Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 9 września 2020 r., sygn. akt II FZ 387/20

Uzasadnienie

1. 1. Postanowieniem z 8.04.2020 r. o sygn. I SA/Po 848/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę kasacyjną R.R. (dalej: skarżący) w sprawie ze skargi skarżącego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z 30.08.2019 r., nr [...], wydane w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 178 w związku z art. 16 § 2 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Postanowienie jest dostępne – podobnie, jak inne cytowane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych – na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.
2. 2. Przebieg postępowania przed WSA w Poznaniu.
3. 2.1. Postanowieniem z 26.02.2020 r. WSA w Poznaniu odrzucił skargę skarżącego. Pełnomocnik skarżącego, pismem z 17.03.2020 r., uzupełnionym 18.03.2020 r., zaskarżyła powyższe postanowienie.
4. 2.2. Postanowienie WSA w Poznaniu:

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyjaśnił, że w rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna została sporządzona i wniesiona przez pełnomocnik skarżącego, która nie była do tego uprawniona, gdyż nie wykazała by spełniała przesłanki z art. 175 p.p.s.a. Skarga kasacyjna sporządzona z uchybieniem art. 175 p.p.s.a. jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. W związku z powyższym, WSA w Poznaniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

3. Stanowisko skarżącego w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Skarżący, działając przez ustanowioną przez siebie pełnomocnik, wniósł zażalenie na powyższe postanowienie WSA w Poznaniu i zaskarżył je w całości. W uzasadnieniu wskazał, że od postanowienia Sądu z 26.02.2020 r. przysługuje zażalenie, a nie skarga kasacyjna.

1. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
2. 4.1. Zażalenie podlega odrzuceniu. Stosownie do art. 194 § 4 p.p.s.a. zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Artykuł 175 § 2-3 p.p.s.a. stosuje się odpowiednio. Odesłanie to oznacza, że ograniczenia tego nie stosuje się, gdy skargę o wznowienie sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli skargę o wznowienie wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (art. 175 § 2 p.p.s.a.). Artykuł 175 § 1 p.p.s.a. przewidujący przymus adwokacko-radcowski nie stosuje się także wtedy, gdy stroną postępowania jest Prezes Prokuratorii Generalnej RP, a także wówczas, gdy czynności w postępowaniu za organy administracji rządowej, państwowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej lub Skarb Państwa podejmowane są przez Prokuratorię Generalną RP (art. 175 § 2a p.p.s.a.). Ponadto zażalenie na odrzucenie skargi kasacyjnej może być sporządzone przez doradcę podatkowego - w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami oraz rzecznika patentowego - w sprawach własności przemysłowej (art. 175 § 3 p.p.s.a.).

Obowiązek ustanowiony w art. 194 § 4 p.p.s.a. ma charakter bezwzględny i nie może podlegać wyłączeniu z uwagi na jakiekolwiek szczególne okoliczności występujące po stronie strony skarżącej. Niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego w odniesieniu do zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, o którym mowa w art. 194 § 4 p.p.s.a., stanowi brak niepodlegający uzupełnieniu w trybie art. 49 p.p.s.a. (zob. np. postanowienia NSA: z 20.03.2012 r., I OZ 169/12; z 8.12.2004 r., OZ 713/04; z 2.10.2012 r., II OZ 832/12; z30.06.2011 r., II FZ 318/11). Niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego w odniesieniu do zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej czyni wniesienie takiego zażalenia niedopuszczalnym z innych przyczyn w rozumieniu art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.

W rozpatrywanej sprawie pełnomocnik skarżącego sporządziła zażalenie na postanowienie WSA w Poznaniu z 8.04.2020 r. odrzucające wniesioną skargę kasacyjną. W aktach sprawy nie widnieje informacja, aby wnosząca zażalenie była adwokatem lub radcą prawnym, ani którymkolwiek z podmiotów wskazanych powyżej, które - z uwagi na swoją specjalistyczną wiedzę prawniczą - mogą sporządzić taki środek odwoławczy osobiście.

Odnosząc się do twierdzenia skarżącego, że od postanowienia WSA w Poznaniu z 26.02.2020 r. odrzucającego skargę skarżącego powinno przysługiwać zażalenie, a nie skarga kasacyjna, Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że zgodnie z art. 173 § 1 p.p.s.a. od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 2-4, art. 161 § 1 oraz art. 220 § 3, przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podstawą wydanego postanowienia z 26.02.2020 r. był art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a. dlatego prawidłowym środkiem jego zaskarżenia jest skarga kasacyjna, a nie zażalenie.

1. 4.2. Mając na uwadze powyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.