Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 12 marca 2014 r. w sprawie ze skargi [...] na rozstrzygnięcie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] stycznia 2014 r. w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu, pozostawił skargę bez rozpatrzenia.
Zarządzeniem z dnia 24 lutego 2014 r. wezwano skarżącą spółkę pod rygorem pozostawienia skargi bez rozpoznania do nadesłania w terminie 7 dni kompletnej dokumentacji, w szczególności pierwotnie złożonego wniosku o dofinansowanie, a także innych dokumentów wraz z załącznikami zgodnie z art. 30c ust 2a, ust. 6 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. nr 84, poz. 712 ze zm.)
W wykonaniu zarządzenia nadesłano pierwotnie złożony wniosek wraz z załącznikami oraz pismo Prezesa Zarządu Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej we [...] wraz z załącznikami.
Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu postanowienia wskazał, iż nienadesłano załącznika do odwołania złożonego przez skarżącą spółkę przy piśmie z dnia 27 listopada 2013 r., a fakt jego złożenia dokumentuje zapis na stronie 7 tego środka zaskarżenia.
[...] złożyła skargę kasacyjną od powyższego postanowienia, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Na podstawie art. 174 pkt 2) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), w związku z brzmieniem art. 176 p.p.s.a. oraz art. 30e u.z.p.p.r. - zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:
- I. naruszenie art. 30c ust. 5 i 6 u.z.p.p.r. oraz art. 139 § 1, § 2 i § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 30e u.z.p.p.r., przez wydanie w dniu 12 marca 2014 r. postanowienia o pozostawieniu skargi bez rozpatrzenia pomimo tego, że Sąd pierwszej Instancji na posiedzeniu w dniu 7 marca 2014 r. odroczył w niniejszej sprawie ogłoszenie wyroku na dzień 12 marca 2014 r.;
- II. naruszenie art. 30c ust. 2, 2a, 5 i 6 u.z.p.p.r. oraz art. 49 § 1 p.p.s.a. i 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a. w zw. z art. 30e u.z.p.p.r., przez wydanie w dniu 12 marca 2014 r. postanowienia o pozostawieniu skargi bez rozpatrzenia z uwagi na nienadesłanie załącznika do odwołania złożonego przez stronę skarżącą przy piśmie z dnia 27 listopada 2013 r., a to zaświadczenia Burmistrza Miasta i Gminy [...] mgr. inż. [...] - podczas gdy:
- 1. Sąd pierwszej Instancji nie wezwał strony skarżącej w sposób precyzyjny, jasny i jednoznaczny do uzupełnienia dokumentacji załączonej do skargi o wyżej wskazane zaświadczenie, zwłaszcza jeżeli uwzględnić, że wezwanie z dnia 24 lutego 2014 r. nie było kierowane do profesjonalnego pełnomocnika;
- 2. zaświadczenie Burmistrza Miasta i [...] nigdy nie stanowiło części dokumentacji, o której mowa w art. 30c ust. 2 i 2a u.z.p.p.r., albowiem dokument ten - pomimo treści odwołania strony skarżącej z dnia 27 listopada 2013 r. - ostatecznie nigdy nie został sporządzony, a tym samym dokument ten nie został załączony przez stronę skarżącą do jakiegokolwiek pisma.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Podkreślenia wymaga, że podstawą uznania przez Sąd pierwszej instancji, iż skargę spółki należało pozostawić bez rozpatrzenia, było stwierdzenie niekompletności dokumentacji w zakresie wniosku o dofinansowanie, którego to braku pomimo wezwania przez Sąd do jego uzupełnienia strona nie usunęła.
Stosownie do art. 30b ust. 9 pkt 2 i art. 30c ust. 1 w związku z art. 30c ust. 3 pkt 1 u.z.p.p.r. sądy administracyjne sprawują kontrolę nad oceną projektów zgłaszanych do dofinansowania w trybie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Z uwagi na specyfikę materii, tj. konieczność sprawnego rozdziału środków przeznaczonych na dofinansowanie, ustawodawca wprowadził liczne odrębności proceduralne, regulujące postępowanie sądowoadministracyjne. Mają one zapewnić szybkość postępowania sądowego i sprawić, aby sądowa kontrola legalności działalności organów rozdzielających pomoc jej nie zablokowała i nie osłabiała sprawności rozdziału środków.
Jednocześnie, przy dokonywaniu interpretacji przepisów dotyczących odrębności proceduralnych, zawartych w u.z.p.p.r. należy mieć na względzie, że kontrola sądowoadministracyjna ma być realna, a przewidziane ustawą wymogi formalne mają na celu jedynie zapewnienie szybkości działania sądu, nie zaś ograniczenie prawa do sądu określonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Dodatkowe obowiązki nakładane na stronę muszą być zatem interpretowane ściśle, a wyłączenie przewidzianych w p.p.s.a. możliwości usunięcia uchybień, jakich dopuściła się strona, nie może być interpretowane rozszerzająco, bowiem wszelkie takie zabiegi interpretacyjne niweczą możliwość sądowej kontroli rozdziału środków pomocowych przeznaczonych na rozwój.
