Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2014 r., I SA/Sz 501/14, WSA w Szczecinie oddalił wniosek syndyka masy upadłości "R." sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w D. (dalej: skarżący) o przeprowadzenie postępowania mediacyjnego. Wraz z odpisem tego postanowienia sąd omyłkowo wysłał skarżącemu pouczenie o możliwości jego zaskarżenia. Zgodnie z pouczeniem skarżący zażalenie wniósł.
Postanowieniem z dnia 25 lutego 2015 r. WSA w Szczecinie odrzucił wniesione zażalenie, wskazując, że jest ono niedopuszczalne, a pouczenie o przysługującym skarżącemu prawie do wniesienia zażalenia zostało wysłane skarżącemu omyłkowo.
Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie, w którym wniósł o jego uchylenie. Wskazał, że jeżeli niedopuszczalne jest zażalenie to tym samym został pozbawiony prawa żądania zbadania przez NSA zasadności odmowy przeprowadzenia postępowania mediacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlega oddaleniu.
Przeprowadzenie postępowania mediacyjnego jest fakultatywne. Jak wskazał M. Białecki (Kwartalnik Prawa Publicznego 2008.1-2.175, Postępowanie mediacyjne na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, teza nr 1, 102503/1): "Rolą prowadzącego postępowanie mediacyjne na gruncie ustawy p.p.s.a. jest wyjaśnienie stronom, czy w toku postępowania przed organem administracji publicznej doszło do naruszenia prawa, jeżeli tak, to na czym ono polegało i jakie mogą być następstwa konkretnego uchybienia obowiązującym przepisom i ostatecznie, jakie działania powinny być podjęte przez organ administracji w celu usunięcia stwierdzonych naruszeń. (...) Działania podjęte przez prowadzącego postępowanie mediacyjne powinny umożliwić stronom zdobycie niezbędnej wiedzy celem poczynienia ustaleń prowadzących bezpośrednio do szybkiego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego.". Nie jest obligatoryjne, ma bowiem jedynie "wyjaśnić" stronom, czy doszło do naruszenia przepisów.
Gdy sąd stwierdzi brak potrzeby przeprowadzenie postępowania mediacyjnego – wydaje postanowienie o odmowie jego podjęcia. Decyzją ustawodawcy na takie postanowienie zażalenie nie służy (por. J. Jagielski [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, wydanie 2, str. 505 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 2010 r., II GSK 84/09). Bez wątpienia zatem decyzją ustawodawcy - który tak, a nie inaczej skonstruował przepisy – zażalenie w takim wypadku nie przysługuje. Sąd błędnie pouczył skarżącego o przysługującej mu możliwości wniesienia zażalenia.
Prawidłowo tym razem, postanowieniem z dnia 25 lutego 2015 r., sąd odrzucił zażalenie skarżącego. Skoro decyzją ustawodawcy zażalenie nie przysługuje, a zostało wniesione, może zostać jedynie odrzucone. Reakcja sądu pierwszej instancji była trafna, zatem wniesione do NSA zażalenie podlega oddaleniu.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 180 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji postanowienia.