Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 19 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę [A.] Spółki z o.o. w R. na postanowienie Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego z dnia [...] grudnia 2015 r., którym organ stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez [A.] Spółkę z o.o. od decyzji Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w Katowicach z [...] października 2015 r. wstrzymującej stosowanie tkaniny podsadzkowej [A.] produkowanej przez skarżącą w wyrobiskach podziemnych KW S.A. Oddział KWK "Ziemowit" w Lędzianach.
Wyrok ten wydano w następującym stanie sprawy:
Decyzją Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w Katowicach z [...] października 2015 r. wstrzymano stosowanie tkaniny podsadzkowej [A.] produkowanej przez [A.]Spółkę z o.o. w R. w wyrobiskach podziemnych KW SA Oddział KWK Ziemowit w Lędzinach, do czasu potwierdzenia badaniami przeprowadzonymi przez wyspecjalizowaną jednostkę naukowo-badawczą, że dostarczone do zakładu górniczego partie wyrobu spełniają wymagania § 360 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w podziemnych zakładach górniczych (Dz. U. nr 139, poz.1169 ze zm).
Jako podstawę prawną decyzji wskazano art.171 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. z 2015 r., poz. 196 ze zm.).
Odwołanie od tej decyzji wniosła [A.] Spółka z o.o. w R. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2015 r Prezes Wyższego Urzędu Górniczego stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez [A.] Spółkę z o.o. stając na stanowisku, iż nie ma ona interesu prawnego w sprawie zatem nie jest stroną postepowania w rozumieniu art.28 k.p.a. Organ wskazał, że w art. 171 ust. 1 pkt 2 p.g.g. ustawodawca przewidział możliwość ingerencji organu nadzoru w działalność ruchu zakładu górniczego w sytuacji powstania bezpośredniego zagrożenia dla zakładu górniczego, jego pracowników, bezpieczeństwa powszechnego lub środowiska, który może w całości lub części wstrzymać ruch tego zakładu lub jego urządzeń, określając warunki wznowienia ruchu. Wskazane przepisy odnoszą się do ruchu zakładu górniczego a zatem do prowadzenia zakładu górniczego, który reprezentuje kierownik ruchu zakładu górniczego i do niego są adresowane oraz do organu nadzoru.
W ocenie organu skarżąca nie była stroną tego postępowania, gdyż jest tylko producentem tkaniny podsadzkowej, której użycie zostało zakwestionowane przez organ nadzoru na podstawie oceny J. C. T. sp. z o.o.
Skargę na to postanowienie wniosła [A.] Spółka z o.o.
Opisanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że decyzja wydana w dniu [...] października 2015 r. przez Dyrektora Urzędu Górniczego w Katowicach na podstawie art. 171 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 224 p.g.g. nakazuje powstrzymanie się od konkretnego działania przez przedsiębiorcę podlegającemu nadzorowi organów górniczych i ma przeciwdziałać zagrożeniom w zakładach górniczych, w których działalność prowadzona jest na podstawie posiadanej przez przedsiębiorcę koncesji. Zdaniem Sądu w takich sprawach, z mocy ustawy, stronami postępowania są organ nadzoru górniczego oraz kierownik zakładu ruchu górniczego wyznaczony przez przedsiębiorcę. W przedmiotowej sprawie stroną postępowania był Kierownik Zakładu Ruchu Górniczego oddział KWK Ziemowit w Lędzinach i jemu doręczono decyzję celem natychmiastowego wykonania. Decyzja dotyczyła wstrzymania stosowania w bieżącej działalności gospodarczej tkaniny [A.] do czasu weryfikacji jej właściwości przez specjalistyczną jednostkę naukowo-badawczą. Strona jej nie zaskarżyła.
Odwołując się do orzecznictwa Sąd wskazał, że stwierdzenie niedopuszczalności odwołania w trybie art. 134 k.p.a. z przyczyn podmiotowych, może mieć miejsce wówczas, gdy ze złożonego odwołania wynika w sposób oczywisty, jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że wnoszący je nie jest stroną postępowania. Natomiast jeżeli w toku postępowania odwoławczego zostanie ustalone, iż wnoszący odwołanie nie posiada przymiotu strony postępowania, właściwym sposobem rozstrzygnięcia jest umorzenie postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a..
