Uzasadnienie
Przedmiotem zażalenia W. R. jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 1 grudnia 2017 r., sygn. akt I SA/Rz 691/17, w którym oddalono jego wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w R. z dnia 25 sierpnia 2017 r. o solidarnej odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki z o.o. z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2009 r., w kwocie 114 290 zł, wraz z odsetkami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uznał wniosku za zasadny. Wskazał, że skarżący wnosząc o przyznanie mu ochrony tymczasowej powołał się na to, że zarówno jego dochody, jak i zgromadzony majątek, nie pozwalają mu na uiszczenie należności wynikających z zaskarżonej decyzji. Jeżeli chodzi o dochody, to w tym zakresie skarżący wskazał ich wysokość (2780 zł), tymczasem w przypadku swojego majątku ograniczył się jedynie do niczym niepopartych stwierdzeń odnośnie jego braku. Takie zdawkowe ujęcie obrazu sytuacji majątkowej nie pozwala zaś na rzetelną ocenę skutków, jakie w stosunku do skarżącego może pociągnąć wykonanie zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Nie sposób bowiem domniemywać okoliczności składających się na stan majątkowy skarżącego. Podobnie skarżący powołał się na trudne do odwrócenia skutki wykonania zaskarżonej decyzji w zakresie jego koniecznego utrzymania, tymczasem skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną (tak podał w oświadczeniu złożonym na formularzu PPF), tak więc już tylko z tego faktu wynika, że źródłem finansowania wydatków bytowych jest nie tylko jego wynagrodzenie. Nawet więc jego zajęcie w postępowaniu egzekucyjnym nie pociągnie za sobą szczególnie dotkliwych dla niego skutków.
Odnośnie uszczerbku w zakresie koniecznego utrzymania sąd zauważył, że przepisy o postępowaniu egzekucyjnym zawierają ograniczenia gwarantujące zabezpieczenie egzystencji zobowiązanego. Tak więc nawet egzekucja należności objętej zaskarżoną decyzją nie pozbawi go środków koniecznego utrzymania.
W konsekwencji sąd uznał, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy, w kontekście złożonego wniosku o wstrzymanie, brak jest podstaw do przyjęcia, że wykonanie zaskarżonej decyzji będzie się wiązało z wyrządzeniem skarżącemu znacznej szkody lub spowoduje inne trudne do odwrócenia skutki.
Skarżący wywiódł od tego postanowienia zażalenie i wniósł o jego zmianę, ewentualnie o uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Podkreślił, że jego pensja w kwocie 2780 zł netto została zajęta i dysponuje on kwotą minimalnego wynagrodzenia. Wyjaśnił, że nie posiada nic wartościowego, a z żoną od lat ma ustrój rozdzielności majątkowej, przy czym dochody żony nie pozwalają na wspieranie go finansowo. W jego ocenie fakt, że wymierzone mu zobowiązania podatkowe wielokrotnie przewyższają jego stan majątkowy, uzasadnia przyjęcie tezy, że egzekucja doprowadzić może do następstw trudnych do odwrócenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie jest zasadne.
Jak prawidłowo wskazał sąd pierwszej instancji, z uwagi na treść art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ‒ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) warunkiem wydania przez sąd postanowienia o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w jego § 1, jest uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Na wstępie należy stwierdzić, że postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest inicjowane wnioskiem strony. Ponadto dotyczy ono wyjątku od zasady wykonalności ostatecznych decyzji administracyjnych. Z uwagi na powyższe oczywistym jest, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek choćby uprawdopodobnienia, iż jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi wskazać konkretne zagrożenia płynące z wykonania decyzji. Sąd musi bowiem dysponować wiarygodnie wykazanymi faktami, które pozwolą mu na zastosowanie przedmiotowej instytucji, która – co należy jeszcze raz podkreślić – jest wyjątkiem od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego strona skarżąca nie wykazała, że zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, bowiem ograniczyła się do ogólnikowych stwierdzeń, nie świadczących o konkretnych zagrożeniach.
Sam fakt istnienia obowiązku wykonania aktu administracyjnego nie może stanowić podstawy uzasadniającej pozytywne rozpatrzenie wniosku o wstrzymanie wykonalności, nawet jeśli należność objęta tym aktem jest wysoka.
Następnie należy podkreślić, że skarżący zdaje się mylić przesłanki wstrzymania wykonania decyzji z przesłankami przyznania prawa pomocy. Podkreśla on bowiem w zażaleniu, że nie jest w stanie ponieść nadmiernych obciążeń finansowych, bowiem zagroziłoby to jej egzystencji. Wskazane okoliczności mogą być rozpatrywane pod kątem przesłanek z art. 246 p.p.s.a., ale nie świadczą w żadnej mierze o spełnieniu warunków wynikających z art. 61 § 3 p.p.s.a. Trudna sytuacja materialna, czy też fakt, iż wartość egzekwowanego świadczenia jest znacznie wyższa od wartości aktywów zobowiązanego, nie dowodzi bowiem, że egzekucja może spowodować nieodwracalne (trudne do odwrócenia) skutki, czy też wyrządzić skarżącemu znaczną szkodę. Nie jest także taką okolicznością wysokość zobowiązania objętego decyzją: wynika to z faktu, że w prawie administracyjnym przewidziano szereg środków egzekucyjnych, jak choćby egzekucja z pieniędzy, z rachunku bankowego czy z wynagrodzenia, które co do zasady nie prowadzą do zaistnienia okoliczności z art. 61 § 3 p.p.s.a., a są stosowane również wówczas, gdy wysokość dostępnych środków nie wystarcza na pokrycie całej kwoty zobowiązania jednorazowo.
Podsumowując należy podkreślić, że egzekucja administracyjna podlega szeregom ograniczeń właśnie po to, by nie doszło do zagrożenia egzystencji podmiotu zobowiązanego (ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, t. j. Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.). Jak skarżący sam wskazuje, do jego dyspozycji pozostaje kwota minimalnego wynagrodzenia (obecnie to kwota 2100 zł brutto); ponadto skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z żoną, która ‒ według jego oświadczenia ‒ uzyskuje wynagrodzenie ok. 2700 zł netto.
Nie sposób podzielić stanowiska skarżącego, że przy takich dochodach małżonków prowadzących wspólne gospodarstwo egzekucja z jego wynagrodzenia do kwoty gwarantowanej w stosownych przepisach spowoduje skutki nieodwracalne. Wszelkie okoliczności, które przytacza skarżący, nie mogą więc stanowić podstawy do uwzględnienia jego wniosku.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. postanowił zażalenie oddalić.