Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 15 marca 2017 r. o sygn. akt I SA/Łd 30/17, orzekając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), odrzucił skargę [A.] s.c. M. O., B. K. (dalej jako Szkoła) na czynność Zarządu Powiatu Opoczyńskiego (Zarząd) ustalenia wysokości dotacji na 2015 r. z tytułu prowadzenia bursy.
Wyjaśniając motywy podjętego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że Szkoła wniosła skargę na powyższą czynność Zarządu. W odpowiedzi na wezwanie do sprecyzowania żądania skargi, profesjonalny pełnomocnik (adwokat) Szkoły wyjaśnił, iż skarga dotyczy czynności Zarządu w przedmiocie zatwierdzenia stawek dotacji na 2015 r.:
- 1. w sprawie zatwierdzenia w dniu 22 stycznia 2015 r. na posiedzeniu Zarządu planowanej stawki miesięcznej dotacji na 2015 r. w szkołach, placówkach publicznych prowadzonych przez podmioty inne niż Powiat Opoczyński oraz w szkołach niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych w wysokości 783,58 zł – bursy szkolne (Sprawozdanie Międzysesyjne z prac Powiatu Opoczyńskiego w dniu 22 stycznia 2015 r. OZ0021.2.2015) zmienione podczas posiedzenia Zarządu Powiatu w dniu 2 grudnia 2015 r. do kwoty 675,03 zł;
- 2. uchwały nr 55/181/16 Zarządu Powiatu Opoczyńskiego z dnia 16 marca 2016 r. w sprawie przedstawienia sprawozdania z wykonania budżetu za 2015 rok oraz informacji o stanie mienia.
Sąd stwierdził, że wymienione wyżej czynności nie są czynnościami, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Nie są to decyzje administracyjne i nie są to też akty nadzoru wymienione w art. 3 § 2 pkt 7 p.p.s.a. Dlatego nie podlegają one kontroli sądu administracyjnego, zatem skarga, jako niedopuszczalna, musiała zostać odrzucona.
Skargą kasacyjną Szkoła domagała się uchylenia postanowienia Sądu z dnia 15 marca 2017 r., zarzucając naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe ich zastosowanie tj. odrzucenie skargi wobec braku kognicji sądów administracyjnych w zakresie rozpoznawania skarg na czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w sytuacji, gdy czynność ustalenia wysokości dotacji na dany rok mieści się w pojęciu wskazanym w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. tj. czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisu prawa.
Zarząd udzielił odpowiedzi na skargę kasacyjną i wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm prawem przepisanych.
Szkoła udzieliła repliki na odpowiedź na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie mogła zostać uwzględniona, bowiem rozstrzygnięcie Sądu I instancji odpowiada prawu.
Jak wynika z treści art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Z kolei stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Wyjaśniając istotę sprawy należy odwołać się do stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w postanowieniu z dnia 14 maja 2015 r. o sygn. akt II GSK 719/15 (dost. CBOSA), zgodnie z którym: "Czynności organów (...) podejmowane na podstawie art. 90 ustawy [z dnia 7 września 1991 r.] o systemie oświaty, mające na celu ustalenie wysokości dotacji dla placówki niepublicznej, jest czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Czynność naliczenia wysokości dotacji zawiera element konkretyzacji normy prawnej i dokonywana jest w sposób władczy i jednostronny. Z ustawy nie wynika dokładnie wysokość dotacji. (...) Zatem konkretyzacja wysokości dotacji (jej obliczenie) jest swoistym aktem stosowania prawa. W przypadku skargi na tego rodzaju akt rolą sądu jest ocena poprawności obliczenia dotacji, w szczególności obowiązkiem sądu jest zbadanie poprawności przesłanek, które organ wziął pod uwagę przy obliczaniu dotacji, i ocenić, czy obliczenie dotacji nie nastąpiło z naruszeniem przepisów prawa (...)".
To stanowisko Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni aprobuje oraz przyjmuje za własne, wskazując jednocześnie, że bardzo zbliżone regulacje zawierają przepisy art. 80 ustawy o systemie oświaty dotyczące innych, niż wymienione w art. 90 szkół czy placówek publicznych, o których mowa w art. 2 pkt 5 i 7, prowadzonych przez osoby prawne i fizyczne, znajdujące zastosowanie do skarżącej Szkoły.
Z uwagi na powyższe stwierdzić należy, że skoro składająca skargę kasacyjną Szkoła kwestionuje wysokość kwoty dotacji na 2015 r., ustaloną przez Zarząd Powiatu Opoczyńskiego na bursy szkolne – miesięcznie na jednego słuchacza/wychowanka w szkołach/placówkach publicznych prowadzonych przez podmioty inne niż Powiat Opoczyński – pierwotnie na 783,58 zł (Sprawozdanie Międzysesyjne z Prac Zarządu Powiatu Opoczyńskiego z dnia 22 stycznia 2015 r.), a następnie, od grudnia 2015 r., na 675,03 zł (Sprawozdanie Międzysesyjne z Prac Zarządu Powiatu Opoczyńskiego z dnia 17 grudnia 2015 r.), to – co do zasady – czynność ustalenia (obliczenia) kwoty takiej dotacji podlega kontroli sądu administracyjnego, jednakże pod warunkiem sine qua non, iż zostałaby skonkretyzowana w indywidualnym, skierowanym bezpośrednio do strony skarżącej akcie stosowania prawa, w którym doszłoby do sprecyzowania uprawnienia skarżącej do otrzymana pieniędzy w ściśle oznaczonej kwocie (na przykład w formie wystosowanej przez organ do Szkoły, pisemnej informacji o wysokości kwoty dotacji ze środków publicznych, przysługującej jej na dany miesiąc, rok czy okres).
Brak podstaw do przyjęcia, że objęte skargą sprawozdania międzysesyjne z prac organu jednostki samorządu terytorialnego są aktami indywidualnymi adresowanymi do strony i jej doręczanymi, które by określały jej własne (indywidualne) uprawnienia lub obowiązki wynikające z przepisów prawa. W związku z powyższym nie można uznać takich aktów, jak również czynności w nich wyrażonych za kwalifikujące się do kontroli sądu administracyjnego w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Analogicznie rzecz ma się gdy idzie o powoływaną w skardze uchwałę Zarządu Powiatu Opoczyńskiego z dnia 16 marca 2016 r. w sprawie przedstawienia sprawozdania z wykonania budżetu za 2015 rok oraz informacji o stanie mienia. Trafnie więc uznał Sąd I instancji w kontrolowanym postanowieniu, że sprawa kontroli takich aktów lub czynności nie należy do właściwości sądu administracyjnego i z tego powodu odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przy czym nader skrótowe motywy rozstrzygnięcia należało uzupełnić o wątki przytoczone wyżej.
Tym samym, zarzuty skargi kasacyjnej, skoncentrowane na próbie rozszerzenia kognicji wojewódzkiego sądu administracyjnego o przedmiotowe czynności, wyrażone w sprawozdaniach międzysesyjnych organu jednostki samorządu terytorialnego, jak też uchwale organu tej jednostki w sprawie przedstawienia sprawozdania z wykonania budżetu oraz informacji o stanie mienia, jako nieuzasadnione, nie mogły odnieść skutku zamierzonego przez skarżącą kasacyjnie Szkołę.
Z wymienionych powodów oraz na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.
NSA nie uwzględnił wniosku zawartego w odpowiedzi na skargę kasacyjną o zasądzenie kosztów postępowania (organ nie był w tej sprawie reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika), ponieważ przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie (zob. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r. o sygn. akt I OPS 4/07, publik. ONSAiWSA z 2008 r. nr 2, poz. 23; dostępna także w CBOSA).