Postanowienie NSA z 23 września 2014 r., II GPP 7/14

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 19 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi [...] na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach

Sprawa

w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 82/14 ze skargi [...] pismo Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy skierowania na leczenie uzdrowiskowe postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Sieńczyło - Chlabicz (spr.) Sędzia NSA Hanna Kamińska Zofia Przegalińska

Uzasadnienie

W skardze z dnia 1 sierpnia 2014 r. (data nadania k. 31 akt sadowych) [...] wniósł o stwierdzenie przewlekłości postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 82/14.

Skarżący podał, iż skarga na przewlekłość postępowania uzasadniona jest opieszałością Sądu w rozpoznaniu jego skargi na rozstrzygnięcie [...] Oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia. Powyższe z tego względu, że od chwili złożenia ww. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach tj. od dnia [...] grudnia 2013 r. przez termin 7 miesięcy - niewyznaczono terminu rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga na przewlekłość postępowania nie zasługuje na uwzględnienie.

Z treści art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 149, poz. 1843 ze zm.) wynika, że strona może wnieść skargę o stwierdzenie, iż w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie w tej sprawie trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia tych okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Skarga wówczas podlega uwzględnieniu, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 tej ustawy). Dla uwzględnienia skargi konieczne jest zatem ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym oraz, że zwłoka ta jest nieuzasadniona.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, gdy postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne do jej wyjaśnienia, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także charakter sprawy, zachowanie stron, a w szczególności strony, która zarzucała przewlekłość postępowania. Ocena ta, nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznawania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznawanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach. Szybkość orzekania nie może bowiem stanowić przeszkody we właściwym funkcjonowaniu wymiaru sprawiedliwości. Ocena, czy wystąpiła przewlekłość postępowania jest dokonywana na podstawie obiektywnych i ustawowych kryteriów w odniesieniu do realiów faktycznych i prawnych danej sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2012 r., II FPP 11/11, oraz postanowienie NSA z 8 maja 2012 r., II FPP 3/12).

Ustawa nie określa wprost, jaki okres jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r., który stanowi, że ponowna skarga na przewlekłość postępowania w tej samej sprawie może być wniesiona po upływie 12 miesięcy. Oznacza to, iż ustawodawca uznał za przewlekłe postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy (por. postanowienie NSA z 7 grudnia 2011 r., II GPP 7/11).

W świetle powyższych standardów szybkości postępowania sądowego, które ustawodawca zabezpieczył ustawą, należy ocenić, że skarżący w skardze powołał okoliczności, które nie mogą być podstawą do uczynienia zadość jego wnioskowi.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w tej sprawie nie nastąpiła przewlekłość postępowania sądowoadministracyjnego. Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. [...]wniósł "Odwołanie od decyzji Śląskiego Oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia (organ) o odmowie skierowania na leczenie uzdrowiskowe". Wskazany przez skarżącego akt został wydany w dniu [...] sierpnia 2013 r. Skarga wpłynęła do Sądu w dniu [...] stycznia 2014 r. – data prezentaty k. 3 akt sądowych. Skierowana została do Wydziału IV, skąd w dniu [...] stycznia 2014 r., została przekazana do Wydziału III (k. 2 akt sądowych). Następnie w dniu [...] stycznia 2014 r., (k. 1 akt sądowych) została zarejestrowana pod sygnatura akt III SA/Gl 82/14. Skargę skierowano na posiedzenie niejawne w celu zbadania jej dopuszczalności. Pismem z dnia [...] lutego 2014 r., (k. 6 akt sądowych) wezwano organ do udzielenia odpowiedzi na skargę, bądź wskazania, czy pismo załączone do skargi ma być potraktowane jako odpowiedź na nią, a jeśli tak, to o nadesłanie jego odpisu celem doręczenia skarżącemu. Odpowiedź organu na wezwanie wpłynęła do Sądu w dniu [...] lutego 2014 r., (k. 8 akt sądowych). Następnie zarządzeniem z dnia [...] maja 2014 r., (k. 12 akt sądowych) sprawę skierowano na posiedzenie niejawne, z wyznaczeniem jego terminu na dzień [...] maja 2014 r. W tym dniu – zarządzeniem 9k. 13 akt sądowych) - zdjęto sprawę z posiedzenia i wystąpiono do organu i skarżącego o udzielenie informacji na temat daty doręczenia skarżącemu zaskarżonego aktu. Żadna ze stron nie udzieliła konkretnej odpowiedzi, z tym, że skarżący nie odebrał wezwania, bowiem skierowano je na adres wygenerowany z systemu, a okazało się, że są w nim dwie osoby o tym samym imieniu i nazwisku. W związku z tym w dniu [...] czerwca 2014 r., (k. 23 akt sądowych) ponownie skierowano do skarżącego zapytanie. Jego odpowiedź wpłynęła w dniu [...] lipca 2014 r. (k. 26 akt sądowych). Od dnia [...] lipca 2014 r., do dnia [...] sierpnia 2014 r. sędzia sprawozdawca był nieobecny w pracy z powodu urlopu. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2013 r., WSA w Gliwicach odrzucił skargę [...] (k. 34 akt sądowych).

O przewlekłości postępowania decyduje ocena całego okresu podejmowania czynności przez dany sąd. Przewlekłość zachodzi wtedy, gdy okres ten przekracza rozsądne granice. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w sprawie, której dotyczy skarga na przewlekłość postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach tych granic nie przekroczył. Od dnia wpływu skargi do WSA w Gliwicach (tj. w dniu [...] grudnia 2013 r.) do wyznaczenia posiedzenia na dzień 13 sierpnia 2014 r. nie upłynęło 8 miesięcy. W tej sprawie WSA w Gliwicach postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2014 r., odrzucił skargę. Sędzia sprawozdawca niezwłocznie sporządził uzasadnienie ww. postanowienia zaś jego odpis został wysłany skarżącemu w dniu 13 sierpnia 2014 r. Oznacza to, że od dnia wpływu skargi do WSA w Gliwicach do dnia wysłania odpisu postanowienia upłynęło około 8 miesięcy.

Mając na uwadze zasadę rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz zakres czynności podjętych w toku postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż w tej sprawie nie można mówić o przewlekłości postępowania. Ocenie podlega bowiem czas trwania całości postępowania, a nie terminowość podejmowania przez sąd poszczególnych czynności.

Zauważyć przy tym należy, iż w ustawie z dnia 17 czerwca 2004 r. brak jest uregulowań określających długotrwałość bezczynności uzasadniających uznanie, że doszło do naruszenia prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Istotną wskazówkę zawiera natomiast art. 14 tej ustawy, wyłączający dopuszczalność ponawiania skargi przed upływem 12 miesięcy od rozpoznania poprzedniej, w tym zasadnej.

Ustawodawca zatem założył, że dopiero bezczynność dłuższa niż 12 miesięcy może być rozważana jako nieuzasadniona zwłoka. W przedmiotowej zaś sprawie taka sytuacja nie miała miejsca.

Z przytoczonych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorczym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, orzekł jak w postanowieniu.