Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 11 lipca 2012 r., sygn. akt I SA/Lu 779/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił P. K. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku tego Sądu z dnia 9 maja 2012 r. oddalającego skargę skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 12 października 2011 r., w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270; dalej: p.p.s.a.).
Zdaniem Sądu, okoliczności i argumenty podniesione przez skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu nie dają podstaw do przyjęcia, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenia uzasadnienia wyroku nastąpiło bez jego winy.
Wskazywaną przez skarżącego przyczyną uchybienia terminu było w istocie pozostawanie przez niego w błędnym przekonaniu, że zostanie mu doręczony odpis sentencji wyroku i że od daty tego doręczenia liczyć się będzie termin do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku na piśmie. Skarżący twierdzi przy tym, że błąd ten wynikał z niedostatecznie jasnej treści pouczenia, doręczonego mu wraz z zawiadomieniem o terminie rozprawy. Poglądu tego nie można jednak podzielić i stwierdzić należy, że błąd skarżącego powstać mógł tylko z tego powodu, że nie zapoznał się on z pouczeniem, o którym mowa, starannie, tj. poprzestał na jego jedynie wyrywkowej lekturze. Treść pouczenia traktowanego jako całość nie pozostawia wątpliwości, że wyjaśnia ono wszystkie istotne z punktu widzenia strony aspekty związane z rozpoznaniem sprawy na rozprawie, zaś z zestawienia informacji zawartych w pkt 2 i 3 pouczenia wynika wprost, że sąd z urzędu doręcza odpis sentencji wyroku oddalającego skargę w ciągu tygodnia od jego ogłoszenia jedynie w wypadku, gdy strona pozbawiona wolności była nieobecna przy ogłoszeniu wyroku i działa bez adwokata lub radcy prawnego. Z treści pouczenia skarżący nie mógł zatem, racjonalnie rzecz biorąc, wyprowadzić wniosku, że również jemu sąd z urzędu doręczy odpis sentencji wyroku.
W zażaleniu z dnia 26 lipca 2012 r. skarżący podał, że zaskarżonemu wyrokowi zarzuca naruszenie art. 86 § 1 p.p.s.a. i wnosi o zmianę zaskarżonego postanowienia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Naczelny Sąd Administracyjny nie zgadza się z poglądem skarżącego wyrażonym w rozpoznawanym zażaleniu, że niemożność złożenia wniosku o wydanie uzasadnienia wyroku w ustawowym terminie nie wystąpiła z winy skarżącego, co uzasadnia przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a.
Na podstawie art. 86 § 1 jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (§ 2). Stosownie do art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi.
Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych (§ 5).
Na stronie 29 akt Sądu pierwszej instancji znajduje się zawiadomienie o rozprawie z dnia 5 kwietnia 2012 r. skierowane do P. K. Poza informacją, że stawiennictwo na rozprawie jest nieobowiązkowe oraz wskazaniem kiedy, o której godzinie i gdzie odbędzie się posiedzenie w sprawie ze skargi P. K., zawiera wyraźnie wyodrębnioną część zatytułowaną "POUCZENIE". Z siedmiopunktowego pouczenia wynika w szczególności, że:
- - w sprawach w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku (art. 141 § 2 p.p.s.a.), przy czym oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym lub polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu (art. 83 § 3 p.p.s.a.). Zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie tego terminu jest czynnością bezskuteczną. Zgłoszenie wniosku stanowi warunek zaskarżenia orzeczenia Sądu pierwszej instancji. Skarżący powinien był więc stosować się do pouczenia, aby skutecznie realizować swoje uprawnienia (pkt 3);
- - w razie uwzględnienia skargi Sąd sporządza i doręcza z urzędu wyrok z uzasadnieniem każdej ze stron (pkt 4).
Skarżący zainteresowany rozstrzygnięciem, wiedząc kiedy zostanie podjęte, mógł stawić się osobiście na rozprawie, ale mógł również np. zatelefonować do Sądu w późniejszym terminie, na podany w zawiadomieniu z dnia 5 kwietnia 2012 r. numer telefonu. Skarżący prawidłowo bowiem został pouczony o możliwościach zapoznania się z rozstrzygnięciem Sądu oraz możliwości i terminie złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku.
Należy wobec tego zgodzić się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji