Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 17 listopada 2014 r. o sygn. akt V SA/Wa 2868/14 umorzył postępowanie sądowe w sprawie ze skargi E.-B. Sp. z o.o. w S. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 30 czerwca 2014 r. nr. w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd pierwszej instancji podał, że E. – B.(dalej: "skarżąca") pismem z 11 września 2014 r. wniosła skargę na powyższe rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR).
Skargę do sądu administracyjnego poprzedziło wezwanie strony skarżącej z dnia 15 lipca 2014 r. skierowane do ARiMR o usunięcie naruszenia prawa. ARiMR pismem z dnia 24 października 2014 r. poinformowała skarżącą o pozytywnym załatwieniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa i skierowaniu wniosku o przyznanie pomocy finansowej do ponownego rozpatrzenia organu. W związku z powyższym, pismem z dnia 3 listopada 2014 r. pełnomocnik organu wystąpił do WSA w Warszawie o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi E.-B. Sp. z o.o. ze względu na wystąpienie przesłanki bezprzedmiotowości, o której mowa w art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.).
Sąd pierwszej instancji uwzględniając wniosek orzekł o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego w niniejszej sprawie. Zdaniem Sądu, skoro ARiMR pismem z dnia 24 października 2014 r. załatwiła pozytywnie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skutkiem czego wniosek skarżącej o przyznanie pomocy finansowej skierowano do ponownego rozpatrzenia, to tym samym postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie stało się bezprzedmiotowe.
E. – B. Sp. z o.o. w skardze kasacyjnej zaskarżyła powyższe postanowienie w całości domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania.
Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Sądowi pierwszej instancji zarzucono naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
- 1) art. 183 § 1 pkt 5 p.p.s.a. polegające na wydaniu postanowienia:
- - bez uprzedniego wezwania skarżącego do złożenia oświadczenia do pisma procesowego ARiMR z dnia 3 listopada 2014 r. zawierającego wniosek o umorzenie postępowania, które doręczono skarżącemu 18 listopada 2014 r.
- - przed upływem odpowiedniego czasu na złożenie oświadczenia do pisma procesowego ARiMR z dnia 3 listopada 2014 r.
- - bez zapoznania się z oświadczeniem skarżącego z dnia 24 listopada 2014 r. do pisma procesowego ARiMR z dnia 3 listopada 2014 r.
- 2) art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. polegające na wadliwym uznaniu, że zachodzi bezprzedmiotowość postępowania, w sytuacji gdy wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zostało w istocie rozpatrzone negatywnie ponieważ ARiMR w piśmie z 24 października 2014 r. nr P-7/118 skierowanym do Oddziału Regionalnego ARiMR przesądził o stworzeniu przez skarżącego sztucznych warunków do otrzymania płatności ze środków unijnych zobowiązując Pomorski Oddział Regionalny ARiMR do odmowy przyznania pomocy.
- 3) art. 134 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 166 p.p.s.a. polegające na nierozpoznaniu z urzędu, negatywnego dla skarżącego, stanowiska ARiMR wyrażonego w piśmie z dnia 24 października 2014 r. nr P-7/118, w którym przesądzono o stworzeniu przez skarżącego sztucznych warunków do otrzymania płatności ze środków unijnych i zobowiązano Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR do odmowy przyznania pomocy.
- 4) art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 166 p.p.s.a. polegające na braku wyjaśnienia w uzasadnieniu postanowienia negatywnego dla skarżącego stanowiska wyrażonego w piśmie z dnia 24 października 2014 r. nr P-7/118, gdzie przesądzono o stworzeniu przez skarżącego sztucznych warunków do otrzymania płatności ze środków unijnych i zobowiązano Pomorski Oddział Regionalny ARiMR do odmowy przyznania pomocy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna jest zasadna.
