Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 3 września 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawie o sygnaturze I SA/Gd 672/07 odmówił H. W. wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 27 kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 rok.
W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia Sąd pierwszej instancji stwierdził, że wnioskodawca nie uprawdopodobnił okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd wskazuje, iż od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody i negatywnych skutków zależy orzeczenie Sądu, które także musi wskazywać przyczyny wstrzymania lub odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji lub aktu. Tymczasem zdaniem Sądu skarżący we wniesionym środku zaskarżenia ograniczył się jedynie do złożenia stosownego wniosku, nie przedstawiając przy tym żadnych argumentów świadczących o tym, że istotnie zachodzą przesłanki przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. W szczególności wnioskodawca nie podał żadnych informacji o swej sytuacji majątkowej, rodzinnej, uzyskiwanych dochodach, czy posiadanych oszczędnościach. Dysponowanie takimi danymi jest natomiast w ocenie Sądu niezbędne, aby dokonać weryfikacji tego, czy wykonanie decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku wnioskodawcy, prowadząc do powstania znacznej szkody bądź powodując trudne do odwrócenia skutki.
Sąd stwierdził jednocześnie, że brak jest w aktach sprawy danych odnoszących się do sytuacji majątkowej skarżącego, co tym samym uniemożliwiło Sądowi ustalenie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia wniosku z urzędu.
W zażaleniu na przedmiotowe postanowienie skarżący wniósł o jego zmianę tj. o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w G. Strona podnosi, iż w jej ocenie istnieją podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia mu znacznej szkody, jak również trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu wskazuje, że odmowa wstrzymania wykonania decyzji będzie skutkowała wszczęciem przeciwko niemu i jego żonie egzekucji. Dodaje, że łączny miesięczny dochód jego i małżonki wynosi ok. 2000 zł.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy podnieść, iż instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 u.p.p.s.a, zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 powołanej ustawy, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Słusznie zauważył skarżący w zażaleniu, że rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji przez Sąd zależy od spełnienia istnienia przesłanek niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ustawodawca nie sprecyzował co należy rozumieć pod tymi pojęciami, dlatego ocena wystąpienia tych przesłanek za każdym razem zależy od sądu. Ocena ta jest swobodna, ale nie dowolna. Dlatego Sąd rozpoznając wniosek o udzielenie tymczasowej ochrony ma obowiązek za każdym razem wskazać podstawę uwzględnienia bądź odmowy uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności.
Natomiast obowiązek wykazania okoliczności stanowiących podstawę wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz., Zakamycze 2005, s. 168). Podkreślenia wymaga, iż przesłanki wstrzymania wykonania aktu lub czynności zostały określone przy użyciu zwrotów nieostrych. Uzasadnienie zaś wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, ze wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego twierdzenia w tym zakresie powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej zmierzającymi do wykazania istnienia przesłanek. Wniosek nieuzasadniony w ten sposób uniemożliwia Sądowi dokonania jego merytorycznej oceny.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sposób prawidłowy rozpoznał wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji i słusznie postanowił o jego oddaleniu. Należy się zgodzić z Sądem I instancji, brak jest w aktach sprawy danych odnoszących się do sytuacji majątkowej skarżącego, co tym samym uniemożliwiło Sądowi ustalenie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia wniosku.
W zażaleniu na to postanowienie strona nie wskazała żadnych konkretnych okoliczności świadczących o niezgodności z prawem tego rozstrzygnięcia poprzez wskazanie, iż spełnione zostały przesłanki wstrzymania wynikające z art. 61 § 3 u.p.p.s.a. Strona argumentowała konieczność udzielenia przez Sąd ochrony tymczasowej złą sytuacją finansową rodziny, o której jej świadczy złożony przez małżonkę skarżącego, w dniu 11 października 2006 r. w Urzędzie Skarbowym w K., wniosek w sprawie udzielenia ulgi podatkowej w postaci umorzenia zaległości podatkowej VAT za 08/2006.
Skarżący dodaje, że za wstrzymaniem egzekucji przemawia również fakt niskiego dochody rodziny ok. 2000 zł, stanu zdrowia (skarżący otrzymuje rentę inwalidzką), a także wieku w jakim się znajdują (skarżący wraz z małżonką wkracza w wiek emerytalny). Nie załączył przy tym żadnych dokumentów świadczących o jego sytuacji finansowej, w szczególności o wysokości jego miesięcznego przychodu.
Argumenty przytaczane przez stronę zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie uzasadniają niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, jak również spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Pod pojęciami tymi należy rozumieć szkodę, "która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego" (por. postanowienie z dnia 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/04).
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2004 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 197 § 2 tej ustawy, orzekł jak w sentencji.