Uzasadnienie
Przedmiotem zażalenia jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 września 2015 r., sygn. akt III SA/Wa 545/15, mocą którego oddalono wniosek Z. B. (dalej: skarżący, strona) o zmianę postanowienia Referendarza Sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 maja 2015 r., w którym oddalono wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy.
W motywach orzeczenia Sąd podał, że skarżący wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 23 grudnia 2014 r. w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych. W skardze zawarto wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi.
Postanowieniem z dnia 13 maja 2015 r. Referendarz Sądowy WSA w Warszawie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu w wysokości 500 zł skarżący zwrócił się z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi.
W osnowie wniosku podniósł, że nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi bez istotnego uszczerbku dla utrzymania siebie i najbliższej rodziny.
Skarżący oświadczył, że jego sytuacja majątkowa nie poprawiła się od czasu wydania postanowienia z dnia 13 maja 2015 r. Wskazał, że nie posiada majątku ani źródła dochodów. Jego żona zarejestrowana jest w Urzędzie Pracy – bez prawa do zasiłku. Posiadane przez skarżącego nieruchomości zostały zlicytowane przez komornika – egzekucja nadal trwa. Utrzymanie skarżącemu zapewniają dzieci, które z nim nie mieszkają. Skarżący nie posiada dochodów, nieruchomości ani innego majątku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał na treść art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.; dalej p.p.s.a.), zgodnie z którym postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Sąd uznał, że skarżący wniósł o zmianę postanowienia Referendarza Sądowego WSA w Warszawie z dnia 13 maja 2015 r. w żaden sposób nie wykazując jednak zmiany okoliczności sprawy, na podstawie której żąda zmiany przedmiotowego postanowienia. Skarżący nie przedłożył także żadnych dokumentów wykazujących ewentualną modyfikację jego stanu posiadania.
Przedstawione przez skarżącego okoliczności były już przedmiotem oceny Referendarza Sądowego WSA w Warszawie w postanowieniu z dnia 13 maja 2015 r., gdzie – odmawiając przyznania skarżącemu prawa pomocy ‒ podniesiono wątpliwości wynikające z zestawienia faktu, iż skarżący uzyskał w 2014 r. przychód z działalności gospodarczej w wysokości blisko 3 mln. złotych, a jednocześnie wskazuje na licytację swoich nieruchomości oraz twierdzi, że pozostaje na wyłącznym utrzymaniu dzieci.
Zdaniem Sądu skarżący nie wykazał zmiany okoliczności sprawy, która uzasadniałaby zmianę postanowienia Referendarza Sądowego WSA w Warszawie z dnia 13 maja 2015 r.
W zażaleniu na to postanowienie skarżący wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie jest zasadne.
Jak stanowi art. 165 p.p.s.a., postanowienie niekończące postępowania w sprawie, które jest prawomocne, może być zmienione, jednak pod warunkiem zmiany okoliczności sprawy. Innymi słowy warunkiem bezwzględnym weryfikacji orzeczenia prawomocnego w przypadku postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez zainteresowanego, że okoliczności dla rozstrzygnięcia istotne - a więc sytuacja materialna - uległy zmianie na tyle ważkiej, że uzasadniają one zmianę orzeczenia prawomocnego.
W niniejszej sprawie skarżący ani w powtórnym wniosku, ani w zażaleniu, nie wskazał żadnych okoliczności pozwalających przyjąć, że spełnione zostały przesłanki wynikające z art. 165 p.p.s.a. Ponadto skarżący nadal nie wyjaśnił wątpliwości związanych z jego sytuacją materialną.
W postępowaniu wywołanym kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy sądy nie zajmują się już ponowną oceną tych samych okoliczności i argumentów co przy rozpatrywaniu pierwszego wniosku. Ich zadanie sprowadza się do porównania sytuacji zakreślonej w dwóch wnioskach, a następnie oceny, czy nastąpiła istotna zmiana okoliczności. W przypadku pozytywnej odpowiedzi na to pytanie sąd musi zdecydować, czy zmiana ta uzasadnia zmianę pierwotnego rozstrzygnięcia w sprawie. Z powyższego wynika, że kwestia możliwości poniesienia przez skarżącego kosztów niniejszego postępowania została w sposób wiążący przesądzona w postanowieniu z 13 maja 2015 r., podobnie jak kwestia konieczności udokumentowania jego sytuacji materialnej. Przy stwierdzeniu braku zmiany okoliczności faktycznych sprawy Sąd pierwszej instancji nie był władny do dokonania innej oceny tych okoliczności, niż uczyniono to we wskazanym postanowieniu. To oznacza, że postanowienie Referendarza z dnia 13 maja 2015 r. nie mogło zostać zmienione.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. zażalenie oddalił.