Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 20 marca 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 2248/13, oddalił skargę S. C. Sp. z o.o. w P. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych.
I
Z uzasadnienia wyroku wynika, że za podstawę rozstrzygnięcia Sąd I instancji przyjął następujące ustalenia.
Rozstrzygnięciem z dnia [...] czerwca 2013 r. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa poinformowała S. C. Sp. z o.o. w P., iż jej wniosek o przyznanie pomocy w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" nie został załatwiony pozytywnie. Agencja odmówiła przyznania pomocy z uwagi na zaistnienie okoliczności określonych w § 18 ust. 1 w zw. z § 17 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 139, poz. 883; powoływanego dalej jako: rozporządzenie z 17 lipca 2008 r.). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że wniosek o przyznanie pomocy wpłynął do ARiMR dnia [...].05.2013 r. Pozycję 1.1 wniosku Numer Identyfikacyjny pozostawiono niewypełnioną, dołączając kserokopię wniosku o wpis do ewidencji producentów złożonego w W. Biurze Powiatowym ARiMR.
Podczas weryfikacji dokumentów stwierdzono, że wnioskodawcy – S. C. sp. z o.o. na dzień złożenia wniosku nie został nadany numer identyfikacyjny, a załączona kopia wniosku o wpis do ewidencji producentów, złożonego dnia [...].04.2013 r. w W. Biurze Powiatowym ARiMR, nie dotyczy wnioskodawczyni, czyli spółki (osoby prawnej) lecz osoby fizycznej J. S. (w cz. III wniosku o wpis do ewidencji w poz. 01 - forma prawno-organizacyjna podmiotu zaznaczono osoba fizyczna a w poz. 02 rodzaj producenta – producent rolny). Zdaniem organu, do wniosku o przyznanie pomocy nie dołączono zatem wniosku o nadanie numeru identyfikacyjnego dotyczącego S. C. sp. z o.o., co jest jednoznaczne z zaistnieniem okoliczności z § 18 ust. 1 ww. rozporządzenia i skutkuje odmową przyznania pomocy.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożyła S. C. Sp. z o.o. w P., wnosząc o uchylenie zaskarżonego aktu w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, powiększonych o opłatę skarbową od pełnomocnictwa. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie:
- 1) art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków europejskich funduszu rolnego na rzecz rozwoju obszarów wiejskich, poprzez jego niezastosowanie skutkujące nierozpatrzeniem w sposób całościowy materiału dowodowego przez ARiMR, powodującym błędne przyjęcie, iż spółka do wniosku o przyznanie pomocy nie załączyła dotyczącego jej wniosku o wpis do ewidencji producentów;
- 2) § 18 ust. 3 rozporządzenia z 17 lipca 2008 r. poprzez jego niezastosowanie skutkujące brakiem wezwania spółki do usunięcia braków formalnych wniosku polegających na załączeniu do wniosku o przyznanie pomocy błędnie wypełnionego wniosku o wpis do ewidencji producentów, w którym w części III w rubryce 01 omyłkowo zakreślono pozycję 1 (osoba fizyczna) zamiast pozycję 2 (osoba prawna), zaś w rubryce 02 pozycję 1 (producent rolny) zamiast pozycję 5 (potencjalny beneficjent), mimo iż z treści wniosku o wpis do ewidencji producentów jednoznacznie wynika, że wnioskodawcą była skarżąca spółka a nie osoba fizyczna – J. S.;
- 3) § 18 ust. 1 rozporządzenia z 17 lipca 2008 r. oraz art. 22 ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju poprzez ich błędne zastosowanie, skutkujące odmówieniem przyznania pomocy, podczas gdy nie zachodziły do tego podstawy określone w powyższych przepisach.
Wyrokiem z dnia 20 marca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę.
Sąd I instancji przytoczył treść § 17 ust. 2 pkt 1 oraz § 18 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia z 17 lipca 2008 r. i stwierdził, że brak wniosku skarżącej o nadanie numeru identyfikacyjnego (wniosku o wpis do ewidencji producentów) nie rodził po stronie organu obowiązku wezwania do usunięcia tego braku. Treść § 18 ust. 1 i 3 rozporządzenia jest w tym zakresie jednoznaczna i nie budzi wątpliwości. Zdaniem Sądu I instancji z materiałów znajdujących się w aktach postępowania administracyjnego wynika, iż organ prawidłowo ustalił, że do wniosku o przyznanie pomocy nie dołączono wniosku o nadanie numeru identyfikacyjnego, który dotyczyłby skarżącej spółki. Kopia wniosku o wpis do ewidencji producentów załączona do wniosku o przyznanie pomocy wskazuje, że o nadanie numeru identyfikacyjnego wystąpił J. S. jako osoba fizyczna (producent rolny), nie zaś jako prezes reprezentujący skarżącą spółkę. We wniosku o wpis do ewidencji producentów J. S. podał swoje dane i nie wyjaśnił jakoby działał w imieniu spółki. Powyższe skutkowało nadaniem J. S. jako osobie fizycznej w dniu [...] kwietnia 2013 r. numeru ewidencyjnego producenta rolnego.
W ocenie Sądu I instancji, oświadczenie J. S. złożone na rozprawie, iż składając ww. wniosek o nadanie numeru ewidencyjnego dysponował dokumentami dotyczącymi spółki, jednakże nie złożył ich razem z wnioskiem, w połączeniu z treścią wniosku, w pełni uzasadniało przyjęcie przez organ, że wniosek nie został złożony w imieniu spółki.
Sąd przypomniał, że udostępniony przez organ formularz wniosku o przyznanie pomocy o jaką ubiegała się spółka zawierał wykaz dokumentów, które stanowiły jego niezbędne załączniki, a jednym z nich był wniosek o wpis do ewidencji producentów. Wniosek ten musiał jednak dotyczyć podmiotu ubiegającego się o pomoc, a nie innego podmiotu (np. osoby fizycznej). Ponadto WSA podniósł, że skarżąca spółka została pouczona, iż niedołączenie wymaganego załącznika będzie skutkowało nieprzyznaniem pomocy bez wzywania do usunięcia braków wniosku.
II
Skargę kasacyjną złożyła S. C. Sp. z o.o. w P. Wyrok zaskarżyła w całości i wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj.:
- 1) art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustrojów sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), art. 3 § 1, art. 133 § 1, art. 141 § 4 oraz art. 151 w zw. z art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; powoływanej dalej jako; p.p.s.a.), poprzez:
- - dokonanie niewłaściwej kontroli rozstrzygnięcia Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, polegającej na wybiórczej a nie dogłębnej analizie akt postępowania administracyjnego,
- - wyciągnięciu z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie błędnych wniosków, sprzecznych z zasadami logicznego myślenia i zasadami doświadczenia życiowego,
- - nieodniesienie się do wszystkich istotnych zarzutów i argumentów Skarżącego przemawiających za uznaniem, iż wniosek o wpis do ewidencji producentów dotyczył Skarżącego,
- - co skutkowało brakiem należytego wyjaśnienia stanu faktycznego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny i bezzasadnym oddaleniem skargi, mimo iż z akt postępowania administracyjnego jednoznacznie wynika, iż załącznikiem do wniosku o przyznanie pomocy był wniosek o wpis do ewidencji producentów dotyczący Skarżącego a nie osoby fizycznej J. S.;
- 2) art. 146 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków europejskiego funduszu rolnego na rzecz rozwoju obszarów wiejskich (t.j. z 2012 r. Dz. U. z 2013 r., poz. 173 ze zm.) poprzez jego niezastosowanie skutkujące brakiem uchylenia rozstrzygnięcia Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...], pomimo braku wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w tym w szczególności:
- - niewzięcia przez Agencję pod uwagę przy wydawaniu przedmiotowego rozstrzygnięcia, iż Skarżący do wniosku o przyznanie pomocy dołączył kopię złożonego wniosku o wpis do ewidencji producentów dotyczącego Skarżącego, mimo iż wniosek ten zawierał dane Skarżącego jak numer REGON, NIP, siedziba i adres oraz numer rachunku bankowego;
- - niewzięcia przez Agencję pod uwagę przy wydawaniu przedmiotowego rozstrzygnięcia, iż numer REGON, NIP, siedziba i adres oraz numer rachunku bankowego wpisane we wniosku o wpis do ewidencji producentów są identyczne z numerem REGON, NIP, siedzibą i adresem oraz numerem rachunku bankowego wpisanymi do wniosku o przyznanie pomocy;
- - niewzięcia przez Agencję pod uwagę przy wydawaniu przedmiotowego rozstrzygnięcia, iż numer REGON wpisany do wniosku o wpis Skarżącego do ewidencji producentów oraz do wniosku o przyznanie pomocy jest identyczny jak numer REGON widniejący na dotyczącym Skarżącego wydruku z rejestru REGON z dnia [...] maja 2013 r., znajdującym się w aktach sprawy;
- 3) art. 151 p.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego programem rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 z dnia 17 lipca 2008 r. (Dz. U. Nr 139, poz. 883 ze zm.) poprzez jego błędne zastosowanie skutkujące oddaleniem skargi Skarżącego na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...], podczas gdy do wniosku Skarżącego o udzielenie pomocy dołączona była kopia wniosku o wpis Skarżącego do ewidencji producentów w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, w konsekwencji czego nie istniały podstawy do wydania przedmiotowego rozstrzygnięcia przez Agencję na podstawie § 18 ust. 1 powyższego rozporządzenia, a tym samym brak było podstaw do oddalenia skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny;
- 4) art. 146 § 1 p.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. poprzez jego niezastosowanie skutkujące brakiem uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...], podczas gdy błędy we wniosku o wpis do ewidencji producentów, powodujące wątpliwości co do faktycznego wnioskodawcy powinny być wyjaśnione w trybie wezwania do uzupełnienia braków formalnych zgodnie z § 18 ust. 3 powyższego rozporządzenia, a tym samym nie było podstaw do uznania rozstrzygnięcia Agencji za prawidłowe.
Szczegółową argumentację na poparcie zarzutów zawartych w petitum skargi kasacyjnej zawarto w jej uzasadnieniu.
III
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, zatem podlega oddaleniu.
Wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej dotyczą naruszenia prawa procesowego i koncentrują się na zakwestionowaniu akceptacji przez Sąd I instancji ustalenia dokonanego przez organ, że do wniosku o pomoc nie została dołączona kopia wniosku o wpis tego wnioskodawcy do ewidencji producentów oraz następstw tego ustalenia w postaci odmowy przyznania pomocy zamiast, jak chce tego wnioskodawca, wezwania do uzupełnienia braków formalnych.
Stanowisko kasatora zarzucające naruszenie art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. oraz art. 3 § 1 i art. 133 § 1 oraz art. 141 § 4 i 151 w zw. z art. 146 § 1 p.p.s.a. poprzez nieprawidłową kontrolę skarżonego rozstrzygnięcia jest nietrafne.
Z akt sprawy (k. akt administracyjnych nr 1) jednoznacznie wynika, że we wniosku S. C. Sp. z o.o., której prezesem zarządu był J. S., skierowanym do Biura Wsparcia Inwestycyjnego ARiMR w O. o udzielnie pomocy w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" nie został podany numer identyfikacyjny producenta S. C. spółki z o.o. Jest też niesporne, że w dacie złożenia wniosku o pomoc spółka nie miała nadanego numeru identyfikacyjnego. W tej sytuacji do wniosku o przyznanie pomocy została dołączona kopia wniosku osoby fizycznej – J. S., skierowanego do W. Biura Powiatowego ARiMR o wpis do ewidencji i nadanie numeru ewidencyjnego J. S. jako producentowi rolnemu (k. akt administracyjnych nr 50). Z akt sprawy wynika też, że na skutek tego wniosku J. S., jako osobie fizycznej, został nadany numer ewidencyjny w dniu [...] kwietnia 2013 r.
W stanie powyższym Sąd I instancji trafnie zaakceptował ustalenie organu, że wnioskującej o pomoc S. C. sp. z o.o. nie został nadany numer identyfikacyjny, a do wniosku o udzielenie pomocy nie została dołączona kopia wniosku spółki o wpisanie jej do ewidencji producentów. Dołączenie zaś do wniosku spółki o udzielenie pomocy wniosku innego podmiotu o wpis do ewidencji i nadanie numeru nie stanowi wypełnienia wymogu, o jakim mowa w § 17 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r.
Powołany § 17 ust. 2 pkt 1 brzmi: "Do wniosku o przyznanie pomocy dołącza się kopię wniosku o wpis do ewidencji producentów w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwanej dalej "ewidencją", jeżeli wnioskodawcy nie został nadany numer identyfikacyjny, a w przypadku składania wniosku o wpis wnioskodawcy do ewidencji łącznie z wnioskiem o przyznanie pomocy - oryginał wniosku".
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, § 17 ust. 2 pkt 1 cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi należy rozumieć w ten sposób, że o ile wnioskujący o pomoc nie ma jeszcze nadanego numeru identyfikacyjnego, do wniosku należy dołączyć jego wniosek o wpis i nadanie numeru identyfikacyjnego lub kopię wniosku już przez niego złożonego ale jeszcze nie rozpatrzonego. Nie chodzi zatem o dołączenie kopii czyjegokolwiek wniosku o wpis i nadanie numeru, tylko o dołączenie wniosku tego samego wnioskodawcy. W sprawie niniejszej trafnie ustalono, że warunek ten nie został spełniony.
Argumentacja wnioskodawczyni, tj. spółki, iż wniosek J. S. o nadanie mu numeru identyfikacyjnego zawierał błędy w postaci wadliwego numeru REGON i wadliwego numeru konta bankowego, nie może wpływać na trafność ustalenia, że do wniosku spółki o udzielnie pomocy nie została dołączona kopia wniosku tej spółki o nadanie jej numeru identyfikacyjnego.
Rozważając skutki tego braku wskazać należy, że zgodnie treścią § 18 ust. 1 powołanego rozporządzenia: "Jeżeli wniosek o przyznanie pomocy nie zawiera numeru identyfikacyjnego, o którym mowa w § 17 ust. 1 pkt 1, albo nie dołączono do niego wniosku o wpis do ewidencji albo jego kopii, lub wniosek o przyznanie pomocy nie został złożony w terminie, o którym mowa w § 14 ust. 2, lub w danym okresie składania wniosków jeden wnioskodawca złożył więcej niż jeden wniosek, Agencja nie przyznaje pomocy. Przepis art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, zwanej dalej "ustawą", dotyczący odmowy przyznania pomocy, stosuje się odpowiednio.".
Z kolei § 18 ust. 3 rozporządzenia stanowi, że: "Jeżeli wniosek o przyznanie pomocy zawiera inne niż określone w ust. 1 i 2 nieprawidłowości lub braki, Agencja wzywa wnioskodawcę, w formie pisemnej, do ich usunięcia w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania".
Z powiązania § 18 ust. 1 z § 18 ust. 3 rozporządzenia wynika, że niedołączenie wniosku lub kopii wniosku o nadanie numeru nie powoduje po stronie organu obowiązku wezwania do uzupełnienia braku formalnego, tylko skutkuje odmową przyznania pomocy.
Zatem zaaprobowanie przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia organu o odmowie przyznania pomocy nie naruszało prawa, gdyż w ustalonym stanie faktycznym takie działanie był obowiązkiem organu.
Na marginesie tylko wskazać należy, że podmiot ubiegający się o pomoc finansową ze środków europejskich musi przygotować swój wniosek z należytą uwagą i starannością. Na tle rozporządzenia odnoszącego się do sprawy niniejszej, wymóg ten nie może być uznany za zbyt daleko idący, gdyż przepisy dotyczące treści wniosku i załączników są jasne i jednoznaczne.
Zważywszy powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznał wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej za nieusprawiedliwione i działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.