Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 20 września 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 1403/12 odrzucił skargę I. M. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odwołania ze stanowiska komornika sądowego.
W uzasadnieniu orzeczenia Sąd I instancji podał, iż zaskarżona decyzja została doręczona adwokatowi B. P. pełnomocnikowi skarżącej I. M. przy piśmie z dnia 14 kwietnia 2010 r. Z pełnomocnictwa tego (udzielonego 3 marca 2009 r.) wynika, iż pełnomocnik ten był upoważniony wyłącznie do przeglądania akt i sporządzenia z nich odpisów ("Pełnomocnictwo obejmuje wyłącznie prawo przeglądania akt i sporządzenia z nich odpisów"). Pełnomocnictwo to nie zawierało zatem upoważnienia do odbioru korespondencji adresowanej do skarżącej. Również takiego upoważnienia nie zawierało pełnomocnictwo z dnia 26 maja 2009 r., gdyż dotyczyło ono "skargi do WSA od decyzji Ministra".
Wobec powyższego Sąd I instancji stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie została doręczona skarżącej prawidłowo, a wobec tego decyzja nie wywołała skutku prawnego "w postaci rozpoczęcia biegu ustawowego trzydziestodniowego terminu przewidzianego w art. 53 § 1 p.p.s.a. do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, co skutkuje koniecznością odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej (...)"
Stąd też Sąd I instancji skargę odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a.
Minister Sprawiedliwości złożył skargę kasacyjną od powyższego postanowienia zarzucając naruszenie przepisów postępowania:
- - art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 k.p.a. i art. 40 § 2 k.p.a. w zw. z art. 53 § 1 p.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi zamiast jej merytorycznego rozpoznania w następstwie dokonania błędnej wykładni treści pełnomocnictwa udzielonego przez I. M. adw. B. P. i przyjęcie, że ostateczna decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2009 r. nie została skutecznie doręczona w dniu 20 kwietnia 2010 r. stronie działającej przez pełnomocnika, podczas gdy prawidłowa wykładnia tegoż pełnomocnictwa powinna doprowadzić do odmiennego wniosku, iż decyzja z dnia [...] kwietnia 2009 r. została stronie doręczona prawidłowo, zaś adw. B. P. jako pełnomocnik, skutecznie zaskarżył decyzję Ministra Sprawiedliwości,
- - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 53 § 1 p.p.s.a., art. 40 § 2 k.p.a. i art. 141 § 1 p.p.s.a., poprzez niedokonanie przez Sąd oceny konsekwencji ewentualnego naruszenia przez organ przepisów o doręczeniu i zaniechanie ustalenia czy i w jakim zakresie mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz zaniechanie ustosunkowania się do tego zagadnienia w treści uzasadnienia, w sytuacji gdy analiza materiału dowodowego winna prowadzić do wniosku, że doręczenie adw. B. P. decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2012 r. (gdyby uznać je za nieprawidłowe) nie wywołało wobec I. M. żadnych negatywnych skutków, bowiem doskonale znała treść obu decyzji Ministra Sprawiedliwości, a doręczenie decyzji z dnia [...] kwietnia 2009 r. jej pełnomocnikowi miało na celu umożliwienie stronie, zgodnie z jej wolą, wniesienia skargi do WSA w W., co też strona uczyniła w terminie, a także poprzez pominięcie w rozważaniach faktu nadużycia przez I. M. prawa procesowego w związku z celowym utrudnianiem doręczenia jej ostatecznej decyzji Ministra Sprawiedliwości.
Minister Sprawiedliwości wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania, zasądzenie kosztów postępowania oraz na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a., zrzekając się przeprowadzenia rozprawy, wniósł o rozpoznanie skargi na posiedzeniu niejawnym.
W uzasadnieniu Minister Sprawiedliwości przedstawił argumentację na poparcie wymienionych zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
W rozpoznawanej sprawie istota problemu sprowadza się do kwestii prawidłowego i skutecznego doręczenia zaskarżonej decyzji.
Na wstępie należy zauważyć, że decyzja administracyjna zaczyna funkcjonować w obrocie prawnym od momentu jej skutecznego doręczenia. Przesądza o tym art. 110 k.p.a. zgodnie z którym organ administracji publicznej jest związany decyzją od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia. Moment skutecznego doręczenia decyzji stronie ma zatem dwojakie znaczenie dla dalszego przebiegu postępowania administracyjnego. Po pierwsze, z tą chwilą decyzja zaczyna wiązać organ, który ją wydał i jednocześnie dopiero od tego momentu może zostać zaskarżona we właściwy sposób. Tym samym decyzja administracyjna, chociaż podpisana przez organ, który ją wydał, nie wchodzi do obrotu prawnego i nie wywołuje żadnych skutków prawnych przed jej doręczeniem lub ogłoszeniem stronie.
Decyzja procesowa - jako akt podjęty, a następnie uzewnętrzniony przez jego wydanie - nabiera cech decyzji administracyjnej przez zakomunikowanie treści tego aktu stronie. Dopóki nie zostanie zakomunikowana stronie, dopóty jest aktem niewywierającym żadnych dla strony skutków. Uzewnętrznienie decyzji w stosunku do strony stwarza nową sytuację procesową (np. możliwość wniesienia odwołania). Decyzja administracyjna rozpoczyna swój byt prawny z chwilą ogłoszenia lub doręczenia jej stronie postępowania i z tym momentem wiąże organ, który ją wydał. Oznacza to, że wzruszenie takiej decyzji po jej wydaniu jest dopuszczalne wyłącznie w granicach wyznaczonych stosownymi przepisami k.p.a.
Jak trafnie wskazał Sąd I instancji w aktach sprawy znajdują się pełnomocnictwa jakich udzieliła skarżąca swemu pełnomocnikowi i wynika z nich jednoznacznie, iż pełnomocnik skarżącej w postępowaniu administracyjnym był umocowany wyłącznie do przeglądania akt i sporządzania z nich odpisów a nadto do złożenia skargi i występowania przed Sądem, a zatem doręczona mu decyzja nie weszła do obrotu prawnego (art. 110 k.p.a. w związku z art. 40 § 2 k.p.a.).
W konsekwencji nie mogła być też skutecznie zaskarżona do sądu administracyjnego i dlatego skarga do tego sądu jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w postanowieniu.