Uzasadnienie
Postanowieniem z 6 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Wr 717/08, wydanym na podstawie art. 178 w zw. z art. 177 § 1 i art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę kasacyjną S. C. od wyroku tego Sądu z 28 października 2008 r. oddalającego skargę S. C. i S. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z 2 kwietnia 2008 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006 r.
Z uzasadnienia postanowienia wynikało, że wniosek z 31 października 2008 r. o sporządzenie i doręczenie wyroku został podpisany tylko przez S. C., jemu też został doręczony odpis wyroku. Sąd I instancji wskazał, że skuteczność wniesienia skargi kasacyjnej na podstawie art. 177 § 1 ustawy zależna jest nie tylko od zachowania 30-dniowego terminu, ale również od doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem, które to zdarzenie wyznacza początek biegu terminu. Brak wniosku, o którym mowa w art. 141 § 2 ustawy, powoduje niedopuszczalność wniesienia skargi kasacyjnej. W niniejszej sprawie tylko skarżący wniósł o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem, zatem skarga kasacyjna wniesiona przez S. C. w imieniu własnym jest niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wnieśli o jego uchylenie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 178 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez odrzucenie skargi kasacyjnej S. C. mimo braku ku temu podstaw, art. 49 § 1 tej ustawy przez niezastosowanie, co miało wpływ na wynik sprawy oraz błąd w ustaleniach faktycznych przez przyjęcie, że wniosek o doręczenie odpisu wyroku z 28 października 2008 r. wniósł tylko skarżący, a skarżąca wniosku nie złożyła.
W uzasadnieniu zażalenia jego autorka podniosła, że wbrew ustaleniom Sądu I instancji wniosek o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem został złożony przez oboje skarżących, o czym świadczy nie tylko treść wniosku, ale także okoliczności towarzyszące jego złożeniu (opłatę od wniosku złożyła skarżąca, na kopercie, w której przesłano wniosek, wskazani byli oboje skarżący). Brak podpisu wniosku przez skarżącą stanowił brak formalny pisma, o którym mowa w art. 46 § 1 pkt 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zatem zgodnie z art. 49 § 1 ustawy skarżący powinni być wezwani do usunięcia braków formalnych przez oświadczenie, czy skarżąca, która nie złożyła swego podpisu, również podpisuje się pod wnioskiem. Zaniechawszy wezwania do usunięcia braku formalnego Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył art. 49 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził i zważył, co następuje
Zażalenie należy uwzględnić.
Zgodzić się trzeba z autorką zażalenia, iż zaskarżone orzeczenie oparte jest na błędnym ustaleniu stanu faktycznego w sprawie, co miało wpływ na rozstrzygnięcie. Jak słusznie wskazał Sąd I instancji, dla rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej konieczne jest doręczenie stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem (art. 177 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Prawidłowo również zwrócono uwagę, iż w przypadku gdy skarga strony została oddalona, jak w przedmiotowej sprawie, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony (art. 141 § 2 ustawy). Z art. 142 § 2 ustawy wynika nadto wyraźnie, iż w przypadku sporządzenia uzasadnienia wyroku na wniosek strony, odpis wyroku z uzasadnieniem doręcza się tylko tej stronie, która ten wniosek złożyła.
W konsekwencji tylko w stosunku do tej strony rozpoczyna bieg termin do złożenia skargi kasacyjnej. Ponieważ kluczowe znaczenie dla stwierdzenia dopuszczalności wniesionej skargi kasacyjnej ma m.in. ustalenie, czy została ona wniesiona w terminie wynikającym z art. 177 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, istotne jest ustalenie kręgu podmiotów, wobec których termin ten zaczął biec, a więc tych, które złożyły wniosek o sporządzenie i doręczenie wyroku z uzasadnieniem. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości co do tożsamości osób występujących z takim wnioskiem konieczne jest ich wyjaśnienie w trybie art. 49 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem w przeciwnym wypadku pismo to nie może otrzymać prawidłowego biegu. Nadanie biegu wnioskowi, o którym mowa w art. 141 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bez wyjaśnienia, kto tak naprawdę z nim występuje, może skutkować pozbawieniem strony możności obrony jej praw.
Wbrew stwierdzeniu skarżących w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ze złożonego w przedmiotowej sprawie wniosku o sporządzenie i doręczenie wyroku z uzasadnieniem nie wynika w sposób jednoznaczny, kto jest jego autorem. Treść wniosku, zwłaszcza posługiwanie się pierwszą osobą liczby pojedynczej, wskazuje bowiem, tak jak przyjął to Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż wnioskującym jest wyłącznie podpisany pod wnioskiem skarżący. Wątpliwości jednak w tym zakresie stwarza to, iż zarówno w nagłówku pisma jak i na kopercie zawierającej wniosek wskazani są oboje skarżący.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wątpliwości te powodują, iż nie można jednoznacznie stwierdzić, że z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wystąpił jedynie skarżący, a skarżąca nie. Wątpliwości te powinny były być wyjaśnione w trybie art. 49 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Uznać należy, iż samo stwierdzenie przez autorkę zażalenia, iż intencją było wniesienie wniosku przez oboje skarżących, nie jest wystarczające dla oceny, czy do takiego wniesienia skutecznie doszło. Jak przyznaje bowiem sama skarżąca, wniosek obarczony był brakiem formalnym w postaci braku jej podpisu. Stąd też dla ustalenia, czy tylko skarżący czy również skarżąca miała prawo do złożenia skargi kasacyjnej dopuszczalnej w świetle art. 177 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi konieczne jest wpierw wezwanie skarżącej do podpisania wniosku o sporządzenie uzasadnienia i doręczenie wyroku z uzasadnieniem w trybie art. 49 § 1 ustawy. Dopiero po przesądzeniu kwestii, czy przedmiotowy wniosek został również skutecznie wniesiony przez skarżącą możliwe będzie stwierdzenie, czy skarga kasacyjna obojga skarżących została wniesiona w terminie wskazanym w art. 177 § 1 ustawy i w związku z tym tego, czy skarga kasacyjna skarżącej jest dopuszczalna w świetle tego przepisu.
Ze wskazanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.