Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. sygn. akt III SA/Wr 160/15 odrzucił skargę C.-M. Sp. z o.o. w L. na akt Narodowego Funduszu Zdrowia D. Oddziału Wojewódzkiego z dnia [...] grudnia 2014 r. w przedmiocie unieważniania konkursu dotyczącego zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej "rehabilitacja kardiologiczna w warunkach stacjonarnych".
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że pismem z dnia [...] lutego 2015 r. C.-M. Sp. z o.o. w L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. na akt z zakresu administracji publicznej Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w sprawie unieważnienia konkursu w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczenia opieki zdrowotnej "Rehabilitacja kardiologiczna w warunkach stacjonarnych nr postępowania [...] z dnia [...] grudnia 2014 r.". W zarzutach skargi strona skarżąca podkreśliła, że Dyrektor OW NFZ naruszył art. 150 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że unieważnienie postępowania w tej sprawie może mieć miejsce w przypadku zgłoszenia więcej niż jednej oferty oraz naruszenie art. 151 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych i jego niezastosowanie w sytuacji, gdy zostały spełnione przesłanki wskazane w tym przepisie, wydanie przez Dyrektora aktu o unieważnieniu konkursu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor OW NFZ wniósł o jej odrzucenie ewentualnie o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) odrzucił skargę.
W uzasadnieniu Sąd I instancji podał, że przedmiotem rozstrzyganej spawy jest unieważnienie postępowania konkursowego przez Dyrektora OW NFZ na podstawie art. 150 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 581, dalej: ustawa), zgodnie z którym dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu unieważnia postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, gdy wpłynęła jedna oferta niepodlegająca odrzuceniu, z zastrzeżeniem ust. 2, zgodnie z którym środki odwoławcze nie przysługują (między innymi) od unieważnienie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (ust. 3).
Tym samym skoro na wskazane czynności nie przysługują środki odwoławcze a ust. 1 art. 152 ustawy dopuszcza skargę jedynie na zasadach określonych w art. 153 i 154, to należy uznać, że skarga skarżącej na akt Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w sprawie unieważnienia konkursu w sprawie umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej "Rehabilitacja kardiologiczna w warunkach stacjonarnych" jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
C. – M. Sp. z o.o. w L. złożyła skargę kasacyjną na powyższe postanowienie o odrzuceniu skargi, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonemu postanowieniu Sądu I instancji skarżąca zarzuciła:
- 1) na podstawie art. 174 pkt. 2 p.p.s.a naruszenie następujących przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- a) art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi Skarżącej kasacyjnie z dnia [...] lutego 2015 r. na akt Narodowego Funduszu Zdrowia D. Oddziału Wojewódzkiego z dnia [...] grudnia 2014 r. nr postępowania [...] w przedmiocie unieważnienia konkursu dotyczącego zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej "Rehabilitacja kardiologiczna w warunkach stacjonarnych" (dalej: Akt Dyrektora Narodowego Funduszu Zdrowia D. Oddziału Wojewódzkiego z dnia [...] grudnia 2014 r.) i przyjęcie, że Skarżącej kasacyjnie nie przysługuje prawo do złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. na Akt Narodowego Funduszu Zdrowia D. Oddziału Wojewódzkiego z dnia [...] grudnia 2014 r., gdyż zdaniem Sądu I instancji przedmiotem niniejszej sprawy jest:
- - po pierwsze, unieważnienie postępowania konkursowego przez Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia na podstawie art. 150 ust. 1 pkt. 2 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych;
- - po drugie, prawo do wniesienia skargi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawach o udzielenie świadczenia opieki zdrowotnej dopuszczalne jest jedynie w wypadkach określonych w art. 152 ust. 1 Ustawy na zasadach w kreślonych w art. 153 i 154 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, nie zaś na unieważnienie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, podczas gdy w niniejszej sprawie po pierwsze, nie wystąpiła żadna z wyżej wymienionych przesłanek, o których mowa w art. 150 ust. 1 pkt. 2 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, która dawałaby uprawnienie Dyrektorowi D. Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia do unieważnienia postępowania konkursowego i dotyczącego zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej "Rehabilitacja kardiologiczna w warunkach stacjonarnych" nr postępowania [...], gdyż w przedmiotowym postępowaniu wpłynęły [...] oferty, które następnie zostały poddane ocenie Komisji Konkursowej i w wyniku tej oceny [...] oferty zostały odrzucone, a oferta Skarżącej kasacyjnie – C.-M. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w L. została oceniona jako spełniająca warunki konkursu, a Komisja Konkursowa powinna ją przyjąć i na zasadzie art. 151 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych powinna ogłosić o rozstrzygnięciu postępowania, nie zaś unieważnić konkurs, dotyczący zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej "Rehabilitacja kardiologiczna w warunkach stacjonarnych" nr postępowania [...], a po drugie, nawet gdyby przyjąć (okoliczność kwestionowana przez Skarżącą kasacyjnie), że w rozstrzyganej sprawie istniały przesłanki, o których mowa w art. 150 ust. 1 pkt. 2 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, które uprawniałyby Dyrektora D. Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia do unieważnienia postępowania konkursowego dotyczącego zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej "Rehabilitacja kardiologiczna w warunkach stacjonarnych" nr postępowania [...], to brak jest podstaw do przyjęcia, iż w odniesieniu do unieważnienia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej na podstawie art. 152 ust. 2 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych wyłączona jest możliwość wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, ergo skarga Skarżącej kasacyjnie z dnia [...] lutego 2015 r. na Akt Dyrektora Narodowego Funduszu Zdrowia D. Oddziału Wojewódzkiego z dnia [...] grudnia 2014 r. nie powinna zostać odrzucona przez Sąd I instancji jako niedopuszczalna:
- b) art. 50 § 1 i § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 52 § 3 p.p.s.a. i art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. poprzez odrzucenie przez Sąd I instancji skargi Skarżącej kasacyjnie z dnia [...] lutego 2015 r. na Akt Dyrektora Narodowego Funduszu Zdrowia D. Oddziału Wojewódzkiego z dnia [...] grudnia 2014 r. z uwagi na brak interesu prawnego Skarżącej kasacyjnie, podczas gdy uprawnionym do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jest każdy, kto ma interes prawny, a Skarżąca kasacyjnie taki interes prawny, o którym mowa w art. 50 § 1 p.p.s.a. miała i ma nadal;
- c) art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. poprzez pozostawienie bez kontroli działalności organu administracji publicznej, który naruszył w niniejszym postępowaniu zasady ogólne wyrażone w art. 6, 8 k.p.a.;
- d) art. 78 Konstytucji RP poprzez pozbawienie skarżącej prawa do zaskarżenia do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego Aktu Dyrektora Narodowego Funduszu Zdrowia D. Oddziału Wojewódzkiego z dnia [...] grudnia 2014 r.;
- e) art. 141 § 4 p.p.s.a poprzez:
- - sporządzenie przez Sąd I instancji uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, które nie uzasadnia tez stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, co w konsekwencji uniemożliwia ustalenie przesłanek, którymi kierował się Sąd pierwszej instancji podejmując zaskarżone orzeczenie,
- - niewyjaśnienie w uzasadnieniu przyczyn, dla których Sąd I instancji przyjął, że przedmiotem niniejszej sprawy jest unieważnienie postępowania konkursowego przez Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia na podstawie art. 150 ust. 1 pkt. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2015 poz. 581), zgodnie z którym Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu unieważnia postępowanie, gdy wpłynęła jedna oferta niepodlegająca odrzuceniu z zastrzeżeniem ust. 2 w/w ustawy oraz dlaczego zdaniem Sądu I instancji wyłączona jest dopuszczalność wniesienia na podstawie art. 152 ust. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego podczas gdy z literalnego brzemienia tego przepisu wynika, że wyłączona jest jedynie dopuszczalność wniesienia środków odwoławczych, tj. w szczególności odwołania;
- 2) na podstawie art. 174 pkt. 1 p.p.s.a naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
- a) art. 150 ust. 1 pkt. 2 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych poprzez jego błędną wykładnię i bezzasadne przyjęcie, że przedmiotem niniejszej sprawy jest unieważnienie postępowania konkursowego przez Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia na podstawie art. 150 ust. 1 pkt. 2 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych i w konsekwencji odrzucenie przez Sąd I instancji skargi Skarżącej, podczas gdy prawidłowa wykładnia przepisu art. 150 ust. 1 pkt. 2 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych winna skutkować przyjęciem że w niniejszej sprawie nie wystąpiła żadna z wyżej wymienionych przesłanek, o których mowa w art. 150 ust. 1 pkt 2 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, która dawałaby uprawnienie Dyrektorowi D. Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia do unieważnienia postępowania konkursowego dotyczącego zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej "Rehabilitacja kardiologiczna w warunkach stacjonarnych" nr postępowania [...], gdyż w przedmiotowym postępowaniu wpłynęły [...] oferty, które następnie zostały poddane ocenie Komisji Konkursowej i w wyniku tej oceny [...] oferty zostały odrzucone, a oferta Skarżącej kasacyjnie – C.-M. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w L. została oceniona jako spełniająca warunki konkursu, a Komisja Konkursowa powinna ją przyjąć i na zasadzie art. 151 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych powinna ogłosić o rozstrzygnięciu postępowania, nie zaś unieważnić konkurs, dotyczący zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej "Rehabilitacja kardiologiczna w warunkach stacjonarnych" nr postępowania [...], ergo skarga C.-M. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. na Akt Narodowego Funduszu Zdrowia D. Oddziału Wojewódzkiego z dnia [...] grudnia 2014 r. nie powinna zostać odrzucona przez Sąd I instancji jako niedopuszczalna;
- b) art. 152 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych poprzez ich błędną wykładnię i bezzasadne przyjęcie, że prawo do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawach o udzielenie świadczenia opieki zdrowotnej dopuszczalne jest jedynie w wypadkach określonych w art. 152 ust. 1 Ustawy na zasadach określonych w art. 153 i 154 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, nie zaś na unieważnienie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i w konsekwencji odrzucenie przez Sąd I instancji skargi Skarżącej, podczas gdy prawidłowa wykładnia przepisu art. 152 ust. 1 i 2 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych winna skutkować przyjęciem, że zgodnie z art. 152 ust. 2 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych w odniesieniu do unieważnienia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej wyłączona jest jedynie możliwość wniesienia środków odwoławczych, nie zaś skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (sic), co zgodnie z rzymską paremią, że wyjątki należy interpretować zawężająco a nie rozszerzająco, winno skutkować przyjęciem, że skarga C.-M. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. na Akt Narodowego Funduszu Zdrowia D. Oddziału Wojewódzkiego z dnia [...] grudnia 2014 r. nie powinna zostać odrzucona przez Sąd I instancji jako niedopuszczalna, zwłaszcza że w/w Akt Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] grudnia 2014 r. bez wątpienia jest aktem z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wykonuje zadania z zakresu administracji publicznej, zaś charakter stosunku prawnego łączącego wskazany powyżej organ ze Skarżącą kasacyjnie, ma charakter stosunku prawnego publicznoprawnego, gdyż w jego ramach, to Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w sposób władczy, jednostronny orzeka w przedmiocie uprawnień i obowiązków jednostek, co przesądza o dopuszczalności zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. aktu Narodowego Funduszu Zdrowia D. Oddziału Wojewódzkiego z dnia [...] grudnia 2014 r. zgodnie z art. 3 § 2 pkt. 4 p.p.s.a.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca spółka przedstawiła stanowisko w sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła. Granice skargi są wyznaczone przez zawarte w niej podstawy i wnioski. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd ten uprawniony jest bowiem jedynie do zbadania, czy podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty polegające na naruszeniu przez wojewódzki sąd administracyjny konkretnych przepisów prawa materialnego, czy też procesowego w rzeczywistości zaistniały. Zakres kontroli wyznacza zatem sam autor skargi kasacyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone.
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż decyzje administracyjne i postanowienia, akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień bądź obowiązków wynikających z przepisów prawa. Z powyższego wynika, że akt lub czynność podlegające kontroli sądu administracyjnego muszą spełniać następujące warunki: 1) nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym, 2) muszą mieć charakter publicznoprawny, 3) być skierowane do indywidualnego podmiotu, 4) dotyczyć jego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Ten ostatnio wymieniony warunek oznacza, że musi istnieć ścisły związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek, a aktem lub czynnością, która dotyczy takiego uprawnienia lub obowiązku. Zatem dany akt lub czynność powinien ustalać, stwierdzać, potwierdzać uprawnienia lub obowiązki określone w prawie lub ich odmawiać. Do istoty aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej należy bowiem to, że w sposób prawnie wiążący wpływają one na sytuację prawną konkretnego podmiotu tak, iż wywołują skutek prawny, jaki obowiązujące prawo wiąże z danym aktem lub czynnością. Konsekwencją aktu lub czynności jest wprowadzenie prawnie wiążącego elementu nowości normatywnej w sytuacji prawnej określonego podmiotu wyznaczanej jego uprawnieniami lub obowiązkami (por. Mariusz Bogusz, "Pojecie aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o NSA", Samorząd Terytorialny 2000 r., Nr 1-2, str. 183).
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. odrzucając skargę C. – M. Sp. z o.o. w L. wskazał, że przedmiotem oceny Sądu I instancji był akt Narodowego Funduszu Zdrowia D. Oddziału Wojewódzkiego z dnia [...] grudnia 2014 r., którym Komisja Konkursowa zawiadomiła skarżącą o unieważnieniu postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej uzasadniając, że: "Wpłynęła jedna oferta niepodlegająca odrzuceniu, z zastrzeżeniem art. 150 ust. 2 ustawy o świadczeniach".
Podkreślić należy, że zarzuty skargi kasacyjne zgłoszone w ramach obu podstaw kasacyjnych wymienionych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. i szczegółowo wyartykułowane w petitum skargi kasacyjnej zmierzają do wykazania, że brak było podstaw do unieważnienia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej, bowiem nie było podstaw do przyjęcia, iż zachodziła przesłanka unieważnienia tegoż postępowania wskazana w art. 150 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych a także, że unieważnienie tegoż postępowania nie może wywołać skutku w postaci braku podstaw do wniesienia skargi do sądu administracyjnego przez oferenta którego oferta została przyjęta na akt w postaci unieważnienia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej.
Ponadto kasator wskazuje, że nieuprawnionym jest stanowisko wskazujące na brak legitymacji po stronie skarżącego do wniesienia skargi do sądu administracyjnego i w konsekwencji podkreśla, że niezasadnym było odrzucenie skargi na akt w postaci unieważnienia postępowania prowadzonego w trybie konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej.
W związku z powyższym podkreślić należy, że z akt sprawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że oferty pozostałych trzech oferentów zostały prawomocnie odrzucone na etapie wstępnej oceny ofert przeprowadzonej w trybie określonym w art. 149 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, a podstawą odrzucenia ofert było uchybienie, o którym mowa w art. 149 ust. 1 pkt 3 ustawy. W tym stanie rzeczy skoro spośród czterech ofert złożonych w toku postępowania tylko jedna nie podlegała odrzuceniu na etapie ich wstępnej oceny pod kątem spełnienia warunków formalnych opisanych w powołanym wyżej przepisie art. 149 ustawy to trafnie przyjęto, że w postępowaniu o zawarcie umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej "Rehabilitacja Kardiologiczna w Warunkach Stacjonarnych" wpłynęła tylko jedna oferta niepodlegająca odrzuceniu- art. 150 ust. 1 pkt 2 ustawy.
W tym stanie rzeczy podkreślić należy, że zgodnie z art. 152 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154 tej ustawy. Z treści art. 153 ust.1 ustawy wynika, że w sytuacji opisanej w tym przepisie prawa oferent może złożyć umotywowany protest dotyczący zaskarżenia określonej czynności podjętej w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.
Natomiast przepis art. 154 ust. 1 zdanie pierwsze w/w ustawy stanowi, że świadczeniodawca biorący udział w postępowaniu może wnieść do dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu, w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia o rozstrzygnięciu postępowania, odwołanie dotyczące rozstrzygnięcia postępowania. Po rozpatrzeniu odwołania dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu wydaje decyzję administracyjną uwzględniającą lub oddalającą odwołanie (zd. pierwsze ust. 3 art. 154).
Z powyższego wynika, że postępowanie zainicjowane odwołaniem jest więc w istocie postępowaniem administracyjnym (dwuinstancyjnym), kończącym się wydaniem w każdej instancji decyzji administracyjnej, i pełniącym funkcję postępowania kontrolnego w stosunku do postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (postępowania konkursowego lub postępowania w trybie rokowań). Odwołanie jako środek zaskarżenia służy, co do zasady, weryfikacji zaskarżonego rozstrzygnięcia, umożliwiając jego wzruszenie. Cechą charakteryzującą istotę instytucji odwołania jest dążenie do wyeliminowania tą drogą z obrotu prawnego określonego rozstrzygnięcia. Z art. 154 ust. 1 ustawy o świadczeniach wynika, że przedmiotem kontroli w postępowaniu administracyjnym, wszczętym odwołaniem jest rozstrzygnięcie wydane w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy (z uwzględnieniem wyłączeń określonych w art. 152 ust. 2 ustawy), polegające na dokonaniu wyboru świadczeniodawców, z którymi zostaną zawarte umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i jednocześnie wskazujące świadczeniodawców, którzy nie zostali zakwalifikowani do zawarcia takich umów.
Tak więc istotne jest aby w sprawie doszło rozstrzygnięcia, o którym mowa w tym przepisie prawa. Podkreślić należy, że stosownie do treści art. 154 ust. 8 ustawy od decyzji wydanej po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
Trafnie wskazał Sąd I instancji, że w sprawie nie mamy do czynienia z postępowaniem wywołanym protestem złożonym na podstawie art. 153 ust. 1 ustawy, ani z postępowaniem wywołanym odwołaniem, o którym mowa w art. 154 ust. 1 ustawy, a tylko w przypadku przeprowadzenia takich postępowań i wydania decyzji, o których mowa w tych przepisach prawa dopuszczalna byłaby skarga do sądu administracyjnego.
Jednocześnie podkreślić należy, że z treści art. 152 ust. 2 pkt 3 ustawy wynika, że środki odwoławcze (w tym protest i odwołanie wymienione w art. 153 i art. 154 ustawy) nie przysługują na unieważnienie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej. Oznacza to, że na taki akt nie przysługuje także skarga do sądu administracyjnego, skoro jej dopuszczalność jest uzależniona od spełnienia warunków określonych w art. 153 i art. 154 ustawy.
Z tych względów NSA uznał, że kontrolowane postanowienie jest zgodne z prawem, a zgłoszone zarzuty skargi kasacyjnej należało uznać za bezzasadne.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.