Uzasadnienie
Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 listopada 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 1317/07, odmówiono J. i S. D. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ich skargi na decyzję Ministra Finansów z dnia 22 maja 2007 r., znak: [...], w przedmiocie umorzenia opłaty legalizacyjnej.
Zdaniem Sądu I instancji wnioskodawcy nie wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Suma dochodów wnioskodawców znacznie przewyższa sumę ponoszonych przez nich wydatków związanych z utrzymaniem siebie i rodziny. Oznacza to, że posiadają środki finansowe na bieżące utrzymanie, które jednak nie zostały ujawnione w złożonym oświadczeniu. Wnioskodawcy nie wskazali zaś w formularzu oraz w nadesłanym piśmie wyjaśniającym, aby posiadali jakiekolwiek oszczędności lub uzyskiwali od kogokolwiek pomoc finansową.
Sąd zaznaczył, że z nadesłanej kopii wyciągu bankowego wynika, iż na konto bankowe wnioskodawcy przelewane były w maju, czerwcu i lipcu środki pieniężne, których nie podano w formularzu i nie wyjaśniono tego również w pismach.
WSA za mało wiarygodne uznał, że czteroosobowa rodzina utrzymuje się wyłącznie z wykazanych w formularzu dochodów w wysokości 315.50 zł miesięcznie.
W zażaleniu na powyższe postanowienie strona wniosła o jego uchylenie i zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazano, że wszystkie dane dotyczące sytuacji materialnej są prawdziwe oraz, iż nie ma żadnych przesłanek aby z prawa pomocy nie skorzystać.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie podlega uwzględnieniu. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) (dalej; p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny. Należy wskazać, że wskazany przepis stanowi odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w przywoływanym przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych.
Z konstrukcji art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wynika, że na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej do przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę.
Biorąc pod uwagę przedstawione przez wnioskodawców oświadczenia oraz nadesłane dokumenty dotyczące ich sytuacji finansowej, należy stwierdzić, że budzą one uzasadnione wątpliwości co do ich zgodności ze stanem rzeczywistym. Za taką oceną przemawia zestawienie deklarowanych przez skarżących miesięcznych wydatków w kwocie 1600 zł wraz z deklarowanymi miesięcznymi dochodami w kwocie 315, 50 zł. Skąd wnioskodawcy czerpią środki na wskazane wydatki nie zostało wyjaśnione a jak słusznie podnosi się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym sytuacja, w której zadeklarowane przez stronę wydatki przewyższają uzyskiwane dochody sugeruje, że posiada ona inne jeszcze, oprócz ujawnionych w toku postępowania, źródła przychodów (por. postanowienie NSA z dnia 4 marca 2005 r., sygn. akt I OZ 6/05, niepubl).
Nie wolno również tracić z pola widzenia faktu, że z nadesłanej kopii wyciągu bankowego wynika, iż na konto bankowe wnioskodawcy przelewane były w miesiącu maju, czerwcu i lipcu środki pieniężne, których nie podano w nadesłanym formularzu. W piśmie z dnia 28 września 2007 r. również nie wyjaśniono tego faktu. Informacja ta może również sugerować, że skarżący posiadają inne niż ujawnione w oświadczeniu źródła dochodów.
Wobec powyższego należało uznać za Sądem I instancji, że skarżący nie wykazali w sposób rzetelny i nie budzący wątpliwości, iż spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.