Uzasadnienie
1. Postanowieniem z dnia 23 marca 2011 r., I SA/Gd 916/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie W. R. (dalej jako strona lub skarżący) na zarządzenie z dnia 19 stycznia 2011 r., w przedmiocie pozostawienia wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi bez rozpoznania.
2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, zarządzeniem z 19 stycznia 2011 r., pozostawił wniosek W. R. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego bez rozpoznania. W uzasadnieniu zarządzenia wskazał, że WSA, postanowieniem z 25 października 2010 r., odrzucił skargę z uwagi na to, ze strona nie wniosła w terminie (który upłynął 11 października 2010 r.), wpisu od skargi. Pismem z 25 listopada 2010 r., skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, a Sąd - zarządzeniem z 8 grudnia 2010 r. – wezwał ją do uzupełnienia braku wniosku, tj. uiszczenie wpisu sądowego od skargi, w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia wniosku o przywrócenie terminu bez rozpoznania. Sąd pierwszej instancji wskazał, że zarządzenie to zostało doręczone skarżącemu w trybie art. 73 ustawy z 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 152, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) w dniu 30 stycznia 2010 r., tj. z upływem ostatniego dnia pozostawienia pisma w placówce pocztowej (art. 73 § 4 p.p.s.a.). Powołując art. 85, art. 87 § 1 i 4, art. 86 § 1 oraz 49 $ 1 p.p.s.a., zauważył, że brak dopełnienia ustawowego obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w związku ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności, tj. niewykonanie wezwania Przewodniczącego Wydziału, skutkuje pozostawieniem wniosku strony bez rozpoznania.
3. Na powyższe zarządzenie skarżący wniósł zażalenie, nadając je na poczcie w dniu 25 lutego 2011 r. W zażaleniu zarzucił Sadowi pierwszej instancji "niechęć do rzetelnej analizy materiału dowodowego". Skarżący wskazał, że wobec "zarzucenia skrzynki reklamami" nie ze swojej winy wezwania nie odebrał, a tym samym nie mógł dokonać dyspozycji przeksięgowania pozostającej na koncie WSA w Gdańsku kwoty 100,- zł. Zaznaczył, iż ma prawo oczekiwać od profesjonalnego sędziego wnikliwego zweryfikowania jego skargi. Zdaniem strony, "nieuprawnione było powoływanie się na art. 49 p.p.s.a., w sytuacji, kiedy powołanie biegłego było czynnością wbrew prawu, a wykonany przez biegłego operat powinien zostać wyeliminowany z obiegu prawnego, a skarżący nie mógł dokonać dyspozycji przeksięgowania kwoty 100 zł. pozostającej na koncie WSA w Gdańsku jako nadpłaty za sprawę (...)". Czynności organów podatkowych są tylko pozornie zgodne z prawem. Skarżący zwrócił uwagę, że "(...) w badanej sprawie, zapadło – po raz kolejny – "dziwne" zarządzenie i dlatego uzasadniona jest korekta dotychczasowego zachowania się Przewodniczących składów sędziowskich, którzy (nie przy pomocy gróźb) wydają "dziwne" orzeczenia, ale na podstawie samodzielnej oceny ustalają podstawę faktyczną i prawną wszczętego postępowania i dalszego jego kontynuowania".
4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, postanowieniem z 23 marca 2011 r. I SA/Gd 916/10 odrzucił zażalenie na zarządzenie z 19 stycznia 2011 r. z uwagi na to, że termin do wniesienia zażalenia na zarządzenie przewodniczącego w przedmiocie pozostawienia wniosku o przywrócenie terminu bez rozpoznania upłynął w dniu 24 lutego 2011 r. Zatem skarżący wnosząc zażalenie w dniu 25 lutego 2011 r. uczynił to po upływie ustawowego terminu. Sąd wskazał także, iż jak wynika z akt, skarżący przesłał do sądu zażalenie także pocztą elektroniczną w dniu 24 lutego 2011 r., o godzinie 22:50 (k. 65). W ocenie sądu, termin dokonania czynności w postępowaniu sądowym w formie pisma jest zachowany wówczas, gdy pismo zostało przed upływem terminu wniesione do właściwego sądu. Odwołując się do treści art. 83 § 3 p.p.s.a. sąd wskazał, że w wypadku nadania pisma za pośrednictwem telefaksu lub poczty elektronicznej uważa się, że pismo zostało wniesione w dacie prezentaty, czyli adnotacji o wpływie pisma uczynionej przez upoważnionego pracownika. Z tego względu sam fakt wysłania pisma pocztą elektroniczną w dniu 24 lutego 2011 r. nie jest jednoznaczny z wniesieniem go do sądu. Skutek ten wywołuje dopiero odebranie pisma przez upoważnionego pracownika sądu, co nastąpiło w dniu 25 lutego 2011 r. Tym samym nie uznano, że w dniu 24 lutego 2011 r. zażalenie skarżącego zostało skutecznie wniesione za pomocą poczty elektronicznej.
5. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o uchylenie go w całości zarzucając, że stanowisko sądu o wiążącej dacie prezentaty nie wynika z żadnego przepisu. Wskazał, że urząd pocztowy w miejscu jego zamieszkania czynny jest do 20, gdy tym czasem "w siedzibie Sądu" poczta jest czynna całodobowo. W ocenie skarżącego, brak poczty czynnej całodobowo w siedzibie skarżącego nie powinien być przyczyną gorszego położenia i dyskryminacji go wobec innych stron i sądu mających siedzibę w mieście, gdzie poczta jest czynna całodobowo.
6. Naczelny Sąd Administracyjnym, postanowieniem z 21 grudnia 2011 r. II FZ 447/11, uchylił postanowienie WSA z 23 marca 2011 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Wątpliwości Sądu budził fakt uzależniania prawidłowości wniesienia przez stronę drogą elektroniczną pisma od prezentaty, czyli adnotacji o wpływie pisma uczynionej przez upoważnionego pracownika sądu. Sąd drugiej instancji uznał, że chwilą wniesienia pisma procesowego drogą elektroniczną, jakkolwiek obarczonego brakiem formalnym określonym w art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a., jednakże wskazującego na zachowanie terminu z art. 194 § 2 w/w ustawy, będzie moment rzeczywistego przesłania poczty elektronicznej, który zostanie odzwierciedlony u odbiorcy wiadomości w odpowiednim programie pocztowym. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, informacja o potwierdzeniu transmisji danych, której częścią jest data doręczenia znajduje się w nagłówku każdego listu elektronicznego i to ona powinna decydować o terminowości wniesienia pisma procesowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zachowane zostały warunki formalne wniesienia zażalenia, ponieważ złożono odpis zażalenia, terminowo uiszczono wpis od zażalenia oraz zażalenie zostało złożone w terminie – na co wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 21 grudnia 2011 r. II FZ 447/11.
Zażalenie skarżącego należało jednak oddalić, ponieważ zaskarżone zarządzenie odpowiada prawu.
Z treści zakwestionowanego zarządzenia WSA w Gdańsku z 19 stycznia 2011r I SA/Gd 916/10 wynika, że przyczyną pozostawienia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi bez rozpoznania, było nieuzupełnienie braków, o których mowa w art. 87 § 4 p.p.s.a. W analizowanej sprawie oznacza to uiszczenie wpisu od skargi w wyniku zarządzenia Sądu z 8 grudnia 2010 r., doręczonego stronie 30 stycznia 2010 r. Podstawą prawną rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji było naruszenie art. 49 § 1 p.p.s.a.
NSA zauważa, że w treści zażalenia z 24 lutego 2011 r. strona nie kwestionuje odebrania zawiadomienia wskutek "zarzucenia skrzynki reklamami". Zarazem fakt ten, wskazuje jako przyczynę braku możliwości dokonania przeksięgowań kwot znajdujących się na rachunku Sądu. Pozostałe zarzuty z zażalenia dotyczą okoliczności sprawy będącej przedmiotem "głównej" skargi do Sądu i nie mogą być badane w postępowaniu o orzeczenie o prawidłowości zarządzenia z 19 stycznia 2011 r. w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku strony, ponieważ nie dotyczą postępowania zainicjowanego zażaleniem z 24 lutego 2011r..
Tym samym NSA był zobowiązany do wyrażenia poglądu, że skarżący nie wykazał wadliwości zaskarżonego rozstrzygnięcia "pozostawienia bez rozpoznania", ponieważ niezakwestionowany skutecznie pozostał zarówno fakt doręczenia wezwania, jak też – co drugorzędne zważywszy na zakres postępowania zażaleniowego - odpowiedzialności strony za podjęcie wezwania awizowanego na poczcie. W szczególności, nieuwagi czy zaniedbania strony nie można kwalifikować jako braku winy (por. postanowienie NSA z dnia 6 maja 2008 r. sygn. akt I OZ 307/08 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, postanowienie NSA z dnia 28 września 2010 r. sygn. akt II GZ 262/10), natomiast nieuważne sprawdzenie korespondencji, na co powołuje się strona, wypełnia znamiona "zaniedbania" strony. Niezmieniony przy tym pozostał fakt niewykonania czynności, w stosunku do której strona wnioskuje o przywrócenie terminu i to pomimo skutecznie doręczonego zarządzenia Sądu z 8 grudnia 2010 r. I SA/Gd 916/10 o "uzupełnieniu braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi(...)" a która to okoliczność nie była w niniejszym zażaleniu kwestionowana. Wobec nieuzupełnienia braków wniosku o przywrócenie terminu, do czego strona została wezwana, pozostawienie bez rozpoznania wniosku strony było uzasadnione i trafne.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 197 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.