Uzasadnienie
W piśmie z dnia 7 sierpnia 2015 r. pełnomocnik M. P. (dalej: "Skarżący") – R. P. – działając w imieniu własnym (rubryka 2.1 wniosku – wnioskodawca i jego adres, rubryka 15 wniosku – podpis wnioskodawcy), wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego, ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z dnia 13 maja 2016 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu umorzył postępowanie w przedmiocie prawa pomocy, wskazując, że wniosek o przyznanie prawa pomocy może dotyczyć wyłącznie osoby Skarżącego, a nie pełnomocnika, który nie jest stroną postępowania.
Na skutek sprzeciwu wniesionego na powyższe rozstrzygnięcie sprawa została poddana pod rozpoznanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który zaskarżonym postanowieniem z dnia 14 czerwca 2016 r. odrzucił wniosek R. P. o przyznanie prawa pomocy wskazując, że R. P. nie jest stroną postępowania sądowoadministracyjnego, w związku z czym osobie tej nie może zostać przyznane prawo pomocy.
Powyższe postanowienie Skarżący zaskarżył zażaleniem.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012, poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy polega na tym, że strona zostaje zwolniona przez sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu przez sąd adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenia jego wynagrodzenia i wydatków (art. 244 § 1 i § 2 p.p.s.a.). W art. 245 p.p.s.a. przewidziano możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Z powyższego jednoznacznie wynika, że prawo pomocy może być przyznane jedynie stronie postępowania na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Należy zgodzić się z sądem pierwszej instancji, który słusznie zauważył, że R. P. nie jest w niniejszej sprawie stroną postępowania sądowoadministracyjnego. W związku z tym nie budzi wątpliwości, że przyznanie wskazanego uprawnienia procesowego nie może dotyczyć pełnomocnika strony.
Na marginesie należy zauważyć, że w przedmiotowej sprawie Sąd pierwszej instancji powinien zastosować przepis art. 249a p.p.s.a. i umorzyć postępowanie z wniosku R. P. o przyznanie prawa pomocy, a nie odrzucić wniosek R. P. o przyznanie prawa pomocy. Jednakże nie miało to istotnego znaczenie w sprawie, ponieważ zażalenie Skarżącego, jako bezzasadne, podlegało oddaleniu.
Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a.