W skardze kasacyjnej skarżąca zarzuciła Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj.: art. 183 § 1pkt 5, art. 161 § 1 pkt 3, art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz art. 141 § 1 p.p.s.a., skutkiem czego było umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi E.-B. Spółki z o.o. w S. pomimo niewystąpienia przesłanki bezprzedmiotowości postępowania. Jak trafnie zauważyła skarżąca, wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skierowano do ARiMR dnia 17 lipca 2014 r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wniesiono dnia 15 września 2014 r. Organ udzielił odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w dniu 24 października 2014 r. pismem o numerze P-., czyli po upływie terminu o którym mowa w art. 53 § 2 p.p.s.a. Pismo organu o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego wniesiono dnia 3 listopada 2014 r.
Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne stwierdzić należy, że Sąd pierwszej instancji istotnie naruszył przepisy postępowania, gdyż wydając postanowienie o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., błędnie ocenił pismo organu z dnia 24 października 2014 r.
Wymaga podkreślenia, że wspomniane pismo organu zostało wydane po złożeniu przez skarżącego skargi do WSA. Skarga została wniesiona z zachowaniem terminu 60 dni od daty nadania wezwania do usunięcia naruszenia prawa na skutek nieudzielenia przez organ stosownej odpowiedzi w tym terminie. Wobec tego udzielenie odpowiedzi przez organ po terminie tj. 24 października 2014 r. nie mogło mieć wpływu na bieg sprawy sądowoadministracyjnej a z całą pewnością nie można było potraktować wymienionego pisma jako przesłanki powodującej bezprzedmiotowość postępowania przed Sądem pierwszej instancji, gdyż w piśmie tym organ nie uwzględnił wniosku skarżącej w sposób prowadzący do korzystnej dla niej zmiany rozstrzygnięcia.
W piśmie z dnia 24 października 2014 r. o numerze P-.ARiMR poinformowała skarżącą o pozytywnym rozpatrzeniu wniosku o wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa i równocześnie podkreśliła, że "wniosek o przyznanie pomocy został skierowany do BWI Pomorskiego OR celem poprawy podstawy prawnej rozstrzygnięcia jak również uzasadnienia faktycznego zawartego w piśmie o odmowie przyznania pomocy". Z kolei w piśmie ARiMR o numerze P-. skierowanym do Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR, załączonym do akt sprawy, zawierającym wytyczne do ponownego załatwienia wniosku skarżącej o przyznanie pomocy finansowej zaznaczono, że "wniosek o przyznanie pomocy należy przywrócić do ponownej weryfikacji celem wskazania prawidłowej podstawy prawnej jak i uzasadnienia faktycznego odmowy przyznania pomocy". Z powyższego bezspornie wynika, że uwzględnienie wniosku o wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa miało doprowadzić wyłącznie do korekty uzasadnienia pisma organu z dnia 30 czerwca 2014 r. a nie do ponownego, merytorycznego rozpoznania wniosku skarżącej, w sposób skutkujący uwzględnieniem tego wniosku i przyznaniem wsparcia finansowego.
Kosmetyczna zmiana uzasadnienia zaskarżonego pisma nie może być uznana, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, za pozytywne załatwienie wniosku sensu stricto, gdyż sytuacja prawna skarżącego nie ulegnie zmianie z uwagi na nieuwzględnienie jego żądania. W tych okolicznościach nie można potraktować pisma organu z dnia 24 października 2014 r. jako przesłanki z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., której skutkiem byłoby umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie. Ponadto wspominane pismo organu nie wyeliminowało z obrotu zaskarżonego rozstrzygnięcia, jak twierdzi Sąd pierwszej instancji, gdyż taka sytuacja mogłaby wystąpić gdyby Oddział Regionalny ARiMR uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie i orzekł ponownie co do istoty sprawy, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zaskarżone postanowienie Sądu pierwszej instancji o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi E.B. Spółki z o.o. zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania (art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.) mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W.przy ponownym rozpoznaniu sprawy powinien oddalić wniosek ARiMR z dnia 3 listopada 2014 r. o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego jako pozbawiony uzasadnionych podstaw, a następnie rozpoznać skargę E. – B. Spółki z o.o. w S..
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.