Zgodnie z art. 30c ust. 2 zd. 1 u.z.p.p.r. skarga do sądu administracyjnego jest wnoszona przez wnioskodawcę w terminie 14 dni od dnia doręczenia informacji o której mowa w art. 30b ust. 9 albo art. 30i pkt 1. Skarga ta jest wnoszona bezpośrednio do sądu wraz z kompletną dokumentacją w sprawie. Kompletna dokumentacja, zgodnie z art. 30c ust. 2a, obejmuje: 1) wniosek o dofinansowanie, 2) informację o wynikach oceny projektu, o której mowa w art. 30a ust. 3;
- 3) wniesiony protest;
- 4) informację, o której mowa w art. 30b ust. 9 albo art. 30i pkt 1, wraz z ewentualnymi załącznikami.
Na stronę został nałożony obowiązek dostarczenia sądowi materiałów koniecznych do rozpatrzenia skargi, tj. umożliwiających skontrolowanie, czy ocena projektu była przeprowadzona zgodnie z prawem. Jak wskazano wyżej, celem ukształtowania omawianego trybu wnoszenia skargi było zapewnienie sądowi możliwości szybkiego jej rozpatrzenia i zachowania przewidzianego w art. 30c ust. 4 u.z.p.p.r., krótkiego 30-dniowego terminu na wydanie rozstrzygnięcia. Sankcją zaś wniesienia skargi bez kompletnej dokumentacji jest, zgodnie z art. 30c ust. 5 pkt 2 tej ustawy, pozostawienie jej bez rozpatrzenia.
Zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
W niniejszej sprawie Sąd pozostawił skargę bez rozpatrzenia na podstawie art. 30c ust. 5 pkt 2 u.z.p.pr.r. Przyjął, że skarga wniesiona przez [...], nie była kompletna, gdyż wraz z nią nie złożono załącznika do odwołania złożonego przez skarżącą spółkę przy piśmie z dnia 27 listopada 2013 r.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego pozostawienie skargi z powodu nieuzupełnienia braków formalnych było nieprawidłowe.
W niniejszej sprawie zarządzeniem z dnia 24 lutego 2014 r. Sąd wezwał wprawdzie skarżącego do nadesłania w terminie 7 dni kompletnej dokumentacji, jednak wezwanie to było nieprecyzyjne.
Z uzasadnienia postanowienia o odrzuceniu skargi wynika, że jedyną podstawą odrzucenia skargi było nieprzesłanie jednego tylko załącznika dołączonego do pisma z dnia 27 listopada 2013 r. Sąd pierwszej instancji, nie wskazał w zarządzeniu o wezwaniu do uzupełniania braków skargi, jakiego pisma strona nie dołączyła do wyżej wymienionej skargi.
Należy podkreślić, iż Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 30 października 2012 r., sygn. akt SK 8/12 stwierdził, że pozostawienie skargi na informację o negatywnym wyniku procedury odwoławczej bez rozpatrzenia, z uwagi na niezałączenie do tego środka odwoławczego kompletnej dokumentacji, bez uprzedniego wezwania do uzupełnienia braków, narusza prawo do sądu. Przepis art. 30c ust. 5 pkt 2 u.z.p.p.r. uznano za niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, bowiem niedopuszczalne jest – bez uprzedniego wezwania do uzupełnienia braków dostrzeżonych w dokumentacji skargi – pozostawienie tego środka odwoławczego bez rozpatrzenia w konsekwencji uznania go za niekompletny. Z uwagi na fakt, że zwrot "kompletna dokumentacja" jest pojęciem niejasnym i niedookreślonym, bowiem nie wskazano wyraźnie, co składa się na kompletną dokumentację w sprawie, Trybunał uznał, że wymóg dołączenia do skargi kompletnej dokumentacji może być uznany za nadmierny formalizm.
W związku z powyższym, zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, pozostawienie bez rozpatrzenia niekompletnej skargi powinno nastąpić dopiero wówczas, gdy skarżący nie uzupełni – na wezwanie sądu – w wyznaczonym terminie braków w dokumentacji.
W związku z powyższym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, należy zaznaczyć iż Sąd wzywając do uzupełnienia skargi ma obowiązek wskazania konkretnych dokumentów jakich brakuje do uznania skargi za kompletną.
W związku z powyższym należy podkreślić, że zarządzenie przewodniczącego o wezwaniu strony do usunięcia braków pisma procesowego powinno być sformułowane precyzyjnie, jasno i jednoznacznie, tak, aby u strony, do której zostało skierowane, nie powstała wątpliwość co do przedmiotu wezwania i rygorów grożących w razie niezastosowania się do jego treści.
Sąd pierwszej instancji nie rozważył również, czy przedmiotowy załącznik był w jakikolwiek sposób powoływany i rozpatrywany na wcześniejszych etapach postępowania przez organy administracyjne i czy w rzeczywistości stanowił on część kompletnej dokumentacji oraz czy należało uznać go za dokument konieczny do rozpatrzenia skargi.
Należy zwrócić również uwagę na fakt, iż strona skarżąca w skardze kasacyjnej twierdzi iż, przedmiotowy dokument – zaświadczenia Burmistrza Miasta i [...] mgr. inż. [...] – nigdy nie został sporządzony i w związku z tym nie mógł zostać dołączony do odwołania z dnia 27 listopada 2013 r.
Z podanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 30e u.z.p.p.r., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Odnosząc się do wniosku strony wnoszącej skargę kasacyjną o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego należy zauważyć, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07 (ONSAiWSA 2008, nr 3, poz. 42), wyjaśnił, iż przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie Sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie.