Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt I SA/Kr 1895/12, odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Sąd I instancji wskazał, że decyzją z dnia 6 sierpnia 2012 r. SKO w K. wypowiedziało się w sprawie ustalenia T. G. i Z. G. podatku od nieruchomości za 2012 r. Zawierająca tę decyzję przesyłka skierowana do T. G. wskutek jego nieobecności była dwukrotnie awizowana pod jego adresem zamieszkania, a to w dniu 27 sierpnia 2012 r., potem w dniu 4 września 2012r., następnie zaś powróciła do SKO jako niepodjęta w terminie. Podobnie przesyłka z decyzją skierowana do Z. G. wskutek jego nieobecności była dwukrotnie awizowana pod jego adresem zamieszkania, a to w dniu 24 sierpnia 2012 r., potem w dniu 31 sierpnia 2012 r., następnie zaś powróciła do SKO jako niepodjęta w terminie.
W dniu 5 listopada 2012 r. pełnomocnik podatników nadał na poczcie przesyłkę zawierającą skargę na decyzję SKO z dnia 6 sierpnia 2012 r., w której sformułował wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu podniesiono, że w dniu 23 października siostra Z. G., która przebywała pod adresem jego zamieszkania odebrała wezwanie z UMK do zapłaty podatku od nieruchomości za lata 2007-2012 r. W dniu 30 października 2012 r. przekazała tę przesyłkę bratu, który do tej daty przebywał pod innym adresem w miejscu pracy w I. Ten zaś poinformował o niej brata – T. G., który udał się do UMK w K. i dopiero tam dowiedział się o wydaniu decyzji SKO w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości za lata 2007-2012 r. Pełnomocnik zastrzegł, że do dnia wniesienia skargi nie zostały natomiast skarżącym doręczone same decyzje w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości za lata 2007-2012 r., a w ich skrzynkach na listy brak też było stosownych awiz. Obaj skarżący złożyli na poczcie reklamacje dotyczące przedmiotowych przesyłek.
Postanowieniem z dnia 26 lutego 2013 r. WSA w Krakowie oddalił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wskazał, że okoliczności przedstawione przez skarżących tj. niedoręczenie przez Pocztę Polską przesyłki z decyzjami oraz niepozostawienie przez pracownika poczty awiza informującego o przesyłce, w ocenie Sądu I instancji, nie były przekonywujące. WSA w Krakowie podkreślił, że z dołączonej do akt przesyłek zaopatrzonych w zwrotne potwierdzenie odbioru jednoznacznie wynika, iż przesyłki te były dwukrotnie awizowane pod adresem każdego ze skarżących a zatem brak jest podstaw do tego, żeby kwestionować prawidłowość doręczenia. Pismem z dnia 12 marca 2013 r. skarżący wnieśli zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie.
Postanowieniem z dnia 7 sierpnia 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez WSA w Krakowie. Zdaniem Sądu drugiej instancji, w odpowiedzi na reklamację Z. G. zawarta była istotna nieścisłość. Naczelnik poczty wskazał, że przesyłka była awizowana w dniu 24 sierpnia oraz w dniu 4 września 2012 r. Natomiast data II awizacji wskazana przez pracownika poczty to dzień 31 sierpnia 2013 r. Różnica ta, w ocenie NSA, mogła budzić poważne wątpliwości czy przesyłka była faktycznie drugi raz awizowana w miejscu zamieszkania skarżącego, a co za tym idzie, można mieć wątpliwości czy przesyłka za pierwszym razem została awizowana.
WSA w Krakowie rozpoznając sprawę ponownie postanowił odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. W motywach rozstrzygnięcia stwierdził, iż przeprowadzone przez Pocztę Polską postępowanie reklamacyjne potwierdziło ponad wszelką wątpliwość prawidłowość podjętych przez pracowników owego operatora czynności materialnych, które stały się podstawą dla przyjęcia określonej przepisem art. 150 Ordynacji podatkowej fikcji doręczenia przesyłki T. G. W stosunku do Z. G. WSA w Krakowie wskazał, że w świetle kolejnych wyjaśnień operatora pocztowego niewątpliwe jest pierwotne awizowanie tej korespondencji w dacie 24 sierpnia 2012 r. Wątpliwości dotyczyły natomiast kwestii, kiedy miało nastąpić drugie awizowanie, czy to 31 sierpnia 2012 r. (zapisek na kopercie), 4 września 2012 r. (tak kopia informacji dotyczącej przedmiotowej przesyłki na k. 42 akt sądowych), czy też 3 września 2012 r. (odpowiedź na reklamację strony).
Za właściwą przyjęto datę 3 września 2012 r., jako ustaloną po przeprowadzeniu przez Pocztę Polską postępowania reklamacyjnego, w wyniku którego ustalono, że powtórne zawiadomienie sporządzono w dniu 31 sierpnia 2012 r. (piątek – data ujawniona na przesyłce), które zostało doręczone dopiero w dniu 3 września 2012 r. (poniedziałek). Okoliczność ta jednak nie miała dla sprawy pierwszorzędnego znaczenia. Dla przyjęcia przesłanek zastosowania przepisu art. 150 Ordynacji podatkowej, istotne było bowiem przede wszystkim samo powtórne zawiadomienie po upływie 7 dni od daty złożenia pisma w placówce pocztowej.
Pismem z dnia 9 stycznia 2014 r. pełnomocnik skarżących wniósł zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie. Zarzucił naruszenie art. 87 § 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej zwana: "p.p.s.a.") oraz art. 150 § 1a i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm., zwana dalej "Ordynacja podatkowa"). Pełnomocnik wniósł o zmianę wydanego przez Sąd I instancji postanowienia i przywrócenie skarżącym terminu do wniesienia skargi, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu pełnomocnik podniósł, iż w stosunku do osoby Z. G. Sąd I instancji błędnie uznał dzień 3 września 2012 r. za datę drugiej awizacji przyjmując, że występuje ona w odpowiedzi na reklamację strony. Pełnomocnik zauważył, iż w piśmie tym jako data drugiej awizacji figuruje data 4 września 2012 r. a nie 3 września 2012 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważa co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art.144 Ordynacji podatkowej organ podatkowy doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, swoich pracowników lub przez osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów. Osobom fizycznym doręcza się pisma w ich mieszkaniu lub w miejscu pracy - art.148 § 1 Ordynacji podatkowej. Mogą one również być doręczane w siedzibie organu podatkowego bądź w miejscu pracy adresata osobie upoważnionej do odbioru korespondencji bądź na wskazany adres poczty elektronicznej - art.148 § 2. Zgodnie z art. 150 § 1 Ordynacji podatkowej w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149 pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę. Stosownie do § 1a. tego przepisu adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni.
Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że z akt sprawy wynika, iż pismami z dnia 28 października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zwrócił się do Naczelnika Urzędu Pocztowego w Krakowie o wskazanie w jaki sposób załatwiono sprawę reklamacji T. K. oraz o wyjaśnienie wątpliwości dotyczących daty powtórnego awizowania przesyłki poleconej skierowanej do Z. G.. W odpowiedzi pismami z dnia 12 listopada 2013 r. Inspektor p. E. W. wskazała, że przesyłkę skierowaną do T. G. po nieudanej próbie doręczenia w dniu 27 sierpnia 2012 r. awizowano do odbioru w placówce oddawczej adresata, a następnie 4 września 2012 r. dokonano powtórnej awizacji. W związku z nieodebraniem przesyłki, zwrócono ją do nadawcy w dniu 11 września 2012 r. z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie".
Jednocześnie podkreślono, że reklamacja T. G. z dnia 31 października 2012 r. nie wpłynęła do Urzędu Pocztowego. Inspektor odnosząc się do przesyłki skierowanej do Z. G. wskazała, że po nieudanej próbie doręczenia dnia 24 sierpnia 2012 r. zaawizowano do odbioru w placówce oddawczej adresata. Dodatkowo w piśmie podkreślono, że powtórne zawiadomienie sporządzono dnia 31 sierpnia 2012 r. (piątek), które zostało doręczone 3 września 2012 r. (poniedziałek). Wskazano, że pracownik dokonujący powtórnej awizacji powinien umieścić na przesyłce datę doręczenia zawiadomienia tj. dzień 3 września 2012 r. a nie datę jego sporządzenia.
Biorąc pod uwagę powyższe Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela stanowiska zaprezentowanego w zażaleniu. Z treści nadesłanych pism jednoznacznie wynika, że w sprawie doszło do podwójnego awizowania przesyłek. W odniesieniu do Z. G. II awizowanie miało miejsce 3 września 2012 r. a nie jak twierdzi pełnomocnik 4 września 2012 r. W rezultacie po upływie 14 dniowego terminu od dnia pierwszego awiza, przesyłki zostały zwrócone do nadawcy, co w konsekwencji doprowadziło do przyjęcia fikcji doręczenia. Jeżeli bowiem pismo nie zostanie w ogóle podjęte z urzędu gminy lub z placówki pocztowej, doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 150 § 1 o.p., czyli 14 dni, przez który to okres pismo przechowywano w placówce pocztowej (w urzędzie gminy).
Reasumując należy stwierdzić, że w świetle przedłożonych dokumentów zebranych w aktach sprawy na pełną aprobatę zasługuje ocena stanu faktycznego przeprowadzona przez Sąd pierwszej instancji oraz konkluzja, że w skutek nieodebrania przesyłek w ustawowym terminie, doszło do tzw. fikcji doręczenia. Z tych względów, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.