W ocenie Sądu I instancji w niniejszej sprawie nie ma wątpliwości co do tego, że wnoszącemu odwołanie nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu. WSA wskazał, że ustawa prawo górnicze i geologiczne reguluje zasady i warunki podejmowania, wykonywania oraz zakończenia działalności w zakresie określonym w art. 21 ust.
- 1. Ustawa określa także wymagania w zakresie ochrony złóż kopalin, wód podziemnych oraz innych elementów środowiska w związku z wykonywaniem działalności, o której mowa w ust. 1, zasady wykonywania nadzoru i kontroli nad działalnością regulowaną ustawą. Zgodnie z art. 2 ust. 1 "Przepisy ustawy, z wyjątkiem działu III, stosuje się odpowiednio do:
- 1) budowy, rozbudowy oraz utrzymywania systemów odwadniania zlikwidowanych zakładów górniczych;
- 2) robót prowadzonych w wyrobiskach zlikwidowanych podziemnych zakładów górniczych w celach innych niż określone ustawą, w szczególności turystycznych, leczniczych i rekreacyjnych;
- 3) robót podziemnych prowadzonych w celach naukowych, badawczych, doświadczalnych i szkoleniowych na potrzeby geologii i górnictwa;
- 4) drążenia tuneli z zastosowaniem techniki górniczej;
- 5) likwidacji obiektów, urządzeń oraz instalacji, o których mowa w pkt 1-4.
- 3. Przepisy ustawy dotyczące przedsiębiorcy stosuje się odpowiednio do podmiotów, które uzyskały inne niż koncesja decyzje stanowiące podstawę wykonywania działalności regulowanej ustawą. W art. 3 i 4 ustawodawca wskazał na wyłączenia przedmiotowe i podmiotowe stosowania ustawy.
W ocenie Sądu I instancji, nie ma wątpliwości, że skarżąca nie mieści się w katalogu podmiotów objętych stosowaniem ustawy prawo górnicze i geologiczne. Art. 21 ust. 1 pkt 2 p.g.g. stanowi, że wydobywanie kopalin ze złóż może być prowadzone po uzyskaniu koncesji. W przedmiotowej sprawie nie jest sporne, że koncesje posiada zakład górniczy KWK Lędziny pozostający w strukturach K. SA. Naruszenie warunków koncesji oraz ustawy, a także niewykonanie zaleceń organów nadzoru górniczego przez przedsiębiorcę stanowi podstawę cofnięcia koncesji (art. 37 p.g.g.). Organy nadzoru górniczego i zakres ich działania został określony w art. 161 do art. 174 p.g.g. Sąd I instancji podnosił, że tak szczegółowa regulacja ustawowa wskazuje, że ustawa zakreśliła w sposób jednoznaczny strony postępowania prowadzonego w trybie art. 171 p.g.g. i nie ma wątpliwości, że skarżąca w tym kręgu się nie mieści.
Zatem, w ocenie Sądu I instancji, nie było wątpliwości, że w niniejszej sprawie odwołanie zostało wniesione przez inny podmiot niż strona określona w ustawie, a zatem jest niedopuszczalne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach podkreślił także, że kwestia legitymacji procesowej do wniesienia odwołania jest zagadnieniem proceduralnym, a właściwą formą rozstrzygania tych kwestii są postanowienia (art. 123). Przemawiają za takim rozstrzygnięciem także względy ekonomii procesowej, skoro postanowienie o niedopuszczalności odwołania jest ostateczne i może być zaskarżone wprost do sądu administracyjnego, jako postanowienie kończące postępowanie w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., natomiast w przypadku wydania przez organ odwoławczy decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego konieczne jest w tym celu wyczerpanie środków odwoławczych.
W konsekwencji Sąd I instancji stwierdził, iż organ odwoławczy, który orzeka w formie postanowienia o niedopuszczalności z tej przyczyny, że osoba wnosząca odwołanie nie ma legitymacji do wniesienia tego środka prawnego, ponieważ nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. nie dopuszcza się istotnego naruszenia prawa skutkującego koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła [A.] Spółka z o.o.
Na podstawie art. 174 p.p.s.a. zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
- 1) przepisu art.134 § 1 p.p.s.a. - poprzez naruszenie obowiązku dokonania oceny zgodności zaskarżonego aktu administracyjnego ze wszystkimi przepisami mającymi zastosowanie w danej sprawie, tj. brak wnikliwego i pełnego rozpoznania wszystkich zarzutów skargi, a w szczególności nieodniesienie się do podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 28 k.p.a.;
- 2) przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. - poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do podniesionych przez skarżącego zarzutów, a w szczególności brak odniesienia się do zarzutu naruszenia art. 28 k.p.a., pomimo że podniesione w skardze zarzuty niewątpliwie miały znaczenie dla oceny legalności zaskarżonej decyzji;
- 3) przepisu art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 171 ust. 1 ustawy z dnia 9. 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (dalej "p.g.g.") - poprzez niezasadne oddalenie bezpodstawne oraz aprioryczne przyjęcie, że stronami postępowania przewidzianego w art 171 ust. 1 p.g.g. z mocy ustawy są tylko organ nadzoru oraz kierownik zakładu ruchu górniczego, podczas gdy art. 28 k.p.a, wskazuje, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie;
- 4) przepisu art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 134 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. - poprzez niezasadne oddalenie skargi w sytuacji, gdy organ wydał postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania ze względu na brak interesu prawnego skarżącego, podczas gdy organ powinien przeprowadzić postępowanie administracyjne i ewentualnie, w przypadku braku stwierdzenia legitymacji do wniesienia odwołania, wydać decyzję administracyjną.
Skarżąca kasacyjnie wnosiła o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach i przekazanie mu sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postpowania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej rozbudowano przytoczone zarzuty. Skarżąca wskazywała też na teorię tzw. "praw refleksowych" którymi legitymują się w postępowaniu administracyjnym te podmioty, których interesu prawnego postępowanie dotyczy w sposób pośredni. Wskazywała, że wydana przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego decyzja oddziałuje na sferę interesów prawnych skarżącej, bowiem jej przedmiotem jest wstrzymanie stosowania tkaniny posadzkowej produkowanej przez skarżącą. Ponadto decyzja ta rzutuje na bezpośrednio na aktualne i przyszłe relacje kontraktowe skarżącej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezes Wyższego Urzędu Górniczego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. – Dz.U.2016.718 j.t.) rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd I instancji.
Skarga kasacyjna została oparta na zarzutach naruszenia prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).
W pierwszej kolejności należy rozpoznać zasadność zarzutu najdalej idącego, mianowicie naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a (pkt 2 petitum skargi kasacyjnej). Zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Z treści art. 141 § 4 p.p.s.a. wynika, jakie obligatoryjne elementy ma zawierać uzasadnienie wyroku. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Zatem naruszenie tego przepisu może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uzasadnienie nie zawiera tych elementów. Nie może być ono łączone z ocenami i stanowiskiem, jakie prezentuje Sąd I instancji uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, a do tego właśnie zmierza uzasadnienie omawianego zarzutu. Wbrew twierdzeniom skarżącej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wskazał i wyjaśnił podstawę prawną rozstrzygnięcia.
Sąd I instancji w sposób wystarczający dla wyjaśnienia podstaw rozstrzygnięcia odniósł się do zarzutów podniesionych w skardze. Natomiast brak ich uwzględnienia nie może być utożsamiany z brakiem ich rozpoznania. Niezgoda wnoszącej skargę kasacyjną na ocenę prawną wyrażoną w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie umożliwia skutecznego zakwestionowania tego wyroku z perspektywy naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że uzasadnienie wyroku poddanego niniejszej kontroli sądu kasacyjnego spełnia wymagania przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a., zatem podniesiony zarzut należało uznać za niezasadny.
W ocenie Sądu II instancji za niezasadny należy też uznać zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Do naruszenia przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. mogłoby zatem dojść gdyby sąd wyszedł poza granice tej sprawy lub gdyby nie dokonał kontroli zaskarżonego postanowienia w pełnym zakresie. To, że strona nie zgadza się z oceną dokonaną przez Sąd pierwszej instancji i uważa ją za niewystarczającą wobec niepodzielenia przez Sąd I instancji zarzutów podniesionych w skardze, nie oznacza jednak, że doszło do naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a.
Odnosząc się do trzeciego zarzutu skargi kasacyjnej stwierdzić należy, iż zmierza ono do zakwestionowania stanowiska Sądu I instancji akceptującego rozstrzygnięcie organu wskazujące na brak istnienia po stronie [A.] Spółki z o.o. interesu prawnego w sprawie rozstrzygniętej decyzją Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w Katowicach z [...] października 2015 r., którą wstrzymano stosowanie tkaniny podsadzkowej [A.] produkowanej przez [A.] Spółkę z o.o. w R. w wyrobiskach podziemnych KW SA Oddział KWK Ziemowit w Lędzinach, do czasu potwierdzenia badaniami przeprowadzonymi przez wyspecjalizowaną jednostkę naukowo-badawczą, że dostarczone do zakładu górniczego partie wyrobu spełniają wymagania § 360 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w podziemnych zakładach górniczych.
Pojęcie strony, a więc podmiotu, któremu w postępowaniu administracyjnym przysługuje szczególna pozycja procesowa i związana z tym ochrona zostało określone w art. 28 k.p.a., w myśl którego stroną postępowania jest wyłącznie osoba, której interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, która żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie panuje zbieżność poglądów co do tego, że interes prawny powinien znajdować oparcie w przepisach prawa materialnego. W orzecznictwie podkreśla się, że podstawę legitymacji procesowej strony musi stanowić przepis prawa materialnego wskazujący na własne prawo lub obowiązek podmiotu, które podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym. Tak więc istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego - taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje.
Interes prawny nie może być jednak wyprowadzany z samego tylko faktu istnienia jakiegoś aktu prawnego, czy istnienia jakiejś instytucji prawnej. Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny. Podmiot posiadający interes faktyczny jest co prawda bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, ale nie może swego interesu poprzeć żadnym przepisem prawa powszechnie obowiązującego, mogącego stanowić podstawę żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji. Przy wykładni art. 28 k.p.a. należy mieć na uwadze, że w przypadku, gdy decyzja rozstrzyga o prawach i obowiązkach konkretnego podmiotu, przyjmuje się, iż postępowanie dotyczy jego interesu prawnego lub obowiązku bezpośrednio.
Istnieje wprawdzie możliwość wywodzenia interesu prawnego z tzw. "prawa refleksowego", które polega na tym, że "prawo podmiotowe wykonywane przez uprawniony podmiot może prowadzić do naruszenia nieobojętnych dla interesów osoby trzeciej norm prawnych, uzasadniających interes tej osoby w udzieleniu ochrony prawnej" (vide: H. Knysiak-Molczyk - glosa do wyroku NSA z dnia 6 czerwca 2006 r. II GSK 59/06 i przywołana tam literatura przedmiotu; OSP 2007/4/42). Konieczność ochrony procesowej podmiotu dysponującego prawem refleksowym powstaje jednak tylko wówczas, gdy ma miejsce naruszenie interesu osoby trzeciej, wynikającego z konkretnej normy prawa materialnego. W każdym przypadku, interes prawny wywodzony z tego typu norm musi mieć charakter osobisty, własny, indywidualny, konkretny i aktualny.
W przedmiotowej sprawie decyzja Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w Katowicach z [...] października 2015 r., którą wstrzymano stosowanie tkaniny podsadzkowej [A.] produkowanej przez [A.] Spółkę z o.o. w R. w wyrobiskach podziemnych KW SA Oddział KWK Ziemowit w Lędzinach, do czasu potwierdzenia badaniami przeprowadzonymi przez wyspecjalizowaną jednostkę naukowo-badawczą, że dostarczone do zakładu górniczego partie wyrobu spełniają wymagania § 360 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w podziemnych zakładach górniczych wydana została na podstawie art.171 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze. Zgodnie z tym przepisem przy wykonywaniu nadzoru i kontroli właściwy organ nadzoru górniczego w przypadku bezpośredniego zagrożenia dla zakładu górniczego, jego pracowników, bezpieczeństwa powszechnego lub środowiska, może w całości lub w części wstrzymać ruch tego zakładu lub jego urządzeń, określając warunki wznowienia ruchu tego zakładu lub urządzeń.
W przepisie tym ustawodawca przewidział zatem możliwość ingerencji przez organy nadzoru górniczego w działalność ruchu zakładu górniczego w sytuacjach powstania bezpośredniego zagrożenia dla zakładu górniczego, jego pracowników, bezpieczeństwa powszechnego lub środowiska. Organ nadzoru górniczego może, w całości lub w części, wstrzymać ruch tego zakładu lub jego urządzeń. Na tle przytoczonego przepisu nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowość zaakceptowanego przez Sąd I instancji stanowiska, iż stronami postępowania prowadzonego w oparciu o tę regulację są organy nadzoru górniczego i kierownik zakładu górniczego, którego ruchu dotyczy dane rozstrzygnięcie.
Natomiast po stronie skarżącej brak jest interesu prawnego w tym postępowaniu opartego o konkretny przepis prawa materialnego. W sposób oczywisty decyzja ta nie dotyczy też żadnego obowiązku [A.] Spółki z o.o. W oparciu o przytoczony przepis nie sposób uznać istnienia interesu prawnego podmiotu trzeciego w kwestionowaniu decyzji dotyczącej częściowego wstrzymania ruchu zakładu górniczego. Przypomnieć też należy, że art. 28 k.p.a. nie jest samoistnym źródłem legitymacji procesowej lecz tylko w powiązaniu z konkretnym przepisem prawa materialnego. Nie ma też wątpliwości, że źródłem legitymacji procesowej nie może być interes faktyczny na który powołuje się skarżąca Spółka. Wobec powyższego omawiany zarzut uznać należało za niezasadny.
Ostatni z zarzutów skargi kasacyjnej dotyczy formy i podstawy prawnej zaakceptowanego przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia organu. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą skargę kasacyjną pozostaje na stanowisku, że wprawdzie stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art.28 k.p.a., następuje zwykle w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego wydawanej na podstawie art.138 § 1 pkt 3 k.p.a., to jednak chodzi o takie sytuacje, w których kwestia legitymacji jest wątpliwa, jej ustalenie wymaga przeprowadzenia postępowania lub organ takie postepowanie podjął, prowadzi i dopiero następczo ustala, że wnoszący odwołanie nie jest stroną postępowania.
Natomiast stwierdzenie niedopuszczalności odwołania wniesionego przez podmiot niebędący stroną w trybie art. 134 k.p.a. jest możliwe w sytuacji, gdy brak interesu prawnego po stronie wnoszącego odwołanie jest oczywisty i w sposób nie budzący wątpliwości wynika już z tego odwołania, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Podobne stanowisko zostało zaprezentowane m.in. w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 grudnia 2007 r., sygn. akt II OSK 1661/06, z 24 stycznia 2013 r. sygn. akt II OSK 1774/11 oraz z 13 maja 2016 r. sygn. akt I OSK 2071/13 (orzeczenia publikowane na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), a także w poglądach doktryny (vide: Andrzej Wróbel, Komentarz aktualizowany do art.134 Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2016). Zatem podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty również w tym zakresie ocenić należało jako pozbawione usprawiedliwionych podstaw.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.