Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 10 października 2007 r., sygn. akt I SA/Łd 753/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, w sprawie ze skargi W. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 26 kwietnia 2007 r., nr [...], w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia - odrzucił wniosek i nakazał wypłacić na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego. Jako podstawę prawną podano art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; w skrócie: P.p.s.a.)
Uzasadniając postanowienie podano, że postanowieniem z dnia 24 lipca 2007 r. WSA w Łodzi odrzucił skargę W. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 26 kwietnia 2007 r. Sąd stwierdził, że skarżący, pomimo doręczenia mu w dniu 26 czerwca 2007 r. wezwania do uiszczenia wpisu, wymaganego wpisu nie uiścił. Postanowienie z dnia 24 lipca 2007 r. Sąd przesłał skarżącemu przez pocztę (przesyłka była dwukrotnie awizowana: w dniu 3 sierpnia i 13 sierpnia 2007 r., a następnie zwrócona do nadawcy w dniu 21 sierpnia 2007 r.). Sąd I instancji podał, że skarżący uiścił wymagany wpis dopiero w dniu 27 lipca 2007 r.
Powołując się na regulację prawną zawartą w art. 87 § 1 i § 4 P.p.s.a., Sąd wskazał, że skoro skarżący uchybił terminowi do uiszczenia wpisu sądowego od złożonej skargi, wpłacając go w dniu 27 lipca 2007 r., to wraz z dokonaniem tej czynności przysługiwało mu prawo do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Zatem wniosek skarżącego z dnia 26 lipca 2007 r. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi jest niedopuszczalny, gdyż przywrócenie terminu jest nieaktualne ze względu na odrzucenie skargi przez Sąd w dniu 24 lipca 2007 r. Ponadto, zdaniem WSA, skarżący równocześnie z wnioskiem nie dokonał także czynności uiszczenia wpisu.
W zażaleniu na powyższe postanowienie wniesione przez W. S. sformułowano wniosek o "przywrócenie wniosku - terminu do uiszczenia wpisu sądowego".
Uzasadniając zażalenie podano, że wezwanie do uiszczenia wpisu dostarczono w dniu 26 czerwca 2007 r. jego żonie, która nie jest zainteresowana w sprawie. Skarżący wskazał, że był w tym czasie nieobecny w domu, o czym informował już Sąd we wniosku z dnia 26 lipca 2007 r. Dodał, że żona przekazała mu wezwanie kilka dni później. Skarżący dodał, że wpisu dokonał w dniu 27 lipca 2007 r., gdyż jego sprawę rozłożono na dwie odrębne sprawy administracyjne o sygn. I SA/Łd 752/07 i I SA/Łd 753/07, o czym dowiedział się z sekretariatu WSA w Łodzi. Nadmienił, że postanowienie z dnia 24 lipca 2007 r. nie dotarło do niego "do dnia dzisiejszego", tj. 23 października 2007 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wydając zaskarżone postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi naruszył art. 141 § 4 P.p.s.a., w myśl którego uzasadnienie wyroku powinno zawierać między innymi zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie.
W rozpatrywanej sprawie Sąd I instancji nie odniósł się w żaden sposób do treści wniosku z dnia 27 lipca 2007 r. oraz dokonał błędnych ustaleń wskazując, że wniosek ten złożony został w dniu 26 lipca 2007 r. natomiast wpisu dokonano 27 lipca 2007 r. Zgodnie z przepisem art. 83 § 3 P.p.s.a. oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Z akt sprawy wynika, że przedmiotowy wniosek został złożony w polskim urzędzie pocztowym w dniu 27 lipca 2007 r., a nie w dniu 26 lipca 2007 r., a więc w tym samym dniu, w którym dokonano wpisu. W ten sposób dokonując błędnego ustalenia stanu faktycznego Sąd doszedł do mylnego wniosku, że strona nie dokonała równocześnie z wnioskiem czynności, której nie dokonała w terminie, a zatem, że nie została spełniona przesłanka z art. 87 § 4 P.p.s.a.
Odrzucając wniosek strony o przywrócenie terminu do wniesienia wpisu od skargi WSA w Łodzi podał, że wniosek ten jest niedopuszczalny z uwagi na treść art. 88 P.p.s.a., gdyż został złożony po odrzuceniu skargi przez Sąd. Z wyżej zaprezentowaną tezą nie sposób się zgodzić. Wniosek o przywrócenie terminu jest niedopuszczalny, gdy brak jest ustawowych warunków jego dopuszczalności, np. jeżeli został złożony po upływie roku od uchybionego terminu, a nie dotyczy przypadku wyjątkowego (art. 87 § 5 P.p.s.a.), jeżeli uchybienie terminowi nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 P.p.s.a.), jeżeli czynność strony została dokonana w terminie (art. 86 § 1 P.p.s.a.) Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wyłącza jednakże możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu w przypadku odrzucenia skargi ze względu na brak formalny w postaci nieuiszczenia od niej wpisu.
Z wyżej przytoczonych względów należy wskazać, że WSA w Łodzi odrzucając wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu, naruszył przepis art. 88 P.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie przedmiotowy wniosek należało rozpoznać merytorycznie i orzec na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a
Odnosząc się do zażalenia na zaskarżone postanowienie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie ma ono usprawiedliwionych podstaw. Mając na względzie treść art. 87 § 1 pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia. Z art. 87 § 2 P.p.s.a. wynika, że uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu spoczywa na stronie. Ogólnikowe twierdzenia strony zawarte we wniosku jak i w zażaleniu o przyczynach uchybienia, nie spełniają wymogu art. 87 § 2 P.p.s.a. Tym samym nie sposób uznać, że strona uprawdopodobniła przyczyny uchybienia.
Nadto fakt spóźnienia musi wyraźnie wynikać z treści wniosku. Sąd nie ma prawa domniemywać, że strona uchybiła terminowi w tej, a nie w innej dacie. Jeśli z okoliczności faktycznych sprawy nie da się jednoznacznie ustalić, czy termin z art. 87 § 1 został zachowany, sąd wydaje rozstrzygnięcie merytoryczne, odmawiając przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, której nie dokonano w terminie.
Kierując się przytoczonymi względami Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 185 i art. 188 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a.