p.p.s.a. jest sprzeciw. Przysługuje on od zarządzeń o pozostawieniu wniosków o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, postanowień co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy i postanowień przyznających wynagrodzenie za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz zwrot niezbędnych udokumentowanych wydatków adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu i rzecznikowi patentowemu (art. 259 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 6-8 p.p.s.a.).
Z powołanych wyżej przepisów wynika zatem jednoznacznie, iż na zarządzenie referendarza wzywające stronę do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu i ewentualnie także do doręczenia dodatkowych dokumentów nie przysługuje ani zażalenie, ani sprzeciw.
"Postępowanie referendarza", na które w tej sprawie skarżący złożył zażalenie to właśnie zarządzenie wzywające do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy. Przypomnieć należy, iż zgodnie z art.252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony wyłącznie na urzędowym formularzu, złożony w innej formie pozostawiany jest bez rozpoznania (art. 257 p.p.s.a.).
W tej sytuacji, zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił zażalenie na "postępowanie referendarza" jako niedopuszczalne